در پاسخ به مطالب ذيل توجه نماييد :
1- به عدد چهل درقرآن و روايات توجه و عنايت خاصي شده است. در قرآن کريم مدت خلوت حضرت موسي(ع) را در کوه طور با خداوند چهل روز ذکر مي کند: «و واعدنا موسي ثلاثين ليله و اتممناها بعشرفتم ميقات ربه اربعين ليله» (اعراف، آيه 142).
در روايات آمده است: «من اخلص لله اربعين يوما فجر الله ينابيع الحکمه من قلبه علي لسانه؛ هر کس خود را چهل روز براي خداوند خالص و پاک گرداند، خداوند چشمه هاي حکمت را از قلبش بر زبانش جاري مي سازد . انسان در چهل سالگي به کمال عقل مي رسد: «اذا بلغ اربعين سنه فقد بلغ منتهاه» و خداوند در قرآن کريم در اين باره مي فرمايد: «حتي اذا بلغ اشده و بلغ اربعين سنه قال رب اوزعني ان اشکر نعمتک التي انعمت علي» (احقاف، آيه 15) درروايت آمده است: «من قدم اربعين من المؤمنين ثم دعا استجب له؛ هر کس چهل مؤمن را جلو خود قرار دهد و سپس دعا نمايد، دعاي او مستجاب مي گردد»
در روايت داريم که در جريان تولد حضرت زهراي مرضيه(س) به امر الهي جبرئيل(ع) بر پيامبر(ص) نازل گرديد و به ايشان گفت: چهل روز از حضرت خديجه(س) کناره گيرد. حضرت در اين مدت روزها روزه دار و شب ها مشغول عبادت بودند تا زمينه براي پيدايش و تولد حضرت فاطمه(س) فراهم گردد.
2- منظور از چله و چله نشيني، آن است که انسان چهل روز با مراقبت و مواظبت به ياد حق و ذکر و عبادت و توجه به او مشغول باشد و امور غير ضروري و غير لازم را که باعث پراکندگي خاطر و تفرقه فکر مي گردد و در حد امکان ترک نمايد و همه انديشه و فکرش خداوند و ياد او و اطاعت او باشد . چله نشيني به اين معناست که انسان در مدت چهل روز کمال مراقبت و توجه به خداوند را داشته باشد و سعي بليغ در ترک گناهان و دوري از محرمات الهي داشته باشد و در اين مدت با ياد الهي وذکر او و عبادت خالصانه شبستان وجودش را از نور و صفا لبريز سازد و زمينه تابش انوار الهي و درخشش آفتاب فطرت را در درون خويش فراهم آورد .
3- چله گيري در حقيقت يک کار عرفاني و سلوکي است و مبناي سلوک در اسلام بر اين است که انسان از خودش بگذرد و به حق بپردازد. از خود بگذر به حق رسيدي. در سلوک بايد انسان خودش و خواسته هاي خودش را فراموش کند و دنبال خواسته هاي خداوند و دوست داشتن هاي او باشد. سلوک يعني نفي خود و اثبات خداوند. از خودخواهي هايش دست بردارد و خداخواه شود. بنابراين در چهله گيري سعي کنيد روي خداوند و ياد او متمرکز شويد و از کثرت ها و خواسته هاي نفساني خود بپرهيزيد و خود را از هر چيزي غير ياد خدا خالص نماييد. البته ياد خدا بسيار وسيع است و شامل تمامي افکار و اخلاق و احکام ديني مي شود. ياد خدا يعني انسان به وظايف واجب و مستحب خود بپردازد و گناه و مکروه را ترک کند, چه در بعد انديشه و چه اخلاق و چه عمکرد.
4-تذکر اين نکته لازم است که معناي چله نشيني بريدن از مردم و شانه خالي کردن از مسؤوليت هاي اجتماعي و شرعي و انساني نمي باشد و مهم اين است که انسان در ميان اجتماع باشد و از خود مواظبت و مراقبت نمايد و بر خود مسلط باشد چون گاهي خدمت به مردم و گشودن گرهي از کار آنها و گرفتن دست انساني درمانده و بيچاره اثرش از ده ها چله نشيني بيشتر و عميقتر است. در راه بندگي خدا هيچ عنصري مانند عمل به واجبات الهي و دوري از محرمات نقش آفرين نمي باشد و در سلوک راه بندگي نماز و توجه به آن و اهميت دادن به آن نقش ويژه اي دارد.
5- نکته اي که بايد به آن توجه داشته باشيد اين است که توجه به خدا و اخلاص داراي مراتب فراواني است که به حسب ميزان معرفت و ظرفين انسان ها متفاوت است. بنابر اين مرتبه ضيف و کم توجه و حتي بي توجه ان نيز داراي آثار مطلوب و مثبتي است .
6- بنابر اين توجه به خدا و اخلاص در مدت 40 روز هر چند با اکراه نفس نيز باشد داراي اثر و نتيجه است و معمولا اين اکراه در شروع کار در اوايل آن است ولي با گذشت زمان خود نفس امادگي براي اين عمل را پيدا کرده و نرمش نشان مي دهد و از مقاومت و لجاجت دست مي کشد و شيريني و گوارايي عمل و عبادت را ظاهر مي سازد .
بسياري از بي ميلي ها به عبادت از حيله هاي شيطان و وسوسه هاي او است که مي خواهد عبادت شروع نشود و يا ادامه نيابد ولي استقامت در آن عبادت مشت بر دهان او مي کوبد و بي ميلي را بر طرف مي کند و نشاط و شوق به عبادت را به ارمغان مي اورد . به طور طبيعي شروع هر کاري و از جمله عبادات به دليل عدم انس با آن و بهره مند نشدن از شيريني و گوارايي آن سخت و سنگين به نظر مي رسد و نفس آن را به اکراه و بي ميلي انجام مي دهد . به همين خاطرگاهي اوقات انجام عبادت بدون توجه و حضور و از روي بي ميلي و از روي اکراه مقدمه انجام عبادتي همراه با حضور و توجه است زيرا انجام چنين عباداتي به تدريج موجب انس با عبادت و اشتياق پيدا کردن به آن مي شود و کم کم سنگيني و سختي آن جاي خود را به آساني و سهولت و سبکي و نشاط در عبادت مي دهد, بنا بر اين توصيه ما اين است که شما هر چند با بي ميلي و اکراه هم باشد عبادت 40 روزه خود را شروع کنيد و به وسوسه شيطان و ترغيب و تشويق او در مورد بي توجه بودن و بي ميل بودن و بي ثمر بودن آن توجه نکنيد .
7- براي اينکه دچار افراط و تفريط نشويد, اين کار را حتي المقدور زير نظر عالمان ديني و اخلاقي و با مشورت آنها انجام دهيد.
8- آثار چله نشيني بستگي کامل به زمينه هاي موجود در انسان و اراده و توجه و همت و اخلاص او دارد که به حسب افراد از شدت و ضعف برخوردار است ولي به هر حال در اين مدت، قلب انسان نوراني و با صفا مي گردد و مطالب ظريف و عالي معنوي و معارف دين را بهتر و عميقتر مي فهمد و درک مي کند و زمينه براي عروج معنوي و تعالي روح انسان فراهم مي گردد.
9- توصيه مي کنيم چله گيري را به صورت جزئي دنبال کنيد, يعني مثلا تنها براي تبديل يک صفت بد به صفت خوب چهل روز تلاش کنيد و بعد صفات ديگر و همين طور عادت ها را يکي يکي جايگزين کنيد و به تدريج سعي کنيد خود را از رزايل تخليه و به فضايل بياراييد. اين روش براي شما بهتر است زيرا در روش قبلي با فشار زيادي روبرو مي شويد و ممکن است توان تحمل نداشته و يا دچار افراط و تفريط شويد که خطرناک است.
10- در مورد تغذيه گفتني است: برخي از سالکان براي خود در اين زمينه برنامه خاص دارند, مانند گياه خواري و ترک گوشت و امثال آن ولي آنچه لازم است در اين زمينه حتما رعايت شود عدم پرخوري و پرهيز از خوردن غذاهايي است که باعث سنگيني و سستي مي شود و آدمي را از انجام عبادات باز مي دارد.
منبع:پرسمان
