مهم ترین و نخستین دغدغه آدمی، خوراک است. انسان پیش از آنکه به فکر هر چیز دیگری بیفتد در اندیشه سیر کردن شکم خویش است. از این رو اگر کسی را در جنگل و یا بیابانی رها سازند نخست در اندیشه آن است که به هر روشی آب و خوراک خود را فراهم کند و به امنیت غذایی برسد. هرگاه خود را از این نظر تامین کرد و یا دست کم مسئله آب و خوراکش را حل کرد در اندیشه امنیت و آسایش می افتد. او تا از این لحاظ به امنیت نرسد در اندیشه امنیت روحی و روانی و یا آسایش نمی افتد. هنگامی که این مسئله حل شود به جست وجوی پناهگاهی می پردازد تا از شر باد و بوران جانوران در امان ماند. در تحلیل قرآنی و آموزه های وحیانی مسئله منشأ امور، مسئله اصلی و محوری است؛ زیرا توحید در همه مقامات و ابعاد چیزی را بیرون از دایره خدا و خداوندگاری قرار نمی دهد. از این رو مسئله ای به این مهمی نمی تواند بیرون از محور توحید و غیر مرتبط با خدا معنا و مفهوم یابد. ارزش روزی روزی و دیگر نعمت های الهی از عطایا و بخشش های خداوندی است که به اشکال مختلف در دسترس بشر قرار گرفته است. انسان موجودی میوه خوار است و اصولا طبیعت وی به میوه بیش از دیگر امور است. در داستان آفرینش، سخن از درختی است که آدمی بدان نزدیک می شود و از میوه آن می خورد که زمینه ظهور بدن کنونی وی و نیاز به پوشش و جامه را موجب می گردد. خواری امری طبیعی در آدمی نیست و اصولا دندان آدمی برای گوشت خواری ساخته نشده است هر چند که این ظرفیت و توان به شکل دیگری در وی فراهم آمده و انسان با عقل و هوش خویش می تواند از همه عناصر زمینی بهره گیرد. در تعابیر مختلفی که قرآن از خوراک پاک و طیب برای انسان می کند این معنا بدست می آید که میوه ها از غذاهای مهم انسان است. در داستان اصحاب کهف نیز سخن از خرید غذایی پاک و نیکو است که در روایات تفسیری آن را به هندوانه تعبیر کرده اند. در غذاهای معمولی بهشتیان سخن از عسل و شیر و نیز فواکه به معنای انواع و اقسام میوه هاست. در آیات قرآنی هرگاه سخن از آیات الهی برای بازگشت انسان به عبودیت خدا به میان می آید، سخن از میوه ها و خوراک های غیرگوشتی است؛ از این رو زیتون و انجیر و شیر و عسل و میوه هایی مانند انگور انار و خرما از آیات الهی شمرده شده که حتی بدان سوگند یاد می شود و خداوند این روزی ها را بسیار با ارزش و با اهمیت برای آدمی بر می شمارد. در آیات قرآنی از غذاهای گوشتی تنها به غذاهای دریایی اهتمام شده، از این رو در مراسم مهم عبادی سیاسی حج هرگاه از ممنوعیت ها سخن به میان می آید و حاجیان از بسیاری از امور باز داشته می شوند، جواز بهره برداری از غذاهای دریایی هم در حضر و هم سفر صادر می شود. به این معنا که ماهی و دیگر آبزیان دریایی بهترین غذا برای انسان در سفر و بویژه در کاروان های مسافرتی است که مشکلات کمتری برای بدن آدمی فراهم می آورد. خداوند در سوره نحل در آیات مختلف از رزق حسن و نیکو سخن گفته و در آیه 67 همین سوره می فرماید که اقسام رطب و خرما و انواع و اقسام انگور از بهترین و کامل ترین رزق و روزی خداوند به بشر است که خردمندان و صاحبان علم گیاه شناسی و علوم تغذیه و دیگر علوم می بایست در ساختار و آثار آن تحقیق و پژوهش کنند و ارتباط میان این دو دسته از گیاه با تغذیه آدمی را به درستی دریابند و به مردم بیان کنند که آگاهی به این مسئله خود، دری به سوی معرفت خداوندی است که ایشان را آفریده است. ناگفته نماند که در آیات 142 سوره انعام و نیز 28 و 34 سوره حج جواز خوردن گوشت شتر، گاو، گوسفند و بز به عنوان چارپایان را داده است ولی سخن ما در این بخش رزق و روزی نیکو است. گوشت های گاو و گوسفند خوراک پاکی است ولی خوراک نیکو نیست و آدمی هر چه کمتر از آن بهره گیرد برای بهداشت تغذیه وی مفیدتر است. آیات قرآنی مردم را به ارزش و اهمیت روزی آگاه می کند و از این طریق و تدبر و تدبیر در آن می خواهد که در پس همه اینها خداوند را به عنوان منشأ رزق و روزی بشناسند و سپاسگزار نعمت های او باشند. روزی تضمین شده با آنکه در آیات پیش گفته سخن از تفاوت رزق و روزی میان بندگان شده ولی با این همه رزق و روزی همه موجودات مقدر و معین شده است. خداوند در آیه 6 سوره هود رزق و روزی همه جنبندگان و هر موجودی که نیاز به غذا و خوراک دارد را تضمین کرده و آن را امری حتمی و قطعی بر می شمارد. در آیه 60 عنکبوت با کنایه این مطلب را گوشزد می کند که انسان نباید آن اندازه حرص غذا و روزی داشته باشد؛ زیرا دیده نشده که جنبنده ای از جنبندگان زمین روزی خویش را با خود حمل کند و ترس از گرسنگی و مرگ از بی غذایی داشته باشد؛ بنابراین این اندازه حرص ورزیدن و دویدن برای روزی امری بیهوده است؛ زیرا خداوند خوراک همه بندگان و جنبندگان روزی زمین را تضمین کرده است. قرآن در آیه 6 سوره هود این معنا را در اندیشه آدمی تقویت می کند که منشأ روزی رسانی خداوند است و آدمی نمی بایست این اندازه حرص داشته باشد. برخی ها با این تفکر که خداوند وی را نمی بیند و در میان این همه موجودات گم است گمان های ناروا در علم و قدرت خداوند می برند؛ از این رو می فرماید که خداوند به منزل و ماوای همیشگی و موقت همه جنبندگان آگاهی و علم دارد و غذای آنان را در همانجا روزانه تامین می کند. منبع: پایگاه اطلاع رسانی حوزه