ویژگیهای اقتصادی و معیشتی استان کهگیلویه و بویراحمد
این استان از نظر اقتصادی به عنوان ناحیه کشاورزی و دامپروری به شمار میآید. بعد از دامداری و کشاورزی، صنعت آبزی پروری، گیاهان دارویی و صنایع کارخانه ای یاسوج از اهمیت ویژهای برخوردار است.
کشاورزی:
كشاورزی یکی از فعالیتهای اقتصادی ساكنان استان کهگیلویه و بویراحمد میباشد که از نظر درجه اهمیت پس از دامپروری قرار دارد. به علت طبیعت خاص این منطقه و وجود زمینهای كوهستانی و تپه ماهوری، كشاورزی آن بیشتر به صورت دیم به ویژه كشت گندم صورت میگیرد. علاوه بر كشت گندم و جو كه به صورت دیم و آبی در بیشتر مناطق استان رایج است، كشت برنج نیز در مناطق گرم و معتدل استان كه منابع آب به مقدار كافی وجود دارند، معمول است. محصولات مهم كشاورزی در این استان، غلات، حبوبات، نباتات علوفهای، ذرت و صیفیجات میباشند. موقعیت طبیعی مرتفع، به ویژه كمبود زمینهای مسطح در مناطق شرق و شمال شرقی استان، باعث شده است كه باغداری در درههای كوهستانی و بر روی ارتفاعات ناهموار و پرآب این نواحی رواج یابد. در سایر مناطق مستعد استان نیز غرس انواع درختان از جمله سیب، انگور، گردو و مركبات از رونق خوبی برخوردار است. در این میان تولید سیب، انار، خرما و انواع مركبات در شهرستانهای كهگیلویه، گچساران و چرام اهمیت بیشتری یافته است.
دامداری:
مهمترین ركن فعالیت اقتصادی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد را دامپروری تشكیل میدهد كه از دیرباز در این منطقه رواج داشته است. دامپروری در این استان به دو روش متحرک و ساكن صورت میگیرد كه نوع متحرک آن توسط عشایر كوچنده استان و به تبعیت از شرایط آب و هوایی و تغییرات فصلی، برای دسترسی به مراتع و علوفه مورد نیاز، به صورت ییلاق و قشلاق انجام میگیرد. علاوه بر دامپروری به شیوههای سنتی و بومی، درسالهای اخیر تعدادی دامداری صنعتی، متشكل از گاوداری و پرواربندی گوسفند نیز به صورت پراكنده در سطح استان رواج یافته است. استان كهگیلویه و بویراحمد به سبب طبیعت مساعد، به ویژه تنوع گیاهان جنگلی و وجود آب و هوای مساعد، شرایط مناسبی برای پرورش زنبور عسل دارد. علاوه بر رواج زنبورداری سنتی در مناطق روستایی، گسترش كندوهای زنبور عسل به شیوه نوین درسالهای اخیر، باعث افزایش درآمد كشاورزان و زنبورداران شده است. مرغداری صنعتی نیز در سالهای اخیر گسترش یافته و بخشی از نیازمندیهای اهالی شهرنشین استان را تأمین میكند.
صنایع کارخانهای:
با وجود ذخایر غنی نفت و گاز و پراكندگی سایر منابع معدنی در استان كهگیلویه و بویراحمد، فعالیتهای صنعتی و معدنی در این استان، نسبت به دیگر مناطق كشور، رشد نیافته و رونق چندانی ندارد. علاوه بر صنایع استخراج نفت در گچساران و كارخانه قند یاسوج، سایر كارگاههای صنایع تولیدی، تازه تأسیس بوده و در زمینههای صنایع غذایی، فلزی، نساجی و چرم، چوب و سلولزی، شیمیایی و دارویی و صنایع ساختمانی فعالیت میكنند. با وجود این میزان فعالیتهای صنعتی و معدنی نسبت به فعالیتهای بخش كشاورزی و خدمات بسیار كم است.
معادن استان کهگیلویه و بویراحمد:
معادن مهم استان کهگیلویه و بویراحمد عبارتند از معادن بوکسیت در روستای سرفاریاب دهدشت، معدن مس در روستای خزنگاه بویراحمد، ذخایر فسفات در روستای جان قلی (تیام) در منطقه سرفاریاب، ذخایر گوگرد در روستای نزاع علیا در گچساران، معادن سنگهای ساختمانی و معادن گچ که در اکثر نقاط استان کهگیلویه و بویراحمد پراکنده شدهاند. معادن شن و ماسه، خاک رس، سنگ آهک و سنگ نما نیز از دیگر معادن این استان میباشند. از اکثر این معادن در فعالیتهای ساختمانی و راهسازی و تولید آجر و موزائیک استفاده میشود.
صنعت آبزی پروری (ماهیگیری):
با سپری شدن قرن بیستم و در آستانه هزاره سوم، توسعه آبزی پروری با توجّه به افزایش جمعیت جهان و معضل تغذیه و بهداشت غذا، به ویژه پروتئین در جیره غذایی انسا نها و جایگزین کردن گوشت سفید به جای گوشت قرمز اهمیّت و نمود بیشتری پیدا بخش عمده درآمد روستاییان و عشایر که درصد بالایی از جمعیت استان را تشکیل می دهند، از طریق فعالیت های کشاورزی و دامپروری تأمین می گردد، که به مرور زمان به علّت افزایش جمعیت، فرسایش خاک و از بین رفتن جنگل ها درآمد خانوارها نیز کاهش یافته است. در جای جای استان، رودخانه ها، نهرها، چا هها و قنات هایی وجود دارند که ظرفیت و جایگاه مناسبی در زمینه آبزی پروری ایجاد کرده اند. در کنار این رودخانه ها و منابع آبی زمین های درجه ٣ و ٤ به میزان قابل توجهی وجود دارد که بهره برداری از آنها در بخش زراعت و دامپروری توجیه اقتصادی ندارد، در حالی که می توان با رفع محدودیت ها و ترویج فرهنگ مصرف آبزیان زمینه را برای توسعه فعالیت های آبزی پروری در منابع آبی بسیار مستعد استان به خصوص پرورش ماهیان سرد آبی، گرم آبی، و همچنین میگوی آب شیرین فراهم کرد. در این زمینه شیلات استان اقدام به رها سازی شاه میگو در برم مور زرد زیلایی و میگوی آب شیرین در تنگ تامرادی بویراحمد و امام زاده جعفر گچساران نموده است که امید می رود در آینده شاهد رشد مطلوبی در زمینه پرورش این آبزی باشیم. توجّه به آبزی پروری موجب افزایش سطح درآمد خانوارهای روستایی، جلوگیری از مهاجرت به شهرها و اشتغال کاذب می گردد.
تنوع فوق العاده گیاهان دارویی استان:
از مجموع ٨٠٠ گونه گیاهی دارویی شناخته شده در کشور استان کهگیلویه و بویراحمد دارای بیش از ٤٠٠ گونه دارویی است. بر این اساس استان یکی از غنی ترین نقاط جهان از نظر وفور گیاهان دارویی است و بنابراین بهره گیری از این غنای زیستی می تواند کمک قابل توجهی به رونق اقتصادی و اجتماعی منطقه و کشور نماید. بنابراین فلور استان را می توان یکی از منابع عظیم داروخیز ایران و جهان نامید. این استان دارای گنجینه ای عظیم از ثروت زیست شناختی است که هیچ قیمتی برای آن متصور نیست. در واقع گیاهان استان یک منبع عظیم و بالقوه از ثروت های مادی به شکل دارو، ترکیبات شیمیایی، غذا و سایر مایحتاج مادی و غیر مادی است که هنوز به کار گرفته نشده است. وجود ٦٣درصد از گونه های گیاهان دارویی در کمتر از ١ درصد خاک ایران ستان کهگیلویه و بویراحمد) نشانگر آمار امیدوارکننده ای از این سرزمین زرخیز است.


