آشنایی با استان کهگیلویه و بویر احمد
کهگیلویه و بویراحمد یکی از استانهای کشور ایران است. مرکز آن شهر یاسوج است و با مساحتی حدود ۱۶هزار و ۲۴۹ کیلومتر مربع، سرزمینی نسبتاً مرتفع و کوهستانی است.
مشخصات جغرافیایی
استان کهگیلویه و بویراحمد در جنوب غربی ایران، بین ۳۰درجه و ۹دقیقه تا ۳۱درجه و ۳۲ دقیقه شمالی و ۴۹ درجه و ۵۷ دقیقه تا ۵۰ درجه و ۴۲ دقیقه شرقی قرار گرفته است. این استان از شمال با استان چهار محال و بختیاری، از جنوب با استانهای فارس و بوشهر، از شرق با استانهای اصفهان و فارس و از غرب با استان خوزستان همسایه است.
قله دنا با ۴۴۰۹ متر ارتفاع از سطح دریا بلند ترین ناحیه و دشت لیشتر با ۵۰۰ متر ارتفاع از سطح دریا پست ترین ناحیه ای استان می باشند. این استان به لحاظ آب و هوا به دو قسمت سردسیر و گرمسیری تقسیم می شود.
تقسیمات کشوری
مرکز استان شهر یاسوج است.این استان دارای ۵ شهرستان به قرار زیر است:
۱ـ شهرستان بویراحمد با مرکزیت شهر یاسوج.
۲ـ شهرستان کهگیلویه با مرکزیت شهر دهدشت.
۳ـ شهرستان دنا با مرکزیت شهر سی سخت.
۴ـ شهرستان گچساران با مرکزیت شهر دوگنبدان.
۵ـ شهرستان بهمئی با مرکزیت لیکک.
وجه تسمیه استان
کهگیلویه و بویراحمد از سه کلمه «کوه» ، «گیل» ، «اویه» ترکیب یافته است. «اویه» نشانگر پسوند مالکیت می باشد، لذا می توان آنرا به کوه گیل معنا نمود.
صنایع و معادن استان
۱ـ صنایع دستی شامل: فرش بافی، بافت گلیم، جاجیم، گبه، خورجین، سیاه چادر، وریس و نمد است.
۲ـ صنایع کارخانه ای: صنایع نفت، قند، نساجی و چرم، شیمیایی و دارویی، چوبی و سلولزی، ساختمانی و صنایع فلزی.
۳ـ معادن استان: معادن مهم استان عبارتند از: معادن بوکسیت، مس، فسفات، گوگرد، گچ، سنگ های ساختمانی، خاک رس، سنگ آهک، شن و ماسه می باشند.
کشاورزی و دامداری
مهم ترین رکن فعالیتهای اقتصادی مردم استان دام پروری است. دام پروری به دو روش متحرک و ساکن از دیرباز در این منطقه رواج داشته است. عشایر استان به تبعیت از شرایط آب و هوایی و تغییرات فصلی برای دسترسی به مراتع و علوفه مورد نیاز دامهایشان دام پروری متحرک به صورت ییلاق و قشلاق را برگزیده اند. تعدادی دام پروری و دام داری صنعتی به صورت پراکنده در سطح استان وجود دارد. طبیعت مساعد، تنوع گیاهان جنگلی و آب و هوای مساعد شرایط مساعد و مناسبی برای پرورش زنبور عسل در این استان فراهم آورده است.
پس از دام داری در رتبه بعد کشاورزی مهم ترین فعالیت اقتصادی ساکنان این استان است. کشاورزی در این استان به دو روش دیم و آبی وجود دارد. البته طبیعت خاص باعث شده تا کشاورزی به روش دیم به ویژه برای کشت گندم بیشتر رواج داشته باشد. کشت گندم و جو به دو روش دیم و آبی در بیشتر مناطق استان رایج است. کشت برنج نیز در مناطق گرم و معتدل استان که منابع آب کافی دارندمعمول است. مهم ترین محصولات کشاورزی این استان عبارتند از:
غلات، حبوبات، ذرت، صیفی جات، نباتات علوفه ای.
محصولات باغی استان عبارتند از: سیب، انگور، گردو، انار، خرما و انواع مرکبات.
جمعیت
استان کهگیلویه و بویراحمد بالغ بر ۷۰۰ هزار نفر جمعیت دارد.
جاذبه های طبیعی
جنگلهای زیبا و سرسبز بلوط، چشمه های پرآب، دریاچه های متعدد دائم و فصلی، کوهساران زیبا، پارک های جنگلی، دوگانگی آب و هوا و اختلاف دما تنها به فاصله ۳۰ کیلومتر، رایحه خوش گیاهان وحشی و بومی استان، دشتهای وسیع با جلوه های زیبا، برخورداری از موقعیت آب و هوایی چهار فصل، رودخانه های خروشان و آبشارهای متعدد، وجود بارگاه صدها امام زاده و نیز صدها اثر باستانی از دوره های مختلف تاریخی را می توان به عنوان بخشی از جاذبه های گردشگری این کرانه گمنام نام برد.
جاذبه های گردشگری و اماکن سیاحتی و زیارتی
۴۶۰ اثر باستانی از دوره نوسنگی تا دوره اسلامی و نیز ۲۵۰ امامزاده از نوادگان اهل بیت، نماد تاریخ کهن و فرهنگ پربار این کرانه گمنام است.
۸۰ درصد جنگلهای استان را درختان سرسبز بلوط تشکیل می دهند که زیبایی خاص و درخوری دارند .چشم برف قلل رشته کوه زاگرس در مناطق سردسیری تا چمنزارهای زیبا و تپه ماهورهای مناطق گرمسیری، وجود ۵۰۰ چشمه پر آب و دائمی،۳۰ آبشار دائم و فصلی، دهها پارک جنگلی، دریاچه های طبیعی، دشتهای وسیع و رایحه خوش گیاهان در کوهساران بخش کوچکی از جاذبه های استان کهگیلویه و بویراحمد می باشند. فرهنگ غنی و بومی، روحیات اخلاقی و منش فرزندان عشایر، افسانه ها، متل ها، ترانه ها، موسیقی محلی لری و حماسه آفرینی های تاریخی دلاور مردان و شیر زنان این سرزمین به نوبه خود بخشی بزرگ از جاذبه های این کرانه گمنام را رقم می زنند.
اینک به اختصار برخی از مکان ها و جای ها را به عنوان جاذبه های گردشگری استان نام می برم.
جاذبه های طبیعی: آبشار یاسوج ـ آبشار مارگون ـ آبشار بهرام بیگی ـ آبشار گنج بنار ـ آب نهر کاکان غار یخی ـ آبشار کمر دوغ ـ چشمه جن ـ تالاب برم الوان ـ آبشار خیمه - باغ زیبا و سرسبز چشمه بلقیس - چشمه میشی (چشمه بشو ) - دریاچه کوه گل ـ دشتک سی سخت ـ رودخانه بشار ـ تنگ مهریان ـ تنگ تامرادی ـ آبشار خامی ـ قله دنا ـ غار اشکفت داودی ـ تنگ گنجه ای ـ آبشار تنگ پوتک و .....
جاذبه های تاریخی: محوطه های تاریخی چال جون ـ ده گنده ـ برد سفید ـ بند باغ -کره تودان- سورل سررشی ـ قلعه دیشموک ـ قلعه ملا قباد سی سختی ـ قلعه امارت سردو ـ گنبد لیشتر ـ تنگ ملغان ـ محوطه تاریخی ده خلیفه - تخت شاه نشین ـ تل خسرو ـ تپه دم چنار ـ دژ سلیمان ـ پل پیرین ـ قلعه دژ کوه ـ محوطه تاریخی جوخونزارـ محوطه تاریخی بلوط بنگان ـ چشمه زعفران ـ نرمکه ـ آتشکده خیرآباد ـ قبر شاپورتل گبر ـ آتشکده گل سرخدان ـ تل چگاه ـ بقعه خضر و .....
جاذبه های زیارتی: بارگاه امام زاده بی بی حکیمه ـ امام زاده شاه قاسم ـ امام زاده علی - امام زاده عبد الله - امام زاده سید محمد ـ امام زاده پیر محمود ـ امام زاده شاه مختار ـ امام زاده شاه عسکر ـ امام زاده شاه عباس و ...