حدود ساعت ۴ عصر رسیدن به جاده ساحلی، ماندن در ترافیک طولانی ورودی شهرها، بوی دود خودروها و در نهایت نشستن روی زیراندازهای پارچهای رو به دریا در یک هوای شرجی و سنگین؛ این الگوی تکراری سفر تابستانی خیلی از ما به شمال است. برنامهای که معمولاً با خستگی زیاد، چسبندگی پوست از رطوبت زیاد و بازگشت به خانه با حس کلافگی همراه میشود. اما سفر به استانهای شمالی همیشه نباید به خط ساحلی و ویلاهای سیمانی شهرکهای شلوغ ختم شود.
اگر الگوی همیشگی را تغییر دهید و مسیرتان را به سمت ارتفاعات و جنگلهای متراکم کج کنید، با روی دیگری از گیلان و مازندران روبرو میشوید. جایی که شبها به جای روشن کردن مداوم کولر گازی، نیاز به کشیدن یک روانداز گرم دارید و صبحها با صدای پرندگان و بوی چوب نمزده بیدار میشوید. تغییر مقصد از ساحل به جنگل و انتخاب یک ویلا شمال در مناطق کوهپایهای یا یک کلبه چوبی در دل درختان، کیفیت و حسوحال سفر شما را بهطور کامل دگرگون میکند.
فرار از هوای شرجی به ارتفاعات لفور و ماسال
وقتی در ماههای گرم سال به ساحل میروید، رطوبت بالای ۸۰ درصد اجازه نمیدهد زمان زیادی را در حیاط یا فضای باز بمانید. اما کافی است ۱۵ تا ۲۰ کیلومتر از خط دریا فاصله بگیرید و به سمت جادههای فرعی و کوهستانی حرکت کنید. ارتفاعات منطقه لفور در سوادکوه مازندران یا ییلاقات ماسال در گیلان دقیقاً همان نقاطی هستند که دمای هوا در آنها افت محسوسی پیدا میکند.
در این مناطق، پوشش متراکم درختان هیرکانی مانند یک سایهبان بزرگ عمل میکند و مانع از تابش مستقیم و سوزان خورشید به زمین میشود. دما در این نقاط گاهی تا ۱۰ درجه سانتیگراد از خط ساحلی خنکتر است.
اقامت در این مناطق سبک متفاوتی دارد. بهجای ساختمانهای چندطبقه با دیوارهای سیمانی بلند، با خانههای چوبی، ساختارهای روستایی یا گزینههای بومگردی مواجه میشوید که پنجرههایشان رو به شیب سبز درهها باز میشود. اینجا شبها خبری از صدای موتور سیکلت، ترافیک خیابانهای اصلی و موسیقی بلند مسافران نیست؛ تنها صدایی که میشنوید صدای باد میان شاخهها و جیرجیرکهاست.
مسیرهای جنگلی لفور برای کسانی که به پیادهروی در طبیعت علاقه دارند بسیار مناسب است. آبشارهای متعدد کوچک و بزرگ در دل جنگل قرار دارند که رسیدن به آنها نیازمند نیم ساعت تا یک ساعت پیادهروی خنک زیر سایه درختان است. پس از رسیدن به آبشار، نشستن روی سنگهای کنار آب و نوشیدن یک لیوان چای داغ، خستگی مسیر را به کلی از بین میبرد.
تجربه زندگی چندروزه در کلبه سوئیسی؛ معماری چوبی میان درختان
در سالهای اخیر، شکل و شمایل اقامتگاهها در مناطق جنگلی تغییرات زیادی کرده است. ساخت کلبههای مثلثی یا همان کلبههای سوئیسی، پاسخ به نیاز کسانی است که میخواهند تجربه زندگی در دل طبیعت را با امکانات مدرن تلفیق کنند. دیوارهای شیپدار تا روی زمین، شیروانیهای بلند و پنجرههای بزرگ سرتاسری از ویژگیهای اصلی این کلبهها هستند.
وقتی وارد یک کلبه سوئیسی میشوید، اولین چیزی که جلب توجه میکند بوی چوب کاج یا نراد است که در فضای داخلی پیچیده است. دیوارهای چوبی حس گرمی به محیط میدهند و طبقه بالای کلبه که معمولاً اتاق خواب است، نمایی کامل از شیروانی و فضای بیرون دارد. صبحها وقتی پرده را کنار میزنید، اولین تصویر شما تنه درختان متراکم جنگل یا ابرهای پاییندست دره است، نه دیوار خانه همسایه.
اگر در برنامهریزی سفر قصد دارید به سمت غرب مازندران بروید، انتخاب یک کلبه سوئیسی رامسر در مناطقی مانند جنگلهای دالخانی یا ارتفاعات اربه کله میتواند یک گزینه کاربردی و متفاوت باشد. در این کلبهها، تراسهای چوبی کوچک تعبیه شده است. نشستن روی صندلیهای چوبی تراس در ساعات اولیه صبح، دم کردن قهوه یا چای و تماشای مه صبحگاهی که از میان درختان عبور میکند، تجربهای ملموس و آرامشبخش را رقم میزند.
کلبههای سوئیسی معمولاً امکانات کامل آشپزی، سیستمهای گرمایشی و سرمایشی مناسب و آشپزخانه مجهز دارند. این ساختار چوبی باعث میشود دمای داخل خانه در طول شب متعادل بماند و حس بودن در دل طبیعت را بدون فدا کردن راحتی و نظافت رفاهی خانه فراهم کند.
همنشینی با فرهنگ محلی و غذاهای خانگی
یکی دیگر از کلیشههای تکراری سفر به شمال، غذا خوردن در رستورانهای شلوغ بینراهی و سفارش دادن کبابهای تکراری است. در حالی که فرهنگ غذایی گیلان و مازندران تنوع بینظیری دارد که بیشتر آن را باید در مطبخهای خانگی یا اقامتگاههای بومی پیدا کرد.
وقتی به جای ویلاهای مسکونی شهری، یک اقامتگاه رشت یا خانههای روستایی اطراف آن را انتخاب میکنید، فرصت چشیدن غذاهای اصیل را دارید. غذاهایی که با سبزیجات تازه محلی مثل چوچاق و خالواش، رب انار ترش، سیر تازه و گردو تهیه میشوند. باقلاقاتوق، ترشهتره، مرغ ترش، میرزاقاسمی و سیرقلیه همراه با برنج هاشمی عطردار، کیفیتی کاملاً متفاوت با غذاهای صنعتی رستورانها دارند.
در بسیاری از این اقامتگاههای بومی، صاحبان خانه خودشان مسئولیت تهیه غذا را بر عهده دارند. نان تازه صبحها روی ساج یا در تنور خانگی پخته میشود. پنیر محلی، کره گوسفندی، تخممرغ محلی و مرباهای خانگی مثل مربای بهارنارنج، آلبالو یا گردو، سفره صبحانه را تشکیل میدهند.
ارتباط با اهالی روستا، شنیدن قصه زندگی آنها، نحوه کشاورزی، برداشت برنج یا چیدن چای، بخش دیگری از ارزش این نوع سفر است. این تعاملات کوتاه و ساده باعث میشود سفر شما از حالت یک مصرفکننده صرف بودن خارج شود و به یک تجربه واقعی و ارزشمند انسانی تبدیل گردد.
چطور اقامتگاه مناسب و مطمئن را پیدا کنیم؟
برنامهریزی برای چنین سفری نیازمند پیدا کردن دقیق اقامتگاه قبل از حرکت است. برخلاف ویلاهای ساحلی که در تمام طول جاده با تابلوهای دستنویس «ویلا موجود است» تبلیغ میشوند، کلبههای جنگلی و اقامتگاههای بومگردی معمولاً در عمق روستاها و جادههای فرعی قرار دارند. سر زدن حضوری به این مناطق بدون رزرو قبلی، میتواند باعث تلف شدن وقت، سردرگمی در جادههای خاکی یا حتی نرسیدن به محل مناسب در تاریکی شب شود.
برای جلوگیری از این مشکلات، بررسی گزینهها و دیدن عکسهای واقعی اقامتگاه قبل از شروع حرکت ضروری است. در این مسیر، استفاده از یک سایت مطمئن اجاره ویلا مانند جاجیگا کار را بسیار آسان میکند. شما میتوانید روی نقشه، موقعیت دقیق کلبه سوئیسی، خانه روستایی یا اقامتگاه بومگردی را بررسی کنید، نظر مسافران قبلی را درباره نظافت، برخورد میزبان و امکانات اقامتگاه بخوانید و با مقایسه قیمتها، رزرو خود را به صورت آنلاین و قطعی انجام دهید. این کار باعث میشود با خیال راحت رانندگی کنید و مستقیم به آدرس مشخصشده بروید.
وسایل ضروری برای سفر جنگلی و اقامت در کلبه
سفر به دل جنگل و اقامت در کلبههای چوبی نیازمندیهای متفاوتی نسبت به سفر به شهرها یا هتلها دارد. اگرچه اقامتگاهها امکانات پایهای را تامین میکنند، اما همراه داشتن چند وسیله مشخص، کیفیت و راحتی سفر شما را به شکل چشمگیری بالا میبرد.
- کفش مناسب پیادهروی: مسیرهای جنگلی معمولاً خاکی، گلی یا دارای شیب هستند. یک جفت کتانی استاندارد با زیره عاجدار از لیز خوردن شما روی برگهای نمزده جلوگیری میکند.
- لباس گرم لایهای: حتی در وسط تابستان، دمای هوای جنگل و ارتفاعات پس از غروب آفتاب افت میکند. همراه داشتن یک سویشرت، هودی یا کاپشن سبک برای ساعات شب ضروری است.
- صندلی مسافرتی و زیرانداز کوچک: برای نشستن در تراس کلبه، حیاط یا کنار رودخانه در طول روز، صندلیهای تاشو بسیار کاربردی هستند.
- اسپری ضد حشرات: به دلیل وجود درختان و پوشش گیاهی متراکم، حشرات طبیعی در محیطهای باز حضور دارند. همراه داشتن اسپری یا لوسیون دفع حشرات مانع از گزش پوست میشود.
- چراغقوه یا هدلایت: تاریکی شب در جنگل شباهتی به روشنایی معابر شهری ندارد. برای رفتوآمد در محوطه اقامتگاه در شب، داشتن یک منبع نور مستقل بسیار کمکتان میکند.
- پاوربانک: در برخی مناطق بسیار عمیق جنگلی ممکن است نوسانات برق وجود داشته باشد، بنابراین همراه داشتن پاوربانک شارژشده برای گوشیهای موبایل پیشنهاد میشود.
روشهای حفظ محیط زیست در سفرهای بومگردی
وقتی به جای مناطق شهری وارد دل جنگلها و روستاهای بکر میشوید، مسئولیت شما در قبال محیط زیست چند برابر میشود. طبیعت هیرکانی اکوسیستم حساسی دارد و ورود بیضابطه مسافران میتواند به آن آسیب بزند.
نکته اول، مدیریت پسماند است. در مناطق روستایی و جنگلی سیستم جمعآوری روزانه زباله وجود ندارد. همراه داشتن چند کیسه زباله بزرگ برای جمعآوری تمام زبالههای تولیدشده (حتی زبالههای تجزیهپذیر مثل پوست میوه) و برگرداندن آنها به سطلهای زباله شهری، سادهترین کاری است که میتوانید انجام دهید.
نکته دوم، روشن کردن آتش است. تا حد امکان از روشن کردن آتش روی زمین جنگل خودداری کنید. آتش زدن خاک باعث نابودی میکروارگانیسمهای مفید خاک میشود و خطر آتشسوزی در زمان باد را افزایش میدهد. در صورت نیاز، فقط از منقلها یا آتشدانهای تعبیهشده در حیاط کلبهها استفاده کنید و قبل از خواب یا ترک محل، از خاموش شدن کامل خاکسترها مطمئن شوید.
همچنین خرید محصولات کشاورزی و صنایعدستی از اهالی روستا، به اقتصاد محلی کمک میکند و باعث میشود جامعه بومی نیز از حضور گردشگران سود ببرد. این رفتارهای ساده باعث میشود جنگلها و روستاها برای سفرهای بعدی شما و دیگران سالم و دستنخورده باقی بمانند.
تغییر مسیر برای ساختن یک خاطره متفاوت
سفر به شمال میتواند از حالت یک عادت تکراری، خستهکننده و پر استرس خارج شود. کافی است این بار که تصمیم به سفر گرفتید، به جای جستجوی شهرکهای ساحلی شلوغ و جادههای پر از ترافیک، نگاهی به نقشه جنگلها و ییلاقات بیندازید. اقامت در یک کلبه چوبی زیر سایه درختان، بیدار شدن با هوای خنک صبحگاهی، شنیدن صدای طبیعت و چشیدن غذاهای سنتی گیلان و مازندران، تجربهای میسازد که تا مدتها حس خوبی از سفر به شما میدهد و تعریفی تازه و ماندگار از شمالگردی در ذهنتان ثبت میکند.
پیام شما به ما