وقتی از میان پارک محله تان عبور می کنید، چشمتان می خورد به نیمکت هایی که گروه های چند نفره جوانانی نشسته اند که امروزه از دوره جوانی آنها دیرزمانی گذشته است. میزهای شطرنج و روزنامه ها همنشین های اصلی آنهاست و غروب در راه بازگشت به خانه، نان سنگک در یک دست و عصا در دست دیگر اوست. تا چند دهه قبل آنها هم مانند ما جوان و پرشور بودند. وما هم روزی مانند آنها نیمکت نشین در پارک میشویم. این دوره نیز باید سپری شود اما گذشتن آن علاوه بر اینکه به نگاه خود سالمند به ادامه زندگی دارد، به نوع ارتباطات اطرافیان او نیز بستگی دارد. لمس محبت‌آميز يكي از نيازهاي انساني است. مانند وقتي كه پدر بزرگ يا مادر بزرگ را در آغوش مي‌گيريد و آنها را مي‌بوسيد. محبت، تفاهم، اعتماد، اميد و علاقه را مي‌توان با نگه داشتن دستي لرزان در دستي قوي به ديگري منتقل كرد. داشتن هدف و احساس ارزشمندی در زندگی، می‌تواند باعث افزایش طول عمر شود. به بیان دیگر آنهائی که احساس ارزشمند بودن در زندگی می کنند و در زندگی به دنبال هدفی هستند، دیرتر فوت می کنند. زندگی هدفمند و معنادار می تواند احساس خوشبختی را بیشتر کند و این احساس از طریق مکانیسم های مختلف مانند تاثیرات هورمونی یا کاهش فشار خون، می تواند موجب افزایش سلامتی و افزایش طول عمر شود. کسانی که هدفی را در زندگی دنبال می کنند، تمایل دارند تا زندگی کنند و باشند تا کار را به سرانجام برسانند و این به آنها قدرت زندگی کردن می دهد. اما آنچه این روزها در خانواده ها و در اجتماع می بینیم این است که سالمند را فراموش کرده ایم و به نوعی آنها را به خودشان سپرده ایم. اگر ما همین امروز، درک کنیم که این روزها برای ما هم هست، کمی بیشتر به فکر بهبود زندگی سالمندان و برطرف کردن نیازشان خواهیم بود. ما بايد سالمندان را بهتر بشناسيم و از خواسته‌هايشان مطلع شويم، پس از آنان سوال مي‌كنيم تا بتوانيم مشكلات و نگراني‌هاي آنها را بهتر بفهميم و كمك بهتري را به ايشان عرضه كنيم. در اين ميان طرح سوالات باز كه با چرا، چگونه، چطور و ... شروع مي‌شوند منجر به گرفتن اطلاعات بيشتري از سالمند مي‌گردد. همچنين لازم است حين گفت و گو با سالمند، به گفته‌هاي وي ارزش و احترام بگذاريم.اين بدان معني نيست كه هرچه او مي‌گويد قبول كنيم. بلكه به اين معني است كه به حق او براي فكر كردن و سخن گفتن احترام بگذاريم. ارتباط با سالمند يكي از ابتدايي‌ترين و خصوصي‌ترين شكل برقراري ارتباط با سالمند لمس كردن است. بسياري از سالمندان دچار محروميت لمسي هستند. در برقراري ارتباط با سالمندان سه نوع ارتباط لمسي وجود دارد: الف – لمس عاطفي لمس محبت‌آميز يكي از نيازهاي انساني است. مانند وقتي كه پدر بزرگ يا مادر بزرگ را در آغوش مي‌گيريد و آنها را مي‌بوسيد. محبت، تفاهم، اعتماد، اميد و علاقه را مي‌توان با نگه داشتن دستي لرزان در دستي قوي به ديگري منتقل كرد. ب- لمس حمايتي براي كمك به سالمند به كار مي‌رود. مانند وقتي كه به سالمند براي بلند شدن از زمين كمك مي‌كنيد. ج – لمس كنشي به منظور ادب و احترام به كار مي‌رود. مانند دست زدن به پشت سالمند و تعارف و تقدم براي عبور. نياز به عشق و تعلق سالمند نبايد از تماسهاي اجتماعي كنار گذاشته شود. آنها بايد به خويشاوندان ودوستان نزدیک شوند. در اين دوران تماس شخصي، دوست داشتن و مورد محبت واقع شدن و توجه به سالمند ضرورت مي يابد . چين و چروك نشان مي دهد كه سالمندان منبعي از تجربه ها و خاطره هاي گذشته اند كه نبايد بدون استفاده باقي بمانند. فردي كه لبخند مي زند غالباً به صورت شخصيتي دوست داشتني و مهربان تلقي مي گردد، همواره درارتباط با سالمندان لبخند زدن را فراموش نكنيد. بیشتر بخوانید: خصوصیات و نیازهای دوره سالمندی نگرش منفی نسبت به سالمند را متوقف کنیم ۵ راه ساده و عملی برای شاد کردن سالمندان احترام جایگزین ترحم سالمندان آنچه را ما در آیینه می‌بینیم، در خشت خام می‌بینند. از این رو اغلب، کمتر سخن می‌گویند و بیشتر سر به گریبان فرو می‌برند. ما آدم‌ها وقتی سکوت می‌بینیم، دلمان می‌لرزد و ترحم می‌کنیم. حواسمان باشد پا به‌ سن‌ گذاشته‌ها هوش اجتماعی و احتمالا هوش هیجانی بیشتری در مقایسه با ما دارند و تمایز میان احترام و ترحم را بیشتر می‌فهمند. استقلال‌شان را نگیریم بزرگترین خدمتی که می‌توانیم به سالمندان کنیم، این است که تا جایی که می‌شود، آنها را وابسته نکنیم؛ به تعبیری، استقلال‌ شان را نگیریم و آنها را برای ساده‌ترین تصمیم‌گیری‌ها وابسته‌ خود نکنیم. کرامت و حرمت انسانی در پرتو استقلال است که محقق می‌شود. این نگاه که سالمندان بچه می شوند و این یعنی دوباره وابسته به اطرافیان، تصویر اشتباهی است. یک فرد میانسال با کوله باری از تجربه زندگی می کند، خطا و آزمون های زیادی انجام داده و امروزه به این مرحله از زندگی رسیده است اما یک بچه و کودک درحال آزمون و خطا است و نیازمند اینکه کسی همراهی اش کند تا آسیب نبیند. پس سالمندان بچه نمی شوند. ۴ راهکار برای افزایش امید به زندگی در سالمندی با بالا رفتن سن، هر فردی در برابر عارضه‌ها و بیماری‌های مختلف آسیب‌پذیر‌تر می‌شود. سالمندان و بویژه کسانی که از آنان مراقبت می‌کنند، می‌توان راه‌هایی برای دنبال کردن یک سبک زندگی سالم در این گروه سنی پیش گیرند تا مشکلات کمتری در این دوران داشته باشند. 1-تشویق به انجام معاینات دوره‌ای افراد مسن بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری‌های متعددی از جمله سرطان روده، پستان (در زنان)، پروستات (در مردان) و پوکی استخوان قرار دارند که به محض تشخیص لازم است به سرعت درمان شوند. در صورتی که این افراد از مراجعه به پزشک وحشت دارند باید آنان را همراهی کرد. 2-تشویق به تحرک داشتن زندگی بی‌تحرک برای هیچ گروه سنی مناسب نیست اما این خطر برای افرادی که در سنین بالا هستند، آزاردهنده‌تر است. همچنین برخی از افراد مسن تمایلی به تحرک داشتن از خود نشان نمی‌دهند. از جمله فعالیت‌های سبک برای این گروه سنی، شنا کردن است که به کاهش خطر ابتلا به پوکی استخوان، حفظ سلامت قلب و تقویت ماهیچه‌ها بدون فشار آمدن بر مفاصل کمک می‌کند. 3-رژیم غذایی سالم متناسب روی آوردن به عادات غذایی نامناسب کار آسانی است و بسیاری افراد در دوره‌ای از عمر خود، آن را تجربه می‌کنند. در افراد مسن عدم مصرف مواد خوراکی سالم اغلب نتیجه وقت نگذاشتن برای تهیه یک وعده غذایی سالم است که قطعا سلامت آن‌ها را به طور جدی به خطر می‌اندازد. فرزندان می‌توانند با کنترل رژیم غذایی و تهیه غذاهای سالم و ارگانیک برای والدین سالمند خود به بهبود کیفیت زندگی آنان کمک کنند. 4-تقویت توان ذهنی مغز نیز همچون دیگر اعضا و بخش‌های بدن به ورزش کردن نیاز دارد. انجام فعالیت‌هایی که قدرت حافظه را تقویت می‌کنند‌، موجب حفظ سلامت مغز می‌شود. درست کردن پازل و بازی شطرنج از کارهای مفید برای تقویت قدرت ذهن و حافظه در سالمندان است. منابع: مشاورفا، میهن تاز، سیب