ایجاد تشکیلات وکالت برای ارتباط با شیعیان

امام به دو علت تشکیلات وکالت را تاسیس کردند تا از طریق وکلا با شیعیان ارتباط برقرار کنند. اول جهت زمینه‌سازی غیبت امام زمان ارواحنافداه و دلیل دوم چون به‌علت کنترل شدید امنیتی دستگاه حاکم، قادر به ارتباط با شیعیان نبودند. (دشتی، نقش‌سیاسی سازمان وکالت در عصر حضور ائمه، ص۱۰۳)

مبارزه با فرقه‌های انحرافی

در زمان امام فرقه‌های منحرف واقفیه، زیدیه، غُلات و اهل حدیث فعالیت داشتند. امام اعتقادات آنان را برای شیعیان تبیین کرده و با ایشان مبارزه می‌کردند. (عطاردی، مسند الامام الجواد، ص۱۵۰)

قاطعیّت در طرد اطرافیان ناصالح

امام با اطرافیان ناصالح که با اهداف انحرافی، مادی و اعتقادی؛ اطراف حضرت را گرفته و هدفشان ایجاد فاصله بین امام و مردم و سوء‌استفاده کردن بود، با قاطعیت برخورد کرده و آنان را از خود دور می‌کردند. (اختیار معرفة‌الرجال، شیخ طوسی، ص۵۴۹)

حضور در مناظره‌های علمی‌واعتقادی

امام با فقها و علمای دربار عباسی در زمینه‌های فقهی و مسائل اعتقادی و کلامی مناظراتی داشته‌اند و در همه آنها پیروز میدان بودند. در تاریخ ۹ مناظره از جوادالائمه‌علیه‌السلام گزارش شده که چهار مورد آنها با یحیی‌بن‌اکثم و یک مورد با قاضی‌القضات‌های بغداد، بوده است.

ارائه روایات

حدود۲۵۰ حدیث در موضوعات فقهی، تفسیری و اعتقادی از امام جوادعلیه‌السلام نقل شده و راهگشای شیعیان قرار گرفته است. (عطاردی، مسندالامام الجواد، ص۲۴۹)

مبارزه با حدیث‌سازان و تحریف‌کنندگان

افرادی از جمله یحیی‌بن‌اکثم سخنانی را به‌عنوان حدیث، به پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله نسبت می‌دانند که امام جوادعلیه‌السلام با آنان و حدیث‌سازی و جعل روایات مبارزه و مقابله می‌کردند. (بحارالانوار، ج۵۰، ص۸۴)

مبارزه با تفسیرهای نابجا و نادرست

امام جوادعلیه‌السلام به‌عنوان حافظ حریم قرآن‌کریم، از تفاسیر نادرست محافظت کرده و برای مفسران، تفسیر صحیح را تبیین می‌کردند. مانند اصلاح تفسیر غلط از آیه ۳۳سوره مائده، درباره قطع‌کردن دست دزد. (تفسیر عیاشی، ج۱، ص۳۱۵)