هکرها همیشه برای نفوذ به سیستم شما، سراغ رمزها و آسیب‌پذیری‌های فنی نمی‌روند. گاهی ساده‌تر است خودِ شما را متقاعد کنند که در را برای آن‌ها باز کنید.

مهندسی اجتماعی یعنی مهاجم با استفاده از اعتماد، عجله، ترس یا کنجکاوی شما را به کاری وادار کند که به نفع اوست؛ مثل:

• کلیک روی یک لینک
• وارد کردن رمز عبور
• انتقال پول
• ارسال یک سند یا اطلاعات محرمانه

شگردهای فریب در مهندسی اجتماعی 

بیشتر حملات مهندسی اجتماعی از چند اهرم روان‌شناختی استفاده می‌کنند:

• اعتماد: خودش را فردی آشنا جا می‌زند.
• اقتدار: خود را مدیر، بانک یا فرد صاحب‌منصب معرفی می‌کند.
• فوریت: با ایجاد عجله، فرصت بررسی را از شما می‌گیرد.
• کنجکاوی: موضوعی وسوسه‌کننده برای دیدن یا دانستن پیشنهاد می‌دهد.
• عادت: درخواست مخرب را شبیه کارهای روزمره نشان می‌دهد.

هدف همه این ترفندها یکی است؛ وادار کردن شما به اقدام، پیش از آنکه فرصت فکر و بررسی داشته باشید.

 بهانه‌سازی

مهاجم ابتدا یک داستان ساختگی اما باورپذیر می‌سازد. بعد، در قالب همان داستان، اطلاعات یا اقدام موردنظرش را درخواست می‌کند.

مثلاً خودش را کارشناس منابع انسانی معرفی می‌کند و بعد از چند سؤال عادی، اطلاعاتی مثل کد ملی، تاریخ تولد یا اطلاعات پرسنلی را می‌خواهد.

در بهانه‌سازی، خودِ داستان بخشی از فریب است.

 فیشینگ

فیشینگ یعنی فریب قربانی با پیام، صفحه یا ارتباط جعلی برای سرقت اطلاعات یا وادار کردن او به انجام یک اقدام.

مثلاً پیامی دریافت می‌کنید: «حساب شما به دلیل یک مشکل امنیتی مسدود شده. برای تأیید هویت، روی لینک زیر کلیک کنید.»

لینک شما را به صفحه‌ای شبیه سایت واقعی می‌برد؛ اما اطلاعاتی که وارد می‌کنید، به دست مهاجم می‌رسد.

طعمه‌گذاری

در طعمه‌گذاری، مهاجم با ارائه یک پیشنهاد جذاب یا وسوسه‌کننده شما را ترغیب می‌کند تا کاری را انجام دهید که به نفع اوست.

مثلاً هنگام دانلود رایگان فیلم، یک بدافزار هم کنارش دانلود می‌شود یا یک فلش پیدا می‌کنید و پس از وصل کردن به رایانه، سیستمتان ویروسی می‌شود.

در طعمه‌گذاری، مهاجم ابتدا چیزی را نشان می‌دهد که می‌خواهید؛ خطر معمولاً پشت همان پیشنهاد جذاب پنهان شده است.

فریب عاطفی

مهاجم با ساختن یک هویت یا حساب کاربری جعلی به‌تدریج با قربانی ارتباط برقرار می‌کند و اعتماد او را به دست می‌آورد.

سپس از این رابطه برای گرفتن پول، اطلاعات شخصی یا اطلاعات مالی سوءاستفاده می‌کند؛ مثلاً با درخواست انتقال وجه یا ارسال فایل مخرب.

در فریب عاطفی، اعتماد و احساسات قربانی به ابزار فریب تبدیل می‌شوند.

کمک جعلی در ازای اطلاعات

گاهی مهاجم خودش را فردی معرفی می‌کند که قرار است مشکلی را برای شما حل کند؛ اما برای این «کمک»، اطلاعات حساسی می‌خواهد.

مثلاً خودش را کارشناس پشتیبانی فناوری اطلاعات معرفی می‌کند و می‌گوید برای رفع مشکل حساب شما به رمز عبور یا کد تأیید نیاز دارد.

ظاهر ماجرا کمک به نظر می‌ر سد اما هدف واقعی دسترسی به حساب یا اطلاعات شما است.

 مراقب ترکیب ترفندها باشید!

مهاجمان معمولاً فقط از یک ترفند استفاده نمی‌کنند. مثلاً ممکن است:

• خودش را کارشناس بانک معرفی کند: بهانه‌سازی و اقتدار
• شما را تحت فشار زمانی بگذارد: فوریت
• و در نهایت یک لینک جعلی بفرستد: فیشینگ

پس همیشه قبل از هر اقدامی یا کلیک روی لینک و فایلی، چند ثانیه مکث کنید.