سينمای ما در طول سالهای گذشته سعی كرده به انحای مختلف به قرآن توجه داشته باشد، اما حركت به سوی چنين مفهومی كند بوده است.
حركت سینمای ایران به سوی قرآن كند بوده است «جواد مزدآبادی»، كارگردان فیلمهای قرآنی سینما و تلویزیون، در گفتوگو با خبرگزاری قرآنی ایران (ایكنا) درباره جایگاه مفاهیم قرآنی در سینمای ما اظهار كرد: سینمای ما بعد از انقلاب دستخوش حوادث بزرگی شد، به نحوی كه در اوائل پیروزی انقلاب بیشتر تولیداتمان به سمتی سوق داشت كه در آن نحوه روی دادن انقلاب و ستم رژیم گذشته مورد توجه قرار میگرفت. نمود اینگونه تولیدات را هم میتوان در فیلمهایی چون «بایكوت»، «تشكیلات»، «تیغ و ابریشم»، «تیرباران» و ... مشاهده كرد. وی افزود: بعد از فیلمهای انقلابی، توجه سینمای ما معطوف به دفاع مقدس شد، چرا كه با وقوع جنگ نیاز جامعه ساخت اینگونه تولیدات را طلب میكرد، تولیداتی كه در مخطب ایجاد شور میكرد، اما یك نكته را نمیتوان كتمان كرد كه تمامی آثار سینمای ایران، حتی زندگی ما تماماً متأسی از قرآن است، بنابراین نمیتوان فیلمهای ایرانی را جدا از قرآن در نظر گرفت، البته در كنار وامگیری از قرآن سخنان و احادیث معصومان ما نیز در این میان نقشی همانند قرآن ناطق را ایفا میكنند. كارگردان فیلم قرآن «طاووسهای بیپر» در ادامه به زبان جهانی فیلمهای قرآنی اشاره كرد و گفت: البته بودند، آثاری در سینمای ما كه هم از مفهوم قرآن برخوردار بودهاند و هم توانستهاند از زبانی جهانی برخوردار باشند. بهترین مثال در این زمینه فیلمهایی نظیر «رنگ خدا»، «بچههای آسمان» و «خیلی دور و خیلی نزدیك» است، هر چند كه در این فیلمها شاید به ظاهر اشارهای مستقیم به قرآن نشده باشد، ولی میتوان در این آثار به وضوح توجه به كرامت انسانی را مشاهده كرد. مزدآبادی در تكمیل توضیح فوق اضافه كرد: برای نمونه در فیلم «بچههای آسمان» به این مفهوم اشاره میشود كه اگر ما در دل فقر باشیم نباید خود را به گناه آلوده كنیم، آیا چنین پیامهایی را نمیتوان قرآنی نامید؟ هر چند كه به نظر من تعداد اینچنین فیلمها در سینمای ما بسیار كم بوده، چون اگر ما چنین تولیداتی را ادامه میدادیم به سینمای بالندهای در زمینه آثار قرآنی دست پیدا میكردیم. سینمای ما بعد از انقلاب دستخوش حوادث بزرگی شد، به نحوی كه در اوائل پیروزی انقلاب بیشتر تولیداتمان به سمتی سوق داشت كه در آن نحوه روی دادن انقلاب و ستم رژیم گذشته مورد توجه قرار میگرفت. كارگردان مستند قرآنی «یك قفس آزادی» برای روشنتر شدن موضوع با ارائه مثالی از سینمای جهان، گفت: ما با توجه به تولیداتی كه از آنها یاد كردم، میتوانستیم دنیا را تحت تأثیر قرار دهیم. همانگونه كه فیلمی چون «مسیر سبز» ساخته فرانك دارابونت توانست با پیامش هر مخاطبی را تحت تأثیر خود قرار دهد. وی در پاسخ به این سؤال كه بهره بردن از مفهوم قرآنی میتواند دلیلی بر موفقیت یك فیلم باشد، توضیح داد: قرآن به اندازهای دارای گستردگی معناست كه در سینما نمیتوان برای آن محدودهای مشخص كرد. برای نمونه من در برخی از آثار مستند خود چون «دست سیاه نان سفید» یا «یك قفس آزادی» از گوشهای از این مفاهیم بهره بردم، البته از این وامگیری جواب لازم را نیز گرفتم. همانگونه كه فیلم «یك قفس آزادی» توانست در جشنوارهای آمستردام هلند از بین 4000 فیلم ارسالی جزو 12 فیلم برتر دنیا شود. فیلمی كه به مدد كارگردان نتوانسته بود چنین افتخاری كسب كند، بلكه به مدد بهره بردن از مفهومی قرآن چنین موفقیتی را كسب كرد. مزدآبادی ارتباط قلبی مفاهیم قرآنی را با مخاطبان نقطه اتكای اینگونه تولیدات ذكر كرد و گفت: هنگامی كه كه در سینما كاری قرآنی انجام میشود، چون آن اثر با قلب مخاطبان در ارتباط است به همین دلیل معتقدم در آینده اتفاقات خوبی برای سینمای ایران روی خواهد داد و ما بیشتر آثاری را كه از مفهومی قرآنی بهره میبرند، شاهد خواهیم بود. این كارگردان تأكید كرد: البته بر كسی پوشیده نیست كه ما در زمینه رسیدن به سینمای قرآنی، تلاش كردهایم، اما قدمهایمان خیلی كند بوده، به نحوی كه هنوز نتوانستیم تأثیرگذاری لازم را در زمینه ساخت اینگونه تولیدات داشته باشیم، آثاری كه میبایست از زبانی جهانی برخوردار باشد. وی در پایان پیشنهاد كرد: تربیت و حمایت نهادهای دولتی از فیلمسازانی كه خواهان ساخت آثار قرآنی هستند، میتواند ضامن موفقیت اینگونه تولیدات در سینما باشد، البته به شرطی كه اینگونه حمایتها تداوم داشته باشد، چرا كه كمكهای فصلی هیچگاه ما را به نتیجه دلخواه نخواهد رساند. منبع: خبرگزاری قرآنی ایران (ایکنا)


