اگر توانايى تقليد از لحن «شيخ مصطفى اسماعيل» كه بسيار مورد علاقه ام بود را داشتم از وى نيز تقليد مى نمودم

دوشنبه ۲۰ آبان ۱۳۸۷ - ۰۰:۰۰
امصاحبه با استاد سید متولی عبدالعال
او در تلاوت صاحب سبک است مروری بر زندگی استاد سید متولى عبدالعال استاد «سید متولى عبدالعال» از جمله قاریان بنام و مشهور كشور مصر مى باشد كه در دهه اخیر به اوج شهرت خویش دست یافت و این امر بواسطه تلاوتهاى بسیار زیباى این استاد است كه توام با نغمات حزین و صداى گرم و نواى هیجان برانگیز و ملكوتى وى مى باشد . او در نزد قاریان كشور ایران و علاقمندان و شیفتگان كلام نورانى وحى هم اكنون از محبوبیت و شهرت بسیارى برخوردار است و نواى دلنشین و موزون تلاوت این استاد در كشور اسلامیمان طرفداران بسیارى دارد . اگر توانایى تقلید از لحن «شیخ مصطفى اسماعیل» كه بسیار مورد علاقه ام بود را داشتم از وى نیز تقلید مى نمودم این استاد قارى ، در بهمن ماه سال 1370 بنا به دعوت اداره اوقاف و امور خیریه استان تهران سفر پربارى به میهن جمهورى اسلامى ایران داشتند كه به مدت یك هفته در تهران برنامه تلاوت قرآن به همراه استاد «شحات محمد انور» داشتند . سپس در داورى هشتمین دوره مسابقات بین المللى حفظ و قرائت قرآن كه در دهه فجر همان سال در حسینیه ارشاد تهران جریان داشت شركت نمود و سپس در پى سفرهاى متعددى كه به شهرهاى مختلف میهن اسلامى ما داشتند از قبیل:قم ، مشهد ، كرمان و یزد با تلاوتهاى زیبا و نغمات محزون خویش ، شور و حرارت خاصى به محافل نورانى قرآن ما بخشید و عاشقان قرآن كریم ، حظ وافر از تلاوت این استاد ارجمند كسب نمودند . مصاحبه اى كه در ذیل از نظر شما عزیزان مى گذرد ترجمه فارسى مصاحبه عربى با این استاد مى باشد كه در شهرستان قم انجام گرفت : استاد اول ضمن معرفى خودتان از شما مى خواهیم كه توضیح دهید چگونه شروع به قرائت قرآن و حفظ آن نمودید و هنگامى كه شروع به تلاوت نمودید آیا سبك خاصى داشتید یا از قارى دیگرى تقلید مى نمودید؟ به نام خداوند بخشنده مهربان و با سلام و درود فراوان بر پیامبر گرامى اسلام و آل و اصحاب گرامیش ؛ نام من : «سید متولى عبدالعال» ، هنگامى كه براى اولین بار و تازه شروع به تلاوت قرآن كرده بودم كودكى بودم كه در مكتب تحصیل مى نمودم و وقتى كه 3 جزء از قرآن را حفظ نمودم در سن 7 سالگى به سر مى بردم و پیشرفت شایانى در حفظ قرآن نمودم؛ در آن زمان به قرائت برخى از قاریان قدیمى عشق مى ورزیدم و از آنها به میزان طاقت و كشش صوت خویش تقلید سبك مى نمودم ؛ یعنى اگر توانایى تقلید از «شیخ عبدالباسط» داشتم از او تقلید مى كردم و نیز اگر توانایى تقلید از لحن «شیخ مصطفى اسماعیل» كه بسیار مورد علاقه ام بود را داشتم از وى نیز تقلید مى نمودم. البته همان طور كه عرض كردم، برحسب توانایى صدایم كه خداوند تبارك و تعالى به من موهبت نمود. هنگامى كه حفظ كل قرآن كریم را در مدت پنج سال به اتمام رساندم در آن زمان نوجوانى 12 ساله بودم و احكام و قواعد تجوید و قراءات را آموختم؛ و در آن زمان به صورت جدى شروع به تلاوت قرآن نمودم و در محافل گوناگون از بنده دعوت به عمل مى آمد. من در 13 سالگى بودم كه طریقه و روش خاصى را براى خویش اتخاذ نمودم، زیرا كه خداوند سبحانه و تعالى براى هر انسان طنین و آواى خاصى را در صوتش قرار داده كه هیچ گاه نمى شود گفت كه صوت فلانى شبیه صوت دیگرى است. هنگامى كه یك قارى بعد از تمرین و كار زیاد بدل به قارى خوبى مى شود و مراحل بلوغ را پشت سر مى گذارد، بهتر است كه طریقه اى در قرائت را براى خود برگزیند كه نمایانگر حقیقى شخصیت خود باشد؛ از جهت یك قارى مسلط و ماهر، و تحت تاثیر شخصیت دیگرى قرار نگیرد. لیكن در سنین كودكى شخص به صورت تفریحى و یا تمرینى و همچنین جهت آمادگى صدایش جذب صداى بخصوصى مى شود و صوت تلاوت یك قارى را ممكن است الگوى كار خویش قرار دهد و از او تقلید كند؛ كه باكى نیست و اشكالى ندارد، كما این كه اكنون شما از صداى «شحات محمد انور» یا خود بنده «سید متولى عبدالعال» خوشتان آید و ما را دوست بدارید. اما سبب نامگذارى من به «سید» این است كه چونكه اغلب مادران صوفیها را دوست دارند، مانند استاد و سید من: «سید احمد البدوى» كه از رجال صوفیه است؛ به خاطر این، مادر من ـ رحمها الله ـ به خاطر علاقه و ارادتى كه نسبت به رجال صوفیه كه اكثراً عارف به حق خدا هستند داشت، مرا به اسم سید و سرور من: «سید احمد البدوى» به نام «سید» نام گذارى كرد همه قراء بزرگ را نظیر استاد «عبدالباسط» و «مصطفى اسماعیل» كه در اصل آنها بزرگان علم قراءات و اساتید اصلى ما به حساب مى آیند، همچنین استاد «شعیشع» را شما دوست مى دارید و از الحان و نغمات آنها تقلید مى كنید، ولى باز این نكته را متذكر مى شوم و آن را ضرورى مى دانم كه عرض كنم: هنگامى كه قارى به سن بلوغ مى رسد و بزرگ مى شود، لازم است براى خود شیوه و طریقه خاصى را در تلاوت قرآن اتخاذ نماید تا بواسطه آن شیوه قرائت و صوت خویش، در نزد دیگران شناخته و معروف شده گردد؛ بطورى كه هنگامى كه دیگران صدایش را بشنوند، همان شخص به واسطه صوت و آواى مخصوص خود در نظر مردم جلوه گر گشته و شناخته شود. وجه تسمیه شما به «سید» چیست؟و آیا نام شما «سید» است یا «متولى»؟ لطفاً در این مورد توضیح بفرمایید: اما سبب نامگذارى من به «سید» این است كه چونكه اغلب مادران صوفیها را دوست دارند، مانند استاد و سید من: «سید احمد البدوى» كه از رجال صوفیه است؛ به خاطر این، مادر من ـ رحمه الله علیها ـ به خاطر علاقه و ارادتى كه نسبت به رجال صوفیه كه اكثراً عارف به حق خدا هستند داشت، مرا به اسم سید و سرور من: «سید احمد البدوى» به نام «سید» نام گذارى كرد و این نام را خود برایم انتخاب نمود. و متولى نام پدرم است، ما در كشور مصر نام «سید» زیاد داریم و قاریان معروف و اساتید كه سنى از آنها گذشته باشد در صورتى كه افراد صالحى نیز باشند به كلمه «شیخ» مورد خطاب قرار مى گیرند. و جهت تكریم و احترام از آنها مثلاً به عنوان شیخ فلان و شیخ فلان نام مى برند و این یك چیز رایج و متداولى در كشورمان مصر است. از استاد در مورد نغمات صوتى و مقامات الحان و چگونگى فراگیرى این علم نیز سؤال شد كه ایشان در این زمینه توضیح بسیارى دادند كه ما به مهمترین آنها در ذیل اشاره مى كنیم: طبعاً براى دانستن و آموختن هر علمى، باید آن را یافت و جستجو كرد. همان طور كه خداوند در قرآن كریم فرموده است: «فاسئلوا اهل الذكر ان كنتم لا تعلمون» ترجمه: «و از اهل ذكر(یعنى علما و دانشمندان هر امت) اگر نمى دانید سؤال كنید». «سوره نحل آیه 43». بدیهى است كه مقامات الحان، خود داراى علمى پیچیده است و علماى مخصوص به خود را دارد كه متخصص این گونه موارد هستند و شما براى دستیابى به خواسته هاى خویش، از علماى اهل فن این كار سؤال و بحث و جستجو كنید و از آنان درس و تمرین بخواهید تا هنگامى كه فلان مقام را اگر خواستید بخوانید از عهده اجراى آن به خوبى برآیید. و بدانید اگر دستگاه: «بیات» و «رست» و «سه گاه» و غیره را اجرا مى كنید، اینها چه هستند و چگونه باید آنها را در تلاوت اجرا نمود. و همین طور از اهل معرفت و دانش علم تلقى كنید، و هر دستگاهى را مرتب بخوانید. و این را بدانید كه گذشته از اینها باید الحان را با احساس قلبى و منطبق بر مبانى و مفاهیم آیات قرآن كریم پیاده كرد تا در جان و قلب مستمع نفوذ كند و در او اثر نماید و قرآن را بیشتر درك نماید و لذت وافرى از این امر ببرد و گرنه دانستن موسیقى صرفاً به خاطر زیبا كردن، هیچ فایده و اجرى ندارد. ضمن تشكر از بیانات شیواى جنابعالى لطفاً بفرمایید وقت مناسب جهت تمرین قرائت و صوت از نظر شما چه موقعى مى باشد؟ ج4 : همان طور كه سابقاً نیز گفته بودم؛ و من این نكته را از علماى مخصوصش دانستم، وقت مناسب و افضل جهت تمرین، در صبح زود قبل از صرف صبحانه مى باشد. بنابراین قارى اول باید عادت كند كه صبح زود از خواب برخیزد و پس از اقامه نماز به وقت، قبل از طلوع آفتاب حفظ آیات قرآن را مرور نموده و سپس حداقل به مدت 10 دقیقه یا 7 دقیقه جهت تمرین، قرآن تلاوت نماید؛ قبل از صبحانه و با صوت متوسط تلاوت كند نه با صوت بلند و جواب لحن؛ و بدانید كه این تمرین بسیار خوبى براى صوت است. در آخر ضمن تشكر از شما كه جواب گوى سوالات ما و برادران قارى دیگر بودید، نظر خودتان را در باره سفر اخیرتان و دیدار با ملت جمهورى اسلامى ایران بیان فرمایید؛ و مشاهدات خود را در این زمینه از محافل قرآن بازگو نمایید. اینجانب در مصاحبه با مجلات، روزنامه ها، صدا و سیما و خدمت رهبر معظم انقلاب عرض كردم در هیچ جاى دنیا مانند ملت ایران ندیدم و در حد بسیار بالایى در عشق ورزیدن به قرآن و اهمیت دادن به این كتاب آسمانى در سطح عالم، ملت بى نظیر و بى مانندى هستند و من این را به چشم خویش مشاهده كردم یا حتى حالا مى توانم بگویم كه در حد كشورهایى كه بنده به آنها مسافرت نموده بودم این را به عنوان واقعیت و بدون غلو عرض مى كنم كه از این حیث ملت شما بى نظیر است. بنده همانند این مردم با ایمان كه دل هاى پاكى دارند و آحاد مردم شما را در هیچ جا مشاهده ننمودم، آنها به قرآن عشق مى ورزند چه جوان و پیر و زن و مرد و حتى كودكان خردسال، و این یك حقیقت است كه من مى گویم و قصد مبالغه ندارم. و بنده حاضرم هر وقتى از بنده دعوت بعمل آید در سال هاى آینده باز هم به كشور ایران مسافرت نمایم و از خداوند منان خواستارم كه هر سال ما را موفق به دیدار شما عزیزان سازد. و خداوند ان شاء الله به همه ملت ایران رفاه و سعادت و خیر فراوان ارزانى نماید و به مسئولین محترم و قاریان خوب شما عزت و افتخار بیشترى نصیب فرماید. و السلام علیكم و رحمه الله و بركاته. منبع: سایت اهل البیت

برچسب‌ها

پربازدیدها

پربحث‌ها