حجت الاسلام والمسلمين شهيد محمد حسن شريف قنوتي اولين روحاني مجروح و اسير جبهه هاي حق عليه باطل، اولين روحاني شهيد جنگ ايران و عراق، اولين نماينده امام خميني(ره) که در جنگ به شهادت رسيد، اولين فرمانده شهيد جنگ هاي چريکي و پارتيزاني، تشکيل دهنده گروه هاي مسلح به امر امام خميني(رحمه الله عليه) در سال 1342، اولين برگزارکننده تظاهرات در شهرستان بروجرد تا جايي که به عنوان رهبر انقلاب بروجرد معرفي شد، اولين تشکيل دهنده ستاد پشتيباني از جبهه هاي جنگ و حمايت از جنگ زدگان در بروجرد، اولين ارسال کننده محموله هاي تدارکاتي از بروجرد به مناطق جنگي به خصوص خرمشهر، اولين گروه اعزامي از بروجرد به خرمشهر جهت دفاع ازشهر، تشکيل اولين گروه مدافع به نام «لشکر الله اکبر» که همراه برادران ارتشي و سپاهي به مدت 35روز در خرمشهر مقاومت کردند. ولادت تحصيلات همکاري با شهيد نواب صفوي پيروزي انقلاب دوران جنگ شهادت بازتاب شهادت ولادت حجت الاسلام والمسلمين شهيد محمد حسن شريف قنوتي، در سوم تير 1313، در خانواده‏اي مذهبي، در اروند کنار از توابع آبادان به دنيا آمد و تحت تعليم و تربيت پدر و مادري پارسا و باتقوا قرار گرفت. محمد حسن از همان دوران کودکي، کلام وحي را در ذره ذره جان خويش جاي داد تا ياري‏رسان تشنگان هدايت باشد و پرتويي از روح بلند اسلام و هدف والاي آن را بر عاشقان اين دين مبين عرضه دارد. شهيد شريف قنوتي در دامان پدر و مادري پرورش يافت که از همان اوان کودکي، او را با نور علم و تقوا آشنا کردند. او به دليل علاقه‏اي که به روحانيت و علوم ديني داشت، به کسب معارف ديني و اسلامي روي آورد و با هوش سرشار خود، مدارج کمال را به سرعت پيمود. تحصيلات شهيد شريف قنوتي، مقدمات علوم اسلامي را در آبادان و نزد عمويش، شيخ عبدالستار اسلامي که از بزرگان خوزستان بود، فراگرفت. او در سال 1332 وارد حوزه علميه آبادان شد و پس از دو سال تحصيل، به حوزه علميه بروجرد رفت و از محضر آيت الله العظمي بروجردي رحمه‏الله بهره‏ها برد. او سپس به قم عزيمت کرد و با شرکت در درس حضرت امام خميني رحمه‏الله و آيت الله العظمي گلپايگاني رحمه‏الله از محضر آنان استفاده برد و به درجه اجتهاد رسيد. اعزام به اردکان شهيد شريف قنوتي هم‏زمان با تحصيل، مبارزه با ستم رژيم پهلوي را آغاز کرد و از سوي امام خميني رحمه‏الله براي تبليغ به اردکان اعزام شد. او هم‏زمان با مبارزات سياسي، به فعاليت‏هاي اجتماعي نيز پرداخت. بازسازي مساجد جامع و حجت بن الحسن (عج) و ساختن حمام و مسجد در روستاهاي اطراف منطقه اردکان، سبب شد تا خيلي زود مورد احترام و اعتماد مردم قرار گيرد؛ آن‏گونه که وقتي به دليل فعاليت‏هاي سياسي، ساواک وي را دستگير کرد و به زندان انداخت، طوايف اطراف شيراز و اردکان خواستار آزادي وي شدند و رژيم نيز براي آرام ساختن ايل‏هاي منطقه، او را آزاد کرد. شريف قنوتي براي مردم اردکان و حومه، مصلحي خيرانديش، معلمي آگاه، مبلغي پرهيزکار، عالمي دل‏سوز و مرجعي براي حل مشکلات و شريکي براي غم‏ها و شادي‏هايشان بود. همکاري با شهيد نواب صفوي شهيد شريف قنوتي در جريان مبارزه با رژيم پهلوي، با گروه فداييان اسلام و شهيد نواب صفوي نيز همکاري داشت، به‏طوري که پس از شهادت نواب، همواره مورد تعقيب رژيم بود و به‏طور مرتب در شهرهاي گوناگون تردد مي‏کرد. الگوگيري از شيوه مبارزه گروه فداييان اسلام در مبارزه با رژيم، او را به «نواب ثاني» معروف کرده بود. جسارت و شجاعت و مبارزه با هرگونه ظلم و تعدي، چنان در وجودش گسترش يافته بود که هيچ‏گاه دست از فعاليت‏ها و مبارزات خويش برنداشت. او پس از شهادت نواب صفوي و يارانش، فعاليت‏هاي خويش را در کنار ياران امام خميني رحمه‏الله ادامه داد. فعاليت با نام مستعار شهيد حجت الاسلام و المسلمين شريف قنوتي، در رديف کساني بود که به علت پيشينه مبارزاتي‏اش، همواره مورد تعقيب عوامل ساواک بود. از اين رو، در شهرهاي گوناگون با نام مستعار رفت و آمد مي‏کرد و به فعاليت‏هاي خويش ادامه مي‏داد. در شيراز، ساواک که از فعاليت‏هاي وي احساس خطر کرده بود، براي دستگيري به خانه‏اش هجوم برد، ولي او به اصفهان گريخت. پس از شهادت آيت الله سعيدي، به دليل فعاليت‏هاي سياسي دستگير و در دادگاه نظامي شيراز به اعدام محکوم شد، ولي برخورد مثبت، ارشادي و هدايت‏گرانه او با عوامل نظامي، سبب لغو حکم و آزادي وي گرديد. او هرچند ممنوع‏المنبر شده بود، به طور جدي به مبارزه ادامه مي‏داد و در اين سال‏ها از نام‏هاي مستعار براي پيشبرد اهداف مبارزاتي‏اش استفاده مي‏کرد. شريف قنوتي در مسجد سليمان شهيد شريف قنوتي که به دليل حجم فعاليت‏ها و مبارزاتش، چهره شناخته‏شده‏اي در اردکان، شيراز، ياسوج و اصفهان بود، به مسجد سليمان عزيمت کرد و آنجا به مبارزات خويش ادامه داد. او به دليل آنکه تحت تعقيب عوامل ساواک بود، براي آنکه مشکلي براي کسي به وجود نياورد، مسجد را پايگاه خود قرار داد و همواره شب‏ها را در مسجد مي‏گذراند. البته با وجود اين احتياط‏ها، عوامل ساواک، آنجا هم دست از سرش برنداشتند و شبانه او را دستگير و به زندان اهواز منتقل کردند. شهيد شريف قنوتي در زندان نيز دست از فعاليت برنداشت و براي افشاگري بر ضد رژيم، به مدت هشت روز دست به اعتصاب غذا زد. او در عاشوراي 1357 به همراه زندانيان به اقامه عزاداري پرداخت که به شورش زندانيان انجاميد. اين فعاليت‏ها در درون زندان و نيز فشار روحانيت مبارز و مردم مسجد سليمان سبب شد تا رژيم، شريف قنوتي را از زندان آزاد کند. پيروزي انقلاب با پيروزي انقلاب اسلامي، شهيد شريف قنوتي با شور و عشقي مضاعف براي پاسداري از دستاوردهاي انقلاب، بار ديگر به اردکان رفت و بنا به درخواست مردم منطقه، مسئوليت نمايندگي شوراي شهر را بر عهده گرفت. او باز هم به فعاليت‏هاي عمراني و اجتماعي مشغول شد و به رفع مشکلات فرهنگي مردم پرداخت. شريف قنوتي پس از چندي، به عنوان دادستان انقلاب بروجرد به خدمت مشغول شد و بدين‏سان، عمر بابرکت خويش را در راه خدمت به ملت و مملکت اسلامي‏اش گذراند. او در راه رسيدن به لذت وصل، هرگز دل به زيورهاي دنيوي نبست و عارفانه و عاشقانه، سلوک وصل را پيمود تا آن‏گاه که جام شيرين شهادت را سر کشيد. دوران جنگ شهيد محمد حسن شريف قنوتي با شروع جنگ تحميلي، نخستين ستاد کمک رساني و پشتيباني جنگ را در بروجرد داير کرد و براي کمک به جبهه‏هاي نبرد، در سوم مهر 1359 همراه کارواني متشکل از 21 کاميون آذوقه، به خرمشهر رفت. او پس از بازگشت از خرمشهر، گروه‏هايي از جوانان بروجرد را سازمان‏دهي کرد و دوباره به خرمشهر بازگشت. در آنجا با تشکيل گروه الله اکبر که بعدها به «لشکر الله‏اکبر» تبديل شد و گروهان‏هاي مقاومت، چندين بار شهر را از خطر سقوط نجات داد. در شرايطي که عراق توان نظامي عظيمي را براي اشغال خرمشهر بسيج کرده و توان نظامي خرمشهر براي دفاع تنها سيزده دستگاه تانک بود و سپاه خرمشهر و شهيد جهان‏آرا، با تمام توان در حفظ شهر مي‏کوشيدند، شهيد شريف قنوتي مسئوليت تأمين مهمات را بر عهده گرفت. او با روحيه بلند و مقاوم خود، مايه دلگرمي رزمندگان شد و چندين بار دشمن متجاوز را از شهر بيرون راند. شريف قنوتي و انسجام نيروها شايد به جرئت بتوان گفت شهيد شريف قنوتي، نخستين پايه‏گذار جنگ‏هاي چريکي در خرمشهر بود. در حالي که نيروهاي مردمي با پيروي از دستور امام خميني رحمه‏الله براي مقابله با دشمن و دفاع از انقلاب اسلامي و کيان کشور به طور داوطلب وارد خرمشهر مي‏شدند، شهيد شريف قنوتي با تشکيل گروه‏هاي چريکي، به آنها آموزش‏هاي خاص مقطعي مي‏داد و آنها را در مکان‏هاي حساس خرمشهر مستقر مي‏کرد. او با توجه به امکانات محدود، با عمليات‏هاي ايذايي و بازدارنده، سعي داشت جلو تصرف خرمشهر را بگيرد. از اين رو، با انسجام نيروهاي داوطلب و مردمي و آموزش آنها، به ارتش مجهز عراق حمله مي‏کرد و در حد توان خود، نيروها و امکانات موجود دشمن را به صورت مقطعي به عقب مي‏راند. شناخت شهيد شريف قنوتي از وضعيت خرمشهر در آن دوره زماني به اندازه‏اي بود که فرماندهان دسته يا گروهان‏هاي اعزامي به خرمشهر، درباره نوع درگيري با دشمن و ادوات زرهي آنها و شيوه انهدامشان، از شهيد شريف قنوتي ياري مي‏گرفتند. شهيد شريف قنوتي عامل روحي و رواني قوي شهيد شريف قنوتي، مصداق آيه شريفه «اِسْتَعينُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاةِ»بود. او در مواقع بحراني، با حفظ آرامش خويش، نيروها را به صورت شايسته هدايت مي‏کرد و در آن شرايط نيز دست از تبليغ برنمي‏داشت. در حقيقت، در شرايط حساس جنگ، آن شهيد والامقام، عاملي قوي و محکم از نظر روحي، رواني و معنوي براي رزمندگان و مدافعان خرمشهر بود. او با سخنراني‏هاي پرشور و بيان محبت خويش به نيروهاي سپاهي، ارتشي و مردمي، در آنان انگيزه ايجاد مي‏کرد و مي‏کوشيد روحيه اميد را در وجود آنان همواره زنده نگاه دارد. مقاومت خرمشهر، مقاومت عرف نظامي نبود؛ جلوه‏گر عشق بود و اين عشق را انسان‏هاي وارسته‏اي همچون شهيد شريف قنوتي که تمام حرکات و گفتارش روحيه‏بخش و عامل تقويت کننده براي همه نيروهاي موجود بود، تقويت مي‏کرد. به راستي، در دوران اوج مظلوميت انقلاب و ارزش‏ها و يارانش، شخصيتي همچون شهيد شريف قنوتي حجتي براي بسيجيان، ايثارگران و عاشقان امام و انقلاب بود. عامل اصلي توقف ارابه جنگي عراق با نگاهي به وضعيت خرمشهر و شرايط حساس زمان جنگ، به جرئت مي‏توان گفت شهيد شريف قنوتي، يکي از عوامل اصلي و اساسي توقف ارابه جنگي عراق در منطقه بود. عراق با توان نظامي خود بايد در همان يکي دو روز اول، خرمشهر را اشغال مي‏کرد، چنان‏که با همين تصور وارد خرمشهر شده بود، ولي مقاومت سرسختانه نيروهاي دفاعي شهر و مردم، مانعي بر سر تحقق اين هدف بود. مقاومتي که برخاسته از حضور نيروهاي نظامي و امکانات نظامي نبود، بلکه از شجاعت‏ها، رشادت‏ها و ايثارگري‏هاي نيروهاي مردمي سرچشمه مي‏گرفت. شهيد شريف قنوتي به عنوان نقطه ثقل وحدت ميان نيروها و عامل اصلي و قوي شکل‏دهي اين مقاومت مردمي در خرمشهر، نقشي انکارناپذير داشت. درگيري در کوچه‏هاي خرمشهر، درگيري چريکي در خيابان‏ها و حتي در مناطق مسکوني، سبب زمين‏گير شدن دشمن شده بود. اين حرکت‏هاي مردمي و انسجام و اتحاد در برابر دشمن که بر محور شهيد شريف قنوتي مي‏چرخيد، سبب اصلي کند حرکت کردن عراق شمرده مي‏شد. دميدن روحيه اميد در کالبد مردم بي‏شک، شهيد شريف قنوتي را مي‏توان از رزم‏آوران بزرگ و ارکان استوار روزهاي آغاز دفاع مقدس دانست. نقل مي‏کنند در آن شرايط که هر روز تعداد زيادي از نيروها به شهادت مي‏رسيدند، شهيد شريف قنوتي براي بازگرداندن روحيه اميد به نيروها، اقدامات گوناگوني انجام مي‏داد. حمله به دشمن و غنيمت گرفتن و اسير کردن برخي از نيروهاي دشمن و چرخاندن آنها در شهر، يکي از اين اقدامات بود؛ آن هم در شرايطي که نه تنها به اسارت گرفتن نيروهاي دشمن، بلکه گرفتن غنيمت و حمل آن به جبهه‏هاي خودي، آسان نبود و شايد بتوان گفت در آن شرايط، اين انديشه به ذهن‏ها خطور نيز نمي‏کرد؛ چرا که نيروها تنها به دفاع از شهر و جلوگيري از سقوط آن مي‏انديشيدند. رفتار با زنان نقش زنان در حماسه خرمشهر، به زمان و مکان خاصي محدود نمي‏شد. هجوم گسترده دشمن، از تعداد امدادگران مرد کاسته بود و زنان، ميدان‏دار اصلي اين فعاليت مشقت بار شده بودند. انتقال مجروحان و شهيدان، کمک‏هاي اوليه، پرستاري، شناسايي شهيدان و مجروحان و حتي گاه شرکت در رويارويي‏هاي با دشمن، از جمله فعاليت‏هاي زنان در حماسه مقاومت خرمشهر بود. در آن شرايط که زنان نقش چشم‏گيري بر عهده داشتند و در هر امر ضروري شرکت مي‏کردند، شهيد شريف قنوتي با حمايت و تشويق آنان، امور مهمي از جمله توزيع سلاح و مهمات ميان نيروهاي مردمي براي دفاع و پنهان کردن سلاح‏هاي غنيمت گرفته شده از دشمن از تيررس منافقان و نيروهاي ستون پنجم را به آنان مي‏سپرد. شهادت دستور پيشروي يگان‏هاي دشمن به سوي خرمشهر، در 24 مهر 1359 صادر شد و خيابان چهل متري اين شهر، به‏عنوان خيابان مرکزي، شاخص تقسيم نيروها و محورها قرار گرفت. با گذشت ساعاتي از روز، در حالي که مدافعان اندک شهر به مقابله مشغول بودند، يگاني از نيروهاي دشمن با راهنمايي ستون پنجم، خود را به خيابان چهل متري رساند و با استقرار تيربار در چند نقطه و موضع‏گيري تک‏تيراندازان در ساختمان‏هاي مسلط بر اين خيابان، محور مرکزي و اصلي‏ترين راه پشتيباني و رفت و آمد نيروهاي مدافع را بستند. دشمن، ماشين حامل شهيد شريف قنوتي را در اين خيابان هدف قرار داد. پس از برخورد هفت ـ هشت گلوله به بدن شهيد، ماشين با آرپي جي هدف قرار گرفت و واژگون شد. دشمن که از همان ابتدا در پي دستگيري و شهادت شهيد شريف قنوتي بود، پيکر مجروح او را اسير کرد و با سر نيزه کلاشينکف، به شقيقه او ضربه زد و به شهادتش رساند. بازتاب شهادت خبر شهادت شهيد شريف قنوتي، تلاطم عجيبي در منطقه به دنبال داشت. دشمن، پيکر پاکش را به بند کشيد و در خيابان‏هاي شهر مي‏چرخاند. خبر شهادت او مي‏توانست ضربه روحي و رواني شديدي براي نيروهاي مدافع باشد، ولي با توجه به شيوه رفتاري شهيد در آن دوره، نيروها بيش از پيش متوجه مسئوليت خويش شدند و پايداري و مقاومت بيشتري به خرج دادند. شهادت شهيد شريف قنوتي، نه تنها موجب رکود مقاومت شهر نشد، بلکه به وجود آورنده حرکت تازه‏اي در مقاومت رزمندگان بود. شهادت او، اعتقاد به نقش برجسته روحانيت را در دفاع از کيان امت اسلامي عميق‏تر کرد و نشان داد که روحانيت، مرد عمل و مبارزه است. درس ايستادگي و مقاومت به تمام نسل‏ها مقاومت شهيد شريف قنوتي و نيروهايش در خرمشهر، اين امکان را براي مسئولان کشوري و لشکري فراهم کرد تا بتوانند در برابر دشمن ايستادگي کنند. به يقين، پايداري و استقامت شهيد شريف قنوتي، در آن دوره حساس و بحراني، به همه نسل‏ها و قشرها درس مقاومت و ايثار داد. حماسه‏هايي که او در دوران مقاومت در خرمشهر آفريد، هميشه در ذهن‏ها باقي خواهد ماند. اين شهيد، پيکي بود که خداوند در آن زمان براي نيروهاي مدافع اسلام فرستاد تا از او درس جهاد، شهادت، رشادت و مردانگي بياموزند. او راه جاودانگي را يافته و خود به الگويي برجسته در اين مسير تبديل شده بود. اگر امثال شريف قنوتي‏ها نبودند، خط سرخ شهادت بيمه نمي‏شد؛ چرا که شريف قنوتي‏ها همواره در نوک پيکان حمله دشمن بودند. کلام شهيد جبهه و ميدان نبرد، مکاني است که قدم نهادن در آن، لياقت و سعادت مي‏خواهد و نصيب هر کس نمي‏شود، ولي آنان که مورد توجه خاص خداوندي قرار مي‏گيرند، اين مکان را عزيز مي‏يابند. شهيد شريف قنوتي که همواره در آرزوي شهادت بود و رسيدن به چنين توفيقي را عاجزانه از خداوند درخواست مي‏کرد، به يقين مي‏دانست که «بالاي هر نيکي، نيکي است تا آن‏گاه که مرد در راه خدا کشته شود. پس چون در راه خدا کشته شد، بالاتر از آن نيکي و ارزشي وجود ندارد.» از اين رو، معتقد بود که: «امروز، روز امتحان است. براي خدا کار کنيد و خود را به سختي بيندازيد و جسمتان را پرورش ندهيد که اين جسم، فاني است و به زير خاک مي‏رود. شهادت، سعادتي است که نصيب هر کس نمي‏شود و خون پاک و مطهر مي‏خواهد».