۱. الگوبرداری از والدین و مربیان

کودکان با مشاهده رفتار والدین و مربیان، مسئولیت‌پذیری رو یاد می‌گیرن. اگر والدین به تعهدات‌شون پایبند باشند، کودکان هم این رفتار رک تقلید می‌کنند.
مثلا: اگر والدین پس از صرف غذا، ظروف رو جمع کرده و بشویند، کودک هم ترغیب می‌شه در این کار مشارکت کنه.

 

۲. واگذاری وظایف متناسب با سن کودک

سپردن کارهای ساده و متناسب با سن به کودکان، حس مسئولیت‌پذیری رو در اون‌ها تقویت می‌کنه.
مثلا:
کودکان ۲ تا ۳ ساله: جمع‌آوری اسباب‌بازی‌ها پس از بازی
کودکان ۴ تا ۵ ساله: کمک در چیدن میز غذا با نظارت والدین
کودکان ۶ تا ۸ ساله: مرتب کردن تخت خواب یا آب دادن به گیاهان

 

۳. توضیح دلایل انجام کارها

بیان علت انجام هر کار به کودک، درک بهتری از اهمیت وظایف بهش میده
مثلا: توضیح بدید که جمع‌کردن اسباب‌بازی‌ها باعث می‌شه اتاق مرتب باشه و پیدا کردن‌شون در دفعه بعد آسون‌تر بشه.

 

۴. تشویق و پاداش

تشویق کودکان پس از انجام وظایف، انگیزه اون‌ها رو برای پذیرش مسئولیت‌های بیشتر بالا می‌بره.
مثلا: پس از اینکه کودک اتاقش رو مرتب کرد، اونو با کلمات محبت‌آمیز تشویق کنید یا زمانی رو برای بازی مورد علاقه‌اش اختصاص بدید.

 

۵. آموزش از طریق بازی و داستان

استفاده از بازی‌ها و داستان‌هایی که مفهوم مسئولیت‌پذیری رو منتقل می‌کنند، می‌تونه مؤثر باشه.
مثل: خوندن داستان‌هایی که در اون شخصیت اصلی با پذیرش مسئولیت به موفقیت می‌رسه، می‌تونه الهام‌بخش باشه.

 

۶. پذیرش عواقب طبیعی اعمال

اجازه بدید کودکان با پیامدهای طبیعی رفتارهاشون مواجه بشن تا مفهوم مسئولیت رو درک کنند.
مثل: اگر کودکی اسباب‌بازیش رو در بیرون جا بذاره و اون رو گم کنه، با او درباره اهمیت مراقبت از وسایلش صحبت کنید.

 

۷. مشارکت در تصمیم‌گیری‌های خانوادگی

درگیر کردن کودکان در تصمیم‌گیری‌های مناسب سن‌شون، حس مسئولیت‌پذیری رو تقویت می‌کنه.
مثلا: اجازه بدید کودک در انتخاب برنامه‌های خانوادگی مثل تعیین مقصد گردش یا انتخاب وعده غذایی مشارکت داشته باشه.
 

۸. ایجاد برنامه روزانه یا جدول وظایف

تهیه جدولی از وظایف روزانه به کودک کمک می‌کنه تا مسئولیت‌هایش رو به‌خوبی بشناسه و انجام بده.
مثل: تنظیم برنامه‌ای که در اون زمان‌های مشخصی برای انجام تکالیف، بازی و کمک در کارهای خونه تعیین شده باشه.

۹. تقویت حس همدلی و توجه به دیگران
آموزش همدلی به کودکان باعث می‌شه تا نسبت به نیازهای دیگران حساس شده و در قبال اون‌ها احساس مسئولیت کنند.
مثل: تشویق کودک به کمک به همکلاسی‌ای که در انجام تکالیف مشکل داره.