فقر فرهنگی در مهریه
یك حقوقدان گفت: ما در خصوص طلب مهریه زن از شوهرش زمانی كه خواهان جدایی نیست، دچار فقر فرهنگی هستیم و این بدین دلیل است كه مردان با قوانین اسلامی دربارهی مهریه آشنایی كامل ندارند.
عباس برزگر، در خصوص فلسفه و ماهیت وجودی مهریه اظهاركرد: خداوند متعال مهریه را با توجه به شرایط زندگی برای زن قرار داده است و به نوعی حمایت مادی و معنوی برای زن محسوب میشود ولی میزانی بر او نیست، اما آنچه كه در اسلام در رابطه با مهریه سفارش شده است، بر سبك بودن مهریه است نه بر سنگین بودن آن.
وی ادامه داد: مهریه سنگین از نظر اسلام و معصومین مذموم است زیرا مهریه سنگین گاهی اوقات باعث بروز اختلافات و مشكلاتی در زندگی زناشویی میشود اما برای نزدیك شدن زوج به یكدیگر، قرآن از تعابیر مختلفی مانند هبه یا بخشش استفاده كرده است، درحالی كه امروزه مهریه فلسفه واقعی خود را از دست داده است، زیرا مهریهای كه اسلام در نظر دارد، علاوه بر سبك بودن، میزانی برای آن در نظر گرفته نشده است.
این وكیل دادگستری با بیان اینكه تعیین مهریه برای عدهای از زنان اقوام مختلف به منظور كاسبی است، عنوان كرد: البته روی صحبت من با عدهی معدودی از زنان است كه با تعیین كردن مهریههای سنگین از ابتدای ازدواج، راهی اشتباه را در پیش میگیرند و فلسفه واقعی و حقیقی مهریه را زیر سوال میبردند، زیرا زمانی كه دو جوان در شرایط نامناسب به یكدیگر علاقمند میشوند با این تفكر اشتباه كه مهریه را چه كسی داده و چه كسی گرفته، مهریههای سنگین تعیین میكنند. در حالی كه مهریه طبق قانون، حق زن تلقی میشود.
برزگر با اشاره به این مطلب كه سنگین بودن مهریه علاوه بر از هم پاشیدگی خانوادهها عوامل مخرب دیگری نیز در پی دارد، خاطر نشان كرد: زمانی كه خانمی به دلیل اختلافات خانوادگی مهریه خود را مطالبه میكند این مساله میتواند معضلات بسیار زیادی را در جامعه در پی داشته باشد، قطعا این موضوع به وجود آمدن بسیاری از جرایم ناشی از طلاق و از هم پاشیدن خانواده را در پی دارد. برای مثال بعد از جدایی زن و مرد از یكدیگر، فرزندان ممكن است دچار بحران طلاق شوند.
وی با بیان اینكه مهریه اگر منطقی باشد میتواند باعث تحكیم خانواده شود، افزود: مهریه میتواند برای زوجه تضمینی باشد تا مانع از سهلانگاری زوج در خانواده شود؛ اما اگر همین مهریه بسیار كم و ناچیز تعیین شود مرد میتواند با پرداخت آن، زن را رها كند و اگر هم مهریه سنگین باشد زوجه میتواند از این مساله سوء استفاده كرده و از آن به عنوان اهرم فشار در زندگی استفاده كند.
مهریه باید مالیت داشته باشد، یعنی قابل دریافت و استفاده باشد برای همین مهریههایی که جنبه افسانهای دارند نباید در سند ازدواج درج شوند
این حقوقدان تصریح كرد: اگر مهریه عندالمطالبه باشد زن میتواند طبق قانون هر زمان كه تمایل داشت برای دریافت آن اقدام كند حتی این قانون برای زنانی كه هنوز زندگی مشترك خود را شروع نكردهاند صدق میكند و قانون این اجازه را به زنان داده است كه تمكین را مشروط بر پرداخت مهریه توسط زوج كنند و این یك حق شرعی برای زنان است و آنها میتوانند از این حق استفاده كنند هر چند زمانی كه زن زندگی مشترك خود را شروع كرد نمیتواند به بهانه پرداخت مهریه از شوهر خود تمكین نكند و این قانون تا زمانی قابل اجراست كه زن زندگی مشترك خود را شروع نكرده است.
برزگر تاكید كرد: اگر مهریه عندالاستطاعه باشد تا زمانی كه مرد استطاعت مالی نداشته باشد زن حق مطالبه مهریه را ندارد.
وی در خصوص قانون ماده 2 محكومیتهای مالی ادامه داد: این قانون یك قانون كلی است و مساله مهریه را نیز در برمیگیرد زیرا مهریه به عنوان طلبی است كه زوجه از زوج دارد و زمانی كه زوج از پرداخت آن امتناع كند طبق قانون زن میتواند از قانون محكومیتهای مالی استفاده كند.
تعیین سقف برای مهریه، وجاهت قانونی و شرعی ندارد اما باید از نظر فرهنگی به شكلی باشد كه زوجین یك حد معقولی را كه مطابق با عرف است در نظر گیرند اما تعیین سقف برای مهریه نیاز به نظر كارشناسی دارد.
برزگر گفت: قانونگذار قوانین متعددی را در حمایت زنان قرار داده است. برای مثال قانون حمایت از زنان و كودكان بیسرپرست، قانون حمایت از زنان شاغل و قانون حمایت از زنان سرپرست خانواده و غیره. دولت همیشه حامی زن بوده و خواهد بود اما این مساله كه بخواهد بودجهای برای آنها تعیین كند كه در قالب مهریه در نظر گرفته شود به نظر من این مساله خود باعث تشویق عدهای از زنان میشود كه خواهان ادامه زندگی نباشند و با به وجود آمدن كوچكترین مشكلی از همسر خود جدا میشوند به این امید كه دولت آنها را حمایت خواهد كرد.
این حقوقدان بیان كرد: ما در جامعه خود در خصوص طلب مهریه زن از شوهرش در حین زندگی، دچار فقر فرهنگی هستیم و این فرهنگ پایین جامعه ما را میرساند زیرا زمانی كه زن خواهان جدایی نیست اما مهریه خود را طلب میكند زوج نمیتواند این مساله را قبول كند و این بدین دلیل است كه مردهای ما با قوانین اسلام آشنایی كامل ندارند.
وی در ادامه گفت: در حال حاضر در جامعه ما بسیاری از وظایف به زنان تحمیل میشود در حالی كه شرع مقدس اسلام این وظایف را برای زنان به عنوان تكلیف ندانسته است، برای مثال اسلام هیچگاه نگفته است كه زن وظیفه دارد در منزل همسرش غذا درست كند یا به فرزندش شیر دهد اما متاسفانه این مسائل در جامعه ما جزء وظایف زن تلقی میشود و این ناشی از فرهنگ غلط و اشتباه ماست.
برزگر در پایان افزود: جهت جلوگیری از مشكلات بین زوجین در حال حاضر بهترین كار این است كه زوجین قانون و عرف را تا حد ممكن مراعات كنند تا مشكلات موجود در جامعه كمتر شوند.
مهریه های افسانه ای ثبت نمی شوند
مهریه باید مالیت داشته باشد، یعنی قابل دریافت و استفاده باشد برای همین مهریههایی که جنبه افسانهای دارند نباید در سند ازدواج درج شوند.
ما در جامعه خود در خصوص طلب مهریه زن از شوهرش در حین زندگی، دچار فقر فرهنگی هستیم و این فرهنگ پایین جامعه ما را میرساند زیرا زمانی كه زن خواهان جدایی نیست اما مهریه خود را طلب میكند زوج نمیتواند این مساله را قبول كند و این بدین دلیل است كه مردهای ما با قوانین اسلام آشنایی كامل ندارند
حسینعلی امیری رئیس سابق سازمان ثبت اسناد و املاک کشور اعلام کرده است که ثبت مهریه های نامتعارف در دفترخانه ها غیرقانونی است و دفترخانه ها نباید مهریه هایی که در قانون تعریف نشده است را ثبت کنند.
اما منظور از مهریه نامتعارف چیست؟ در این باره سید کمال میر محمدی عضو کانون سردفتران ازدواج و طلاق به خبرآنلاین می گوید:برخی خانواده ها مهریه های نامعقولی مثل بال مگس،دست مرد و ...را به عنوان مهریه تعیین می کنند که دفاتر ازدواج از ثبت این مهریه ها ممنوع هستند.
وی با بیان اینکه مهریه باید جنبه مادی داشته باشد می افزاید: مهریه باید مالیت داشته باشد، یعنی قابل دریافت و استفاده باشد برای همین مهریههایی که جنبه افسانهای دارند نباید در سند ازدواج درج شوند. درواقع اگر هنگام عقد دائم چنین مهریهای تعیین شود، گرچه عقد صحیح است اما مهریه اثری ندارد.و یعنی در اصل مهریه ای ثبت نشده است .
میر محمدی ادامه می دهد: بهتر است زوجهای جوان بدانند که تعیین مهریههای عجیب و غریب هم خلاف شرع و هم خلاف قانون است و مهر بایدعین باشد مثل سکه، خانه و ماشین. همچنین مهر میتواند منفعت باشد، مثلا اجاره 6 ماه یک باغ یا یکسال یک خانه یا میتواند منفعتی باشد که از یک مال حاصل میشود
فرآوری:هانیه اخباریه
بخش حقوق تبیان
منابع: ایسنا
خبرآنلاین
