اما هنوز درباره این مرکز و نحوه کارکرد آن ابهاماتی وجود دارد مانند اینکه به کدام گروه‌ها چه نرخ ارزی تعلق می‌گیرد و یا این مرکز در بحث کنترل بازار با چه چالش‌هایی روبرو می‌شود؟ به همین بهانه در تبیان گفت‌وگویی داشتیم با محمدرضا جوادیان حسینی؛ مدیرامور بین‌الملل و عضو هیئت مدیره شرکت صرافی یکی از بانک‌های عضو مرکز مبادله ارز و طلای ایران تا به بخشی از این سوالات پاسخ دهیم: ایده شکل‌گیری مرکز ویژه مبادله ارز و کالا چقدر می‌تواند موثر باشد؟ درباره میزان اثرگذاری مرکز زود است که تصمیمی بگیریم. دلیل تشکیل مرکز این است که بتواند ارزهایی که قرار است برای صادرات کالاهای غیراساسی (یعنی کالاهایی به جز تجهیزات پزشکی و دارویی) مصرف می‌شود را در ساختاری با قیمتی متفاوت از ارز 28500 تومانی معامله کند. بنابراین فعلا باید صبر کرد تا ببینیم روند کار مرکز چطور پیش می‌رود. نگرانی که درحال حاضر برای همه وجود دارد این است که مرکز مبادله ارز به هدف اصلی‌اش یعنی کنترل قیمت ارز، نرسد. به جز موردی که به آن اشاره کردید، آیا نگرانی‌های دیگری در مورد موفقیت مرکز وجود دارد؟ اگر عرضه در این مرکز تمام حداقل تقاضاهای قانونی را جواب دهد، مردم به این مرکز اعتماد می‌کنند. دومین موضوع جنبه عملیاتی آن است. از آن‌جایی که هنوز مرکز کاملا راه نیفتاده و ما نمی‌دانیم میزان دسترسی و آسان بودن تراکنش‌ها چه میزان است. چون هنوز دستورالعملی درباره شیوه‌های اجرایی نیامده است. نکته بعدی این است که برخی نیازها در این بازار جواب داده نمی‌شود؛ مثلا تامین ارز برای نیازهایی که درهیچ قانونی پیش‌بینی نشده مانند مهاجرت، تحصیل در دانشگاه‌ها و مراکزی در خارج از کشور که مورد تایید وزارت علوم نیستند و کسی به آنها  ارز دانشجویی نمی‌دهد اما در هر حال وجود دارند. مضرات مبادله ارز خارج از این مرکز چیست؟ مبادله ارز خارج از این مرکز، قاچاق محسوب می‌شود و از مضرات آن این است که به هر حال بازار رسمی را تحت تاثیر قرار می‌دهد یعنی وقتی افراد در بازار غیررسمی راحت‌تر می توانند ارز پیدا کنند و حتی اگر قیمت آن بالاتر باشد به دلیل سهولت در دسترسی، خرید آن توجیه پیدا می‌کند. در آن صورت قیمت‌هایی که در مرکز مبادله ارز تعیین می‌شود هیچ وقت مورد اعتماد صددرصدی جامعه نخواهد بود. سیاست‌های دولت چقدر می‌تواند جلوی قاچاق ارز را بگیرد؟ این سیاست‌ها به هر حال دستوری هستند. به پتروشیمی‌های غیر دولتی گفته شده باید ارزهایی که دارند را در این بازار عرضه کنند یعنی برای گروه‌هایی با نیازهای غیربازرگانی مثل ارز دانشجویی، درمانی، مسافرتی، شرکت در کنگره‌ها، حق عضویت مجامع علمی یا نشریات بین المللی و... است. پس ابتدا باید گروه بندی‌ها دقیق مشخص شوند و تا وقتی این گروه بندی‌ها را وزارت صمت اعلام نکند نمی‌توان با قطعیت درباره چیزی صحبت کرد. آیا تا پیش از این گروه‌بندی‌هایی برای کالاهای ارزی داشتیم؟ به چه صورت بوده‌اند؟ بله، برای مثال هنوز موبایل در گروه ۲۳ قرار دارد در حالی که همه ما می‌دانیم موبایل کالایی لوکس محسوب می‌شود و انتظار داریم به گروه ۲۶ برود. به احتمال زیاد گروه‌های 21 تا 25 که ارز 28 هزار و ۵۰۰ به آن‌ها تعلق می‌گیرد، همان مواد اولیه صنایعی هستند که مصرف انسانی دارند، یا لااقل حدس ما این است. گروه ۲۶ هم می‌شود کالاهایی که مقداری لوکس محسوب می‌شوند و خیلی تقاضای بالایی ندارند یا اگر به قیمت پایین عرضه نشود مشکلی پیش نمی‌آید. چقدر از مردم انتظار می رود که با سیاست های مرکز مبادله ارز و طلای ایران همکاری کنند و جلوی قاچاق ارز گرفته شود؟ تا حد زیادی به همان بحث عرضه و تقاضا وابسته است. اگرعرضه در این مرکز تمام حداقل تقاضاهای قانونی را جواب بدهد، بله مردم اعتماد می‌کنند. موضوع دیگر سرعت و قابل پیش‌بینی بودن این بازار است اینکه به طور ناگهانی تغییر قانون نداشته باشد یا دولت در میانه راه کم بیاورد و جلوی آن را بگیرد. با این‌حال هنوز زود است که درباره ابعاد اثر گذاری مرکز در بازار کشور صحبت کنیم، چون همچنان ابتدای راه است و از طرفی هنوز کسی از این بازار، ارز غیربازرگانی مثل ارز مسافرتی نگرفته و باید منتظر بمانیم و ببینیم عملکرد آن در نوروز که مسافرت‌ها بیشتر است، چطور خواهد بود.