سواد هوش مصنوعی مرز سنی مطلق ندارد؛ یک مسیر قدم‌به‌قدم است. به‌جای دور نگه داشتن کودکان، با بازی و کنجکاوی شروع می‌کنیم و پابه‌پای رشدشان، آن‌ها را به سمت استفاده آگاهانه و تفکر انتقادی هدایت می‌کنیم.

زیر ۵ سال | هنوز زوده!

آشنایی باAI : ممنوع

در این سن، خبری از ربات‌های مکالمه‌ و ابزارهای هوش مصنوعی نیست. بازی واقعی، کتاب و تعامل با آدم‌ها اولویت دارند.

۶ تا ۸ سال | فقط با مامان و بابا

میزان آشنایی: خیلی ساده و بازی‌محور

هوش مصنوعی را در حد یک بازی و سرگرمی معرفی کنید؛ مثلاً نقاشی، ساخت تصویر یا بازی‌های ساده.

قانون: تنهایی سراغش نره؛ همیشه با والدین.

۹ تا ۱۲ سال | «چرا این جوابو داد؟ »

میزان آشنایی: شناختن AI و خطاهاش

حالا وقتشه کودک بفهمه هوش مصنوعی همیشه درست نمی‌گه. ازش بخواهید درباره جواب‌های AI سؤال بپرسد:
«از کجا معلوم این درسته؟» یا «چطور می‌تونیم بررسی کنیم که درسته یا نه؟»

قانون: استفاده با نظارت مستقیم والد.

۱۳ تا ۱۵ سال | استفاده آگاهانه

میزان آشنایی: استفاده آموزشی و مسئولانه

می‌تواند برای تحقیق، یادگیری و ایده‌پردازی از AI کمک بگیرد؛ اما باید اطلاعات مهم را از منابع معتبر بررسی و راستی‌آزمایی کند.

قانون طلایی: به او بگویید اول خودت فکر کن، بعد از AI کمک بگیر.

زیر ۱۸ سال AI |جای دوستت نیست!

میزان آشنایی: محدود و آگاهانه

وب‌سای که نقش «همراه عاطفی» یا دوست مجازی دارند، می‌توانند کودک و نوجوان را به ارتباط با AI وابسته کنند.

قانون: AI برای کمک و یادگیری؛ نه جای دوست، والد یا مشاور.

 یک قانون همگانی: «هرچی هوش‌مصنوعی گفت، باور نکن؛ اول بررسی کن! »

به بچه‌ها یاد بدیم سه سؤال بپرسن:

• درسته؟
• از کجا معلوم؟
• منبعش کجاست؟

به کودک یاد بدهیم از هوش مصنوعی نترسد، اما هیچ‌وقت هم چشم‌بسته به آن اعتماد نکند؛ فناوری ابزار اوست و قرار نیست جای فکر کردنش را بگیرد.