چهار سال گذشت
دستاوردها و آسیبهای 4 سال حضور جواد شمقدری در عرصه مدیریت سینمای كشور چه بود؟
روزی كه جواد شمقدری به عنوان معاون امور سینمایی انتخاب شد با رفع توقیف از تعدادی از فیلمها به نظر میرسید روزهای خوبی در انتظار سینمای ایران است.
شمقدری فیلم «به رنگ ارغوان» حاتمیكیا را پس از 6 سال رفع توقیف كرد. فیلم به جشنواره بیست و هشتم فجر آمد و تقریباً همه سیمرغهای اصلی را گرفت و چند روز بعد هم اكران عمومی شد.
«تسویه حساب» میلانی هم رفع توقیف شد و روی پرده آمد و قرار بود «صد سال به این سالها» نیز اكران شود. شمقدری در دوران حضورش در پست مشاور هنری رئیس جمهور هم چند باری به كمك سینمای ایران آمده بود. مهمترین اقدام او رفع مشكل فیلم «درباره الی» بود كه با محافظه كاری افراطی مجید شاه حسینی دبیر بیست و هفتمین جشنواره فیلم فجر از جشنواره كنار گذاشته شده و به محاق رفته بود. مشكل فیلم هم بازی گلشیفته فراهانی بود كه در فیلم ریدلی اسكات حضور یافته بود. شمقدری مشكل «درباره الی» را حل كرد تا این فیلم هم در جشنواره فجر شركت كند و هم به برلین برود. با حضور شمقدری در پس معاونت امور سینمایی به نظر میرسید با اقتدار و تواناییهای ویران او شاهد روزهای خوبی برای سینمای ایران باشیم، اما حالا كه در روزهای پایانی مدیریت شمقدری به سر میبریم، كمتر كارشناس و سینماگری است كه كارنامه مدیریتی شمقدری را مثبت ارزیابی كند. آخرین بخش از سلسله گزارشهای «بانی فیلم» درباره دستاوردها و آسیبهای مدیریت جواد شمقدری را پیش رو دارید.
سینما در حال حاضر در نقطه صفر قرار دارد
ابوالحسن داوودی ضمن اشاره به این مطلب كه چندان تمایلی به صحبت در مورد گذشته ندارم، به «بانی فیلم» گفت: به نظرم آن دوره دیگر تمام شده است و یكی دو ماه دیگر عمر این مدیریت به پایان میرسد.
به هر حال شخصا خیلی علاقه ندارم در مورد اینكه چه اتفاقی در گذشته افتاده صحبت كنم و ترجیح میدهم در گذشته افتاده صحبت كنم و ترجیح میدهم كه همگی احساس كنیم از یك نقطه صفر برای سینما شروع میكنیم. چون در حال حاضر هم به نظر میرسد سینما در همین نقطه صفر قرار دارد. نقطه صفر یعنی این كه دیگر كاری به اتفاقات گذشته و مسائل پیش آمده نداشته باشیم و سعی كنیم فارغ از هرگونه افراط و تفریطی بر اساس تجربیات و واقعیاتی كه در جامعه وجود دارد، فضایی سالم و درست را با حفظ منافع اكثریت در سینما بوجود آوریم.
باید از خیرخواهانی كه در این مدت به فكر سینما بودند تشكر كنیم و برای بدخواهانی هم كه خودی و ناخودی كردند و تخم نفاق افكندند و سینما و فرهنگ را به قهقرا بردند، آرزو كنیم كه به راه راست هدایت شوند.
معتقدم كنكاش راجع به گذشته نمیتواند چندان مثمرثمر باشد. باید فكر كنیم برنامههایی كه میتواند به اكثریت جامعه سینمایی در آینده كمك كند چه میتواند باشد.
چیزی که در حافظه و خاطره ما از مسوولان سینمایی فعلی می ماند فقط و فقط تخریب و نابودی سینماست
همایون اسعدیان در این خصوص به «بانی فیلم» گفت: اگر بگوییم هیچ حرکت مثبتی طی چند سال گذشته اتفاق نیفتاده که شاید کمی بی انصافی باشد، اما متاسفانه به قدری میزان تخریب و عملیات تخریبی دوستانی که در سازمان سینمایی آمدند زیاد بود که شاید باعث شده نقاط مثبت را نبینیم یا این نقاط در میان اینهمه اتفاقات ناگواری که بر سر سینمای ایران آمد گم شود. اگر در حالت عادی هر محصولی را سبک سنگین کنیم و مزایا و معایبش را بسنجیم، این بار متاسفانه به قدری کفه منفی ترازو سنگین است که اصلا آدم نمی تواند سرش را بلند کند که ببیند در کفه مثبت هم چیزی وجود دارد یا خیر!
اسعدیان ادامه داد: به هر حال به نظرم می رسد چیزی که در حافظه و خاطره ما از مسوولان سینمایی فعلی می ماند فقط و فقط تخریب و نابودی سینماست. شاید کمتر کسی به این فکر کند که مثلا از توقیف خارج کردن فیلم «به رنگ ارغوان» کار مثبتی بود و... به عبارت دیگر اینها فراموش می شوند. به خصوص اینکه طی این 4 سال روز به روز و هر چه جلوتر می آمدیم حرکت تخریبی در سینما سیر تصاعدی به خود می گرفت و تهمت و افترا بسیار رواج می یافت. حتی بارها سعی می کردند به شیوه ناجوانمردانه ای حریف را از میدان به در کنند که دیگر انتهایش را در همین مصاحبه آخر خبرگزاری فارس با آقای شمقدری دیدیم که وقتی بحث خانه سینما می شود با چه تهمت هایی سنگ اندازی می کند که خودش را کاملا موجه نشان دهد. این شیوه تهمت، افترا و تخریب عملا برای خود من باعث شده که وقتی به این 4 سال فکر می کنم هیچ نقطه مثبتی در ذهنم نباشد و تنها احساس می کنم عدهای آمدند که انگار می خواستند سینما را نابود کنند، همه ما را به جان هم بیندازند، چند دسته گی ایجاد کنند و... . در حال حاضر که اینها در شرف رفتن هستند واقعا نمی دانم چند نفر در سینمای ایران وجود دارند که از این رفتن ناراحت باشند!
وی افزود: کاش آقای شمقدری به این فکر می کردند زمان خداحافظی شان اگر بخواهند یک مراسم تودیع برگزار کنند چند نفر از ته دل ازشان ناراحتند و چه تعداد عظیمی از رفتنشان بسیار خوشحال.
كارنامه مدیریت سینمایی طی این سالها به قدری مخدوش و سیاه است كه نمیتوانم بهترین كار مدیریت سینمایی را نام ببرم. مدیریت سینمایی در چند سال گذشته از چند فیلم توقیفی رفع توقیف كرد. آن هم چون این فیلمها میراث گذشته بود، با این اقدام خواست دموكرات بودنش را به نمایش بگذارد. ....
بدترین كار مدیریت سینمایی بستن خانه سینما و تعطیلی یك صنف بود
كامران قدكچیان نیز در گفتوگو با «بانی فیلم» یادآور شد: به نظرم طی این سالها مدیریت سینمایی بسیار ضعیف و ناموفق عمل كرد. این دوره بسیار خسارت برانگیز بود و اینكه در حال حاضر میبینید سینما رو به تعطیلی است باعثش همین مدیران فرهنگیاند كه در این چند سال آمدند و راس كار را گرفتند. تمام سینما از مدیریت سینمایی ناراضی است. بدترین كاری هم كه انجام دادند بستن خانه سینما و تعطیلی یك صنف بود.
مدیریت سینمایی چند برابر همان فیلمهایی كه از توقیف درآورد را خودش توقیف كرد
فرهاد توحیدی نیز بدترین كار مدیریت سینمایی را بستن خانه سینما و جدال با نظام صنفی سینما دانست و گفت: كارنامه مدیریت سینمایی طی این سالها به قدری مخدوش و سیاه است كه نمیتوانم بهترین كار مدیریت سینمایی را نام ببرم. مدیریت سینمایی در چند سال گذشته از چند فیلم توقیفی رفع توقیف كرد. آن هم چون این فیلمها میراث گذشته بود، با این اقدام خواست دموكرات بودنش را به نمایش بگذارد. منتها چون این قضیه به هر حال تبعاتی دارد، بعداً دیدیم كه چند برابر همان فیلمهایی كه از توقیف درآوردند را خودشان توقیف كردند. بنابراین تصورم بر این است كه نباید به این صورت بهترین و بدترین كار مدیریت سینمایی را برشمرد. چرا كه باید در مورد نگاهی كه دوستان به سینما داشتند گفتوگو شود كه آن هم نیازمند بخش تفصیلی است. به نظرم این نگاه نسبت به مقوله فرهنگ و البته نه تنها سینما باید نقد شود.
توحیدی خاطرنشان ساخت: باید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را یك كل ببینیم، چه مقوله تئاتر، چه موسیقی، چه مطبوعات و... . همه اینها را باید بررسی كرد كه آیا فقط سینما بود كه طی این دوره دچار این گرفتاری و مصیبت شد یا نه این نگاه یكپارچهای بود كه به امر فرهنگ و هنر در این دولت وجود داشت و در بخشهای مختلف خودش را به شكل یك عملكرد تقریباً واحد و مشابه نشان داد. از حوزه مطبوعات و نشر بگیرید تا حوزه هنرهای دیگر.
بخش سینما و تلویزیون تبیان
منبع: بانی فیلم