مسائل و مشکلات زیست محیطی استان کهگیلویه و بویراحمد
مسائل زیست محیطی از عمده ترین مشکلات بشر است؛ چون بستر زندگی آینده او تخریب می شود.
عوامل مهم ایجاد انواع آلودگی در استان عبارت اند از: زباله های خانگی، زباله های بیمارستانی، فاضلاب های شهری و صنعتی، چاهای نفت و نبود کشتارگاه های مناسب.
آلودگی هوا
عواملی که موجب آلودگی هوا در استان می شوند، عبارت اند از: عوامل طبیعی مانند گرد و خاک و عوامل انسانی مانند وسایل نقلیه موتوری و واحدهای تولیدی و صنعتی و غیره.
از نظر آلودگی هوا به جز شهر دوگنبدان، مرکز گچساران که بر اثر استخراج نفت ایجاد شده و گسترش یافته است، در شهرهای دیگر استان خوشبختانه هوا آلوده نیست.
پدیده گرد و غبار هر چند یک رویداد جدید نیست ولی طی سال های اخیر تعداد وقوع آن در نواحی غربی و جنوب غربی ایران افزایش یافته است. دو شهر یاسوج و دوگنبدان در ماه های گرم بیشتر از شهرهای دیگر دچار پدیده گرد و غبار شده اند که لغو یک مورد پرواز در فرودگاه یاسوج، کاهش دید و اخلال در تردد جاده ای، تعطیلی مدارس و اداره ها و نیز خسارات شدید به محصولات زراعی، باغی، دامی، شیوع و تشدید بیماری ها از آثار این پدیده مخرب در استان بوده است.
فاضلابها
در شهرهای استان، فاضلاب های انسانی، مانند فاضلاب های دستشویی ها، حمام ها، آشپزخانه های منازل مسکونی و مؤسسات خدماتی یک معضل زیست محیطی به شمار می رود .در شهر یاسوج طرح جمع آوری و تصفیه فاضلاب ها عملی شده است و تا حدی مشکل را رفع نموده است. علی رغم اقدامات انجام گرفته در خصوص فاضلاب های استان، به نظر می رسد، جهت جمع آوری فاضلاب های سطح شهر یاسوج باید برنامه های مدون تری از سوی مسئولین مربوطه اتخاذ گردد.
زباله
دفع زباله های شهری و روستایی در کل استان یک مشکل زیست محیطی است. دفع غیر بهداشتی زباله های خانگی و بیمارستانی باعث انتشار بیماری ها، آلودگی آب و آلودگی محیطی می شود که رفع آن نیازمند یک نهضت مردمی با حمایت مسئولان است.
آلودگی آب
پژوهش درباره آلودگی آب از هزاران کتاب و مجله و مقاله تجاوز می کند. چرا که آلودگی آب مشکل بزرگی است. آب مایه حیات است، عوامل آلوده کننده آب های زیر زمینی و سطحی متفاوت اند.
مهمترین منابع آلاینده آبهای استان عبارت اند از:
1 پساب های صنعتی
2 فاضلابهای خانگی
3 آلایند ههای کشاورزی
4 آلایند ههای شهری
5 زباله های روستایی
آلودگی رودها
از جمله عواملی که باعث آلودگی رودها می شود، پساب های خروجی از مزارع کشاورزی، فعالیت های گردشگری، ورود فضولات دامی و پساب های اضافی خانگی روستایی و مصرف بی رویه و غیر اصولی انواع سموم و کودهای شیمیایی است. در این استان آلودگی رود بشار به علت عبور آن از وسط شهر یاسوج و استقرار مراکز صنعتی در کنار آن حائز اهمیت است و توجه بیشتری را می طلبد.
مخاطرات طبیعی
تمام شئونات زندگی بشر تحت تأثیر آب و هواست. از ابتدای پیدایش زندگی بشر بلایای طبیعی همواره همراه او بوده و مشکلات فراوانی بر سر راه حیات انسان قرار داده است. از مجموع مخاطرات طبیعی در استان زلزله، سیل، بهمن، آتش سوزی در مراتع و مزارع، رانش زمین، طوفان، صاعقه، زمین لرزه، سرمازدگی، خشکسالی، گرد و غبار بیشتر اتفاق می افتد.
زلزله: به کمک نقشه های سازمان زمین شناسی کشور می توان اطلاعات کلی از زلزله خیزی و زلزله های رخ داده در منطقه را به دست آورد. این زلزله ها عمدتاً روی گسل میشان و در امتداد گسل های رگ سفید و آغاجاری و همچنین گس لهای کازرون و در نزدیکی یاسوج ثبت شده اند و بیشترین تراکم آنها شمال غرب و جنوب گچساران است.
یادآور می شود علت زلزله خیزی استان این است که در منطقه فعال زمین شناسی واقع شده است و خوشبختانه وقوع زمین لرزه های خفیف در استان مانع ایجاد زلزله های قوی در استان می شود.
سیل و بهمن: در برخی از نقاط استان مانند مناطق حواشی رودخانه ها، طغیان رودخانه ها، فرسایش بخش های بالادست، بندهای خاکی، بتونی و سازه های سنگین آبخیزداری و در نهایت تخریب پل های ارتباطی بین روستاها از آثار مخرب سیل در استان بوده است.
مناطق بابکان (باغچه جلیل) مورصفای دشت روم، کلایه کهگیلویه، دره سور نرماب از نواحی سیل گیر استان اند و در جاده کاکان و کوخدان احتمال وقوع بهمن وجود دارد.
رانش زمین: به طور کلی، در شهرستان های بویر احمد و دنا و بخشی از کهگیلویه به علت کوهستانی بودن، شیب زیاد دامنه ها، بارش طولانی مدت و نیز دخال تهای نابه جای انسان در طبیعت، پدیده رانش زمین بیشتر به وقوع می پیوندد. روستای بهرام بیگی در بخش مارگون، علی آباد در س یسخت و د هعلی کرمی دمچنار از جمله این مناطق اند.
خشکسالی در استان: این استان به لحاظ منابع آبی جزء غنی ترین استان های کشور است. بیشینه بارش زمستانه کشور در این استان (یاسوج) واقع شده است. اما طبق بررسی و تحلیل آماری به فاصله هر هفت سال یک بار بارش های کمتر از میانگین بلند مدت که زمینه حضور خشکسالی را فراهم آورده، در آن وجود داشته است. شدیدترین خشکسالی طی سال های اخیر مربوط به سال زراعی 1387 و 1386 بوده که خسارت بسیار زیادی به بخش های مختلف تولیدی استان وارد کرده است.
طوفان های تندری و تگرگ: براساس تحلیل آماری دراز مدت استان و تحقیق از نسل های گذشته تا قبل از دهه 1370 میزان رعد و برق و تگرگ در این استان زیاد بوده ولی به جهت خشکسالی های اخیر و تغییر الگوی بارش از میزان توفان های تندری در استان کاسته شده و بیشترین میزان رعد و برق در مناطق مرتفع و سردسیری استان اتفاق افتاده است.
یخ بندان سطح زمین: سرمازدگی و یخ بندان و برف در استان در ماه های آبان، آذر، دی، بهمن و اسفند در مناطق سردسیری استان به تناوب وجود دارد و بیشترین یخبندان در یاسوج و سی سخت اتفاق می افتد که می توان از طریق ایجاد حرارت به وسیله بخاری، آتش زدن کاه و کَلَش و شاخه های هرس شده، استفاده از دستگاه های مولد باد به منظور بر هم زدن پایداری هوا و استفاده از هورمون های گیاهی تأخیر در شکوفه دهی و… ، از خسارت ناشی از سرمازدگی جلوگیری کرد.


