از ۳۰ میلیارد دلار تا حتی ۱۰۰میلیارد دلار، این اعداد تخمینی از هزینههای نظامی آمریکا از آغاز جنگ رمضان است. اما هزینهی این ماجراجویی بیرحمانهی ترامپ صرفا به هزینههای نظامی محدود نمیشود بلکه جنبههای مختلف زندگی مردم آمریکا را تحت تاثیر قرار داده است. جنگی که عموم مردم آمریکا حتی طرفداران ترامپ نیز آن را منطقی نمیدانند.
طبق آخرین نظرسنجی رویترز/ایپسوس از ۱۲۶۲ بزرگسال آمریکایی، تنها ۲۴ درصد از آمریکاییها فکر میکنند که جنگ با ایران، ارزش این هزینهها را داشته است. نیمی از پاسخدهندگان به این نظرسنجی گفته بودند که این درگیری، ارزشش را نداشته است.
البته حملات آمریکا نه تنها بر اقتصاد آمریکا و ایران، بلکه بر اقتصاد جهانی هم تاثیر گذاشته است. حتی با فرض پایان یافتن جنگ در روزهای آتی، آثار اقتصادی این جنگ به سرعت رفع نخواهد شد. در ادامه تعدادی از تاثیرات جنگ آمریکا و ایران را بر اقتصاد آمریکا بررسی خواهیم کرد.
جنگ رمضان چگونه اقتصاد آمریکا را تحت فشار قرار داده است؟
یکی از مهمترین وعدههای ترامپ در هر سه باری که کاندید ریاست جمهوری شده بود، بهبود وضعیت اقتصادی مردم آمریکا بود. او بارها بر ضرورت توقف ماجراجوییهای خارجی و کاهش هزینههای اضافی تاکید کرده بود. همچنین وعده داده بود که داراییهای آمریکا را صرفا خرج مردم این کشور خواهد کرد. وعدهای که با آغاز حملهی ترامپ به ایران، همانند سایر وعدههای او پوچ و بیمعنی از کار درآمد.
البته در این ۴ماهی که آغاز جنگ گذشته است، ترامپ بارها عنوان کرده است که این جنگ آثار مثبت بسیاری برای مردم آمریکایی خواهد داشت. مثلا در ۲۱ خرداد در شبکههای اجتماعیاش نوشته بود: «در آیندهای نه چندان دور، ما جزیرهی خارک و سایر نقاط زیرساخت نفتی [ایران] را تصرف خواهیم کرد و کنترل کامل بازارهای نفت و گاز آنها را به دست خواهیم گرفت، دقیقاً مانند ونزوئلا...»
با اینحال واقعیتی که مردم آمریکا احساس میکنند، با توییتهای ترامپ چندان جور درنمیآید. هنوز برای ارزیابی میزان خسارتی که جنگ به اقتصاد ایالات متحده وارد کرده است، خیلی زود است. با اینحال خطر رکود اقتصادی، افزایش تورم، اصلاح شدید بازار سهام و تشدید فشارهای بازار اعتباری از زمان جنگ افزایش یافته است.
با توجه به پایدار نبودن آتشبس و عهدشکنیهای آمریکا، چشمانداز مثبتی هم برای رفع این مشکلات به چشم نمیخورد. در ادامه تعدادی از مهمترین چالشهای اقتصادی ناشی از این جنگ در آمریکا را بررسی میکنیم.
وقتی بحران انرژی به باک خودروهای آمریکایی میرسد!
پس از بسته شدن تنگهی هرمز، افزایش نرخ نفت اولین پیامد مهم این جنگ بوده است. پیامدی که زندگی مردم در سراسر جهان را تحت تاثیر قرار داد.
پس از فراز و فرودهای فراوان، قیمت نفت خام برنت در ۲۱ تیر ۱۴۰۵، معیار بینالمللی نفت، به ۷۷ تا ۷۸ دلار در هر بشکه رسیده است. این رقم ۷ درصد بالاتر از قیمت قبل از جنگ است. البته طی این جنگ، قیمت نفت تا نزدیک ۱۲۰ دلار در هر بشکه نیز افزایش یافته بود. قیمتی که پس از «سکوت نبرد» در ۱۹ فروردین کاهش یافته بود. اما با شدت یافتن درگیریهای اخیر، احتمالا تشدید خواهد شد.
قیمت نفت خام آمریکا نیز در ۲۱ تیر با ۳.۴۴ درصد افزایش به ۷۳.۸۷ دلار در هر بشکه رسیده است. در آمریکا، قیمت نفت ۵۱ درصد از هزینهی یک گالن بنزین را تشکیل میدهد و آن را به بزرگترین عامل مؤثر بر قیمت سوخت تبدیل میکند. هزینه پالایش نفت خام به گاز، سوخت جت، نفت کوره و سایر محصولات انرژی تقریباً ۲۰ درصد از قیمت گاز را تشکیل میدهد. عوامل دیگر شامل هزینههای بازاریابی، توزیع و همچنین مالیاتهای محلی و فدرال است.
قیمت بنزین معمولی درست قبل از شروع حملات آمریکا به ایران (اسفند ۱۴۰۴)، به طور متوسط ۲.۹۸ دلار در هر گالن بود. در اوج جنگ، این عدد به بیش از ۴.۵۰ دلار افزایش یافته بود. بعد از اعلام آتشبس، این عدد به ۳.۸۰ دلار برای هر گالن رسیده بود. اکنون نیز پس از اعلام خاتمهی آتشبس توسط ترامپ، قیمت بنزین در پمپبنزینهای آمریکا به ۳.۸۸ دلار در هر گالن افزایش یافته است.
این عدد برای بعضی ایالتهای آمریکا، بیشتر است. در سه ایالت کالیفرنیا، هاوایی و واشنگتن میانگین قیمت بنزین ۵ دلار یا نزدیک به ۵ دلار در هر گالن است. طبق دادههای AAA، ایندیانا، اوکلاهما و تگزاس کمترین هزینه را پرداخت میکنند. طبق تحلیل دانشگاه براون، افزایش قیمت بنزین از زمان شروع جنگ بیش از ۳۵ میلیارد دلار برای آمریکاییها هزینه داشته است.
کارشناسان حدس میزنند که اگر بسته ماندن تنگهی هرمز به همین روال ادامه داشته باشد، آمریکاییها بیش از پیش با افزایش قیمت بنزین مواجه میشوند.
البته هزینههای سوخت محدود به بنزین نیست. قیمت سوخت جت نیز رو به افزایش بوده است. این موضوع باعث شده است که خطوط هوایی، قیمت بلیت هواپیما را افزایش دهند.
جنگ و کابوس افزایش تورم
جدای از پرداخت هزینهی بیشتر برای خرید بنزین، یکی دیگر از پیامدهای مهم بسته ماندن تنگهی هرمز بر تورم آمریکا است.
بر طبق نظر اقتصاددانان، هر افزایش پایدار ۱۰ دلاری در هر بشکه نفت تورم کل را تا ۰.۳ درصد افزایش و تولید را بین ۰.۱ تا ۰.۲ درصد کاهش میدهد. با بسته ماندن تنگهی هرمز، چندان هم دور از ذهن نیست که قیمت نفت به حدود ۱۰۰ دلار در هر بشکه برسد. در صورت تحقق این موضوع، تورم کل آمریکا ۰.۷۵ درصد تا ۱.۲۵ درصد بیشتر از حالت عادی خواهد شد، در حالی که تولید بین ۰.۵ تا ۰.۷۵ درصد کاهش مییابد.
تورم ایالات متحده حتی قبل از شروع درگیری با ایران، در حال افزایش بود. نرخ تورم آمریکا در اوایل سال ۲۰۲۵ به ۲.۳٪ کاهش یافته بود. سپس در ماه اردیبهشت به ۴.۱٪ رسید. صندوق بینالمللی پول پیشبینی میکند که تورم ایالات متحده تا پایان سال ۲۰۲۷ با فرض پایان جنگ ایران به هدف ۲ درصدی فدرال رزرو برنمیگردد و به آن نزدیک هم نخواهد شد.
همچنین این تورم سایر بخشها را نیز تحت تاثیر قرار داده است. مثلا بازار مسکن آمریکا با افزایش قیمت، کاهش معاملات و افت تقاضا روبهرو شده است. این موضوع خودش را در سایر بخشهای خدماتی نیز نشان داده است. با اینحال در بخش استخدامی یا دریافت بیمهی بیکاری تغییرات چندانی مشاهده نشده است.
البته برای قضاوت بهتر دربارهی تورم آمریکا باید چند ماه صبر کرد. اقتصاددانان، حدس میزدند که با ادامهی آتشبس، تورم به مرور در ۲ سال آینده کاهش مییافت. با اینحال آتشبس لغو شد و انتظار میرود که به زودی پیامدهای تورمی در اقتصاد آمریکا بیشتر و بیشتر خود را نشان میدهد.
تورم غذایی؛ پیامد پنهان بحران انرژی
افزایش قیمت بنزین بر قیمت مواد خوراکی نیز تاثیر گذاشته است. مواد غذایی با کامیون حمل میشوند، پس افزایش قیمت بنزین این چرخه را نیز تحت تاثیر قرار میدهد. در واقع سوختهای فسیلی مورد استفاده در کشاورزی و توزیع، بین ۱۵ تا ۳۰ درصد از هزینهی محصولات در سطح خردهفروشی را تشکیل میدهند. همچنین با توجه به بسته ماندن تنگهی هرمز و افزایش قیمت کود، در آیندهای نه چندان دور، قیمت مواد غذایی آمریکا بیشتر خواهد شد.
طبق گزارش مرکز کشاورزی تجاری دانشگاه پردو، شوکهای هزینهای معمولاً به ۳ تا ۶ ماه زمان نیاز دارند تا به قفسههای مواد غذایی برسند. هنگامی که قیمتهای خردهفروشی این افزایشها را جذب کنند، معمولا تا زمان قابل توجهی باقی میمانند. با این حال این افزایش قیمتها کمکم خود را در بازارهای محلی نشان میدهد.
طبق گزارش سهماههی جدید CoBank’s Knowledge Exchange، فشارهای تورمی و تغییر الگوهای خرید مصرفکننده در زنجیرهی غذایی ایالات متحده موج میزند. قیمت کلی مواد غذایی از ماه اردیبهشت ۲۰۲۵ تا اردیبهشت امسال، ۲.۷ درصد افزایش یافته و تقریباً ۲۶ درصد بیشتر از پنج سال پیش است.
افزایش قیمت در اکثر دستههای مواد غذایی و آشامیدنی، بودجهی خانوادهها را محدود کرده است. این موضوع، مصرفکنندگان آمریکایی را وادار کرده است تا در نحوهی خرید خود تغییرات عمدهای ایجاد کنند. تعداد فزایندهای از آمریکاییها به گزینههای غذایی ارزانتر روی آوردهاند، خریدهای اختیاری را کاهش میدهند یا به طور کلی مواد غذایی کمتری میخرند.
و البته کارشناسان میگویند ممکن است مدتی طول بکشد تا آمریکاییها تأثیرات واقعی جنگ را بر صورتحسابهای مواد غذایی خود ببینند.
بحران کود؛ تهدیدی برای کشاورزان آمریکایی
تنگهی هرمز یک شریان حیاتی برای حمل و نقل کود است. قیمت کود قبل از درگیری با ایران نیز افزایش یافته بود. شروع جنگ نیز ضربهای اساسی به کشاورزان آمریکایی که با بازارهای رو به کاهش و قیمتهای پایین محصولات کشاورزی دست و پنجه نرم میکردند، وارد کرد.
کشاورزی صنعتی به کود فسفات وابسته است. ذرت، سویا و گندم بدون این کود در مقیاس تجاری رشد نمیکنند. کشاورزان آمریکایی بیش از نیمی از فسفات سالانه را بین پاییز و اوایل بهار استفاده میکنند.
در پنج ماه اول سال ۲۰۲۵، عربستان سعودی تقریباً ۵۵ درصد از واردات فسفات آمونیوم ایالات متحده را تأمین میکرد. این کود توسط شرکت Ma'aden، شرکت دولتی معادن عربستان سعودی، تولید و از طریق تنگهی هرمز حمل میشد. پس از بسته شدن تنگهی هرمز، این شرکت مجبور شد از یک مسیر پرهزینه کامیونی در سراسر شبه جزیره به بندر ینبع در دریای سرخ برود.
طبق گزارش، قیمت گازوئیل برای کشاورزان آمریکایی از زمان شروع جنگ ۴۶ درصد افزایش یافته است، در حالی که قیمت اوره ۴۷ درصد افزایش یافته است. حدود دو سوم از کشاورزانی که توسط دانشگاه پردو و گروه CME مورد بررسی قرار گرفتند، گفتند که انتظار دارند درآمد مزرعه آنها در سال ۲۰۲۶ به دلیل جنگ ایران کاهش یابد.
و البته به دلیل تامین بیشتر کود این فصل کشت در ماههای پیش از جنگ، پیامدهای جنگ هنوز خودش را به خوبی نشان نداده است. اگر تنگهی هرمز به همین صورت بسته بماند، احتمالا کشاورزهای آمریکایی با بحرانهای ناشی از انفجار قیمت کود مواجه خواهند شد.
و در پایان
از زمان اعلام تعرفهها توسط دونالد ترامپ، اقتصاد آمریکا با عدم قطعیت مواجه شده است. این عدم قطعیت در جنگ ایران و آمریکا و با توجه به شکننده بودن وضعیت آتشبس افزایش یافت. برای ارزیابی تاثیرات دقیق این جنگ بر اقتصاد آمریکا، باید چند ماه صبر کرد.



پیام شما به ما