آثار و فوايد حسن خلق با توجه به روايات کامل ترين مؤمنين از جهت ايمان نيکوترين آنان از نظر اخلاق است (کافى 2 / 99، باب حسن الخلق، حديث 1) حسن خلق داراي آثار و فوايد فراواني است. اين آثار در دنيا و آخرت ديده مي شود از جمله: آثار دنيوي حسن خلق الف: پيوندهاي دوستي را محکم و پايدار مي کند. پيامبرگرامي اسلام صلي الله عليه و آله فرمود: «حُسْنُ الْخُلْقِ يُثَبِّتُ الْمَوَدَّة؛ خوشرويي دوستي را پايدار مي کند». ب: موجب آبادي سرزمين ها و طول عمر مي گردد. امام صادق عليه السلام در اين باره فرمود: «اِنَّ الْبِرَّ وَ حُسْنَ الْخُلْقِ يَعْمُرانِ الدَّيارَ وَ يَزيدانِ فِي الْاَعْمارِ؛ به درستي که نيکوکاري و خوش خلقي، سرزمين ها را آباد مي کند و بر عمرها مي افزايد». ج: روزي را زياد مي کند. امام علي عليه السلام مي فرمايد :«في سِعَةِ الْاَخلاقِ کُنُوزُ الْاَرزاقِ؛ گنجينه هاي روزي در نرمخويي و گشاده رويي است». د: موقعيت اجتماعي انسان را بهبود مي بخشد. همان حضرت مي فرمايد: «کَمْ مِنْ وَضيعٍ رَفَعَهُ حُسْنُ خُلْقِهِ؛ چه بسيار فرد بي مقداري که خوشرويي اش او را برتري بخشيده است». و: مشکلات و ناهمواري هاي زندگي را هموار مي سازد. همان امام فرمود: «مَنْ حَسُنَ خُلْقُهُ سَهُلَتْ لَهُ طُرُقُهُ؛ هرکس خلقش نيکو شد، راه هاي زندگي برايش هموار مي گردد». آثار اخروي حسن خلق الف: موجب نيل به درجات عالي مي شود. پيامبر اکرم صلي الله عليه و آله فرمود: «اِنَّ الْعَبْدَ لَيَبْلُغُ بِحُسْنِ خُلْقِهِ عَظيمَ دَرجاتِ الاخِرَةِ وَ اَشْرَفَ الْمَنازِلِ وَ اِنَّهُ ضَعيفُ الْعِبادَةِ؛ به درستي که بنده، در سايه خوش خلقي خود به درجات بزرگ و مقامات والايي در آخرت مي رسد، با آنکه عبادتش ضعيف است». ب: حساب را آسان مي کند. امام علي عليه السلام مي فرمايد: «حَسَّنْ خُلْقَکَ يُخَفِّفِ اللهُ حِسابَکَ؛ اخلاقت را نيکو کن تا خداوند حسابت را آسان کند». ج: آمرزش گناهان. امام صادق عليه السلام فرمود: «اِنَّ الْخُلْقَ الْحَسَنَ يُميثُ الْخَطيئَةَ کَما تُميثُ الشَّمْسُ الْجَليدَ؛ به درستي که اخلاق نيکو لغزش ها را ذوب مي کند همان گونه که آفتاب يخ را». د: ورود به بهشت. رسول خدا صلي الله عليه و آله فرمود: «اَکْثَرُ ما تَلْجُ بِهِ اُمَّتيَ الْجَنَّةَ تُقْوي اللهِ وَ حُسْنُ الْخُلْقِ؛ بيشترين امتيازي که امت من به سبب داشتن آن به بهشت مي رود، تقواي الهي و خوش خلقي است. کامل ترين مؤمنان امام باقرعليه السلام که شکافنده ى علوم و حقايق و بيناى به اسرار است در اين زمينه مى فرمايد :«إنَّ أکمَلَ المُؤمنينَ إيماناً أحْسَنَهُم خُلْقاً؛ کامل ترين مؤمنين از جهت ايمان نيکوترين آنان از نظر اخلاق است» (کافى 2 / 99، باب حسن الخلق، حديث 1). معلوم مى شود بدون مکارم اخلاقى و حسنات نفسى، ايمان در وجود انسان ناقص و در مرتبه اى ضعيف است، و اين نقص و ضعف را ارزش هاى اخلاقى درمان مى کند و ايمان را به برترين و کامل ترين درجه ى خود مى رساند. مقرب ترين انسان در قيامت به پيامبر پيامبر اکرم (ص) مي فرمايد: «أقربُکُم مِنّى مَجلِساً يَومَ القِيامَةِ أحسنُکُم خُلْقاً وَخيرُکُم لاِهلِهِ؛ نزديک ترين شما به من از نظر جايگاه در قيامت نيکوترينتان از جهت اخلاق و بهترينتان نسبت به خانواده اش مى باشد» (عيون اخبار الرضا:2 / 38، باب 31، حديث 108؛ وسائل الشيعه: 12 / 153، باب 104، حديث 15927). در روايتى ديگر فرموده است: «أقربُکم مِنّى غَداً فِى المَوقِفِ أصدَقُکُم لِلحَدِيثِ وَأدّاکُم لِلأمانَةِ وَأحسَنُکُم خُلُقاً؛ نزديک ترين شما به من در قيامت راستگوترينتان در گفتار و اداکننده ترينتان نسبت به امانت و نيکوترينتان از نظر اخلاق است» (مجموعه ى ورام: 2 / 31؛ بحار الانوار: 74 / 152، باب 7، حديث 83 ). کمال ايمان حضرت صادق عليه السلاممي فرمايد: «أربعُ مَن کُنَّ فيه کَمُلَ إيمانُهُ وَإن کانَ مِن قَرْنِهِ إلَى قَدَمِهِ ذُنُوباً لَم يَنْقُصْهُ ذَلِک ، قالَ : وَهُو الصّدقُ وأداءُ الأمانةِ وَالحَياءُ وَحُسنُ الخُلُقِ؛ چهار خصلت است اگر در کسى باشد ايمانش کامل مى شود، اگرچه از سر تا پايش گناهانى باشد، اين گناهان چيزى از او نمى کاهد؛ فرمود: و آن چهار چيز: صدق و اداى امانت و حيا و حسن خلق است» (کافى: 2 / 99، باب حسن الخلق، حديث 3 ؛ بحار الانوار: 68 / 374، باب 92، حديث 3). منابع :  1. ارشاد القلوب ديلمي، ترجمه مسترحمي، 2.  زيباييهاي اخلاق، استاد حسين انصاريان، ص 160-157، 3.  مقاله حسن خلق و سوء خلق، نوشته ياسر ناظم نيا، تهيه و تنظيم : گروه حوزه علميه تبيان