در حالیکه بسیاری از کشورهای توسعه یافته برای دریافت مالیات از شهروندان خود، چه پزشک و چه هنرمند و چه کارگر، قوانین سخت‌گیرانه‌ای را اعمال کرده و بخش بزرگی از بودجه خود را از همین طریق تامین می‌کنند، در ایران بسیاری از افراد از اقشار مختلف و به طور مشخص پزشکان جراح زیبایی از زیر بار چنین مسئولیتی شانه خالی می‌کنند و به هر شکلی می‌خواهند این قانون را که برقرار کننده عدالت در کشور است دور بزنند.  

ترفندهای دور زدن مالیات

یکی از ترفندهایی که برخی پزشکان جراح برای شناسایی نشدن میزان درامدشان انجام می‌دهند این است که چندین شماره کارت منسوب به منشی مطب و حتی اعضای خانواده خود به بیمار می‌دهند و از او می‌خواهند به هر کدام مبلغ متفاوتی را انتقال دهند. در واقع پزشک با این کار هزینه عمل را بین چند کارت تقسیم می‌کند، تا واریز یکجا مبلغ مثلا ۵۰ میلیون تومانی در حسابش، مشمول مالیات نشود. بهانه نبود دستگاه کارتخوان یا خرابی آن نیز یکی دیگر از شگردهای پزشکان است. در واقع پزشک با این بهانه‌ها بیمار را مجبور می‌کند که مبلغ را یا به صورت اینترنتی پرداخت کند یا با مراجعه به دستگاه خودپرداز هزینه را انتقال دهد. این مسئله نیز فارغ از دامن زدن به عدالت مالیاتی در کشور، برای بیمار و خصوصا بیماران بدحالی که به مطب پزشک مراجعه می‌کنند موجب گلایه و نارضایتی می‌شود. حتی میان نظرات کاربران فضای مجازی، گزارش‌هایی از طلب سکه و ارز کردن چند پزشک، به عنوان هزینه درمان دیده می‌شود. در واقع چنین تقاضاهایی نشان می‌دهد که روش‌های فرار از مالیات خلاقانه شده و برخی پزشکان به روش‌های نوین برای این کار دست می‌زنند. چنین اقداماتی مخل نظام مالیاتی و در نتیجه بر هم زننده عدالت در جامعه است.  

قانون استفاده از دستگاه کارتخوان

این روش‌ها در شرایطی اعمال می‌شود که بر اساس ماده ۱۱ قانون پایانه فروشگاه و سامانه مودیان، بانک مرکزی ایران وظیفه دارد ضمن همکاری با سازمان امور مالیاتی، تا یک سال پس از ابلاغ این قانون دستگاه‌های کارت‌خوان و پایانه‌های فروش را ساماندهی کرده و با ایجاد تناظر میان آنها مجوز فعالیت، شماره اقتصادی بنگاه‌ها به پایانه‌های فروش شناسه یکتا اختصاص دهد. در واقع با این قانون تمامی پزشکان موظف‌ به داشتن دستگاه کارتخوان و فعال‌سازی آن هستند. همچنین بانک مرکزی موظف است در چارچوب قوانین مربوطه، اطلاعات تراکنش‌های بانکی مانند مانده اول دوره، وجوه واریزی، وجوه قابل برداشت، مانده پایان دوره و سایر اطلاعات حساب‌های بانکی را به‌منظور تکمیل پرونده هویتی و دارایی به‌صورت بر خط در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار دهد. رصد تراکنش‌ها و گردش مالی پزشکان و سایر صاحبان درامد، روش‌های افراد سودجو را برای دور زدن مالیات نقش بر آب می‌کند.

  ۵.۵ میلیون مودی جدید شناسایی شدند

در این راستا شاهین مستوفی، رئیس مرکز بازرسی، مبارزه با فرار مالیاتی و پولشویی سازمان امور مالیاتی در گفتگوی اختصاصی با خبرنگار تبیان اظهار کرد: قطعا مسئله عدم شناسایی فراریان مالیاتی در کشور وجود دارد اما بخشی از آن مربوط به روزنه‌های تخلفی است که منجر به آن می‌شود. برای مثال حساب‌های اجاره‌ای که وجود دارد یکی از عوامل فرارهای مالیاتی در کشور است. وی درباره تعداد مودیان شناسایی شده در طول سه سال گذشته گفت: در سال ۱۴۰۰ آمار مودیان شناسایی شده حدود ۴ میلیون نفر بوده که در سال ۱۴۰۳ به حدود ۹.۵ میلیون نفر رسیده است. بنابراین در طول این سه سال، ۵.۵ میلیون مودی جدید به واسطه بهره‌برداری از اطلاعاتی که در اختیار سازمان بوده شناسایی شده‌اند.  

پزشکان بدون کارتخوان، زیر ذره‌بین قانون

مستوفی در مورد پزشکانی که از کارتخوان استفاده نمی‌کنند گفت: بر اساس جزء ۲ بند ط تبصره ۶ قانون بودجه سال ۱۴۰۲، کلیه حرف پزشکی مکلف بودند از دستگاه کارتخوان برای دریافت وجوه حاصل از معالجه بیمار خود ایجاد بکنند. طبیعتا تخلفاتی از سوی برخی افراد وجود داشت که ما هم مکلف بودیم گزارش اقدامات خود را به مجلس و هم مرجع صدور مجوز پزشکان ارائه دهیم.  

مردم تخلفات را گزارش دهند

مستوفی بیان کرد: سازمان امور مالیاتی سامانه‌ای را با عنوان «سوت‌زنی» ایجاد کرده که مردم تخلفات فرار مالیاتی را از طریق این سامانه در اختیار سازمان قرار می‌دهند. شهروندان با مراجعه به درگاه ملی مالیات به نشانی intamedia.ir در قسمت ویژه «سوت زنی»، گزارش‌های خود را ارسال کنند و از پاداش ویژه آن که تا یک درصد مبلغ مالیات قطعی وصول شده خواهد بود، بهره‌مند شوند. وی افزود: البته سازمان، صرف این گزارشات مردمی فرد را متخلف اعلام نمی‌کند بلکه از طریق واحدهای اجرایی که در وزارت امور مالیاتی تاسیس شده، بازدید میدانی انجام می‌دهد. ناظر بر این اقدام، سازمان امور مالیاتی ۳۷۰۰ پزشک مودی مالیاتی را شناسایی کرد. در سال ۱۴۰۳ نیز افراد متخلف مشمول جرائم ماده ۲۴ قانون پایانه‌های فروشگاهی خواهند بود. مستوفی ادامه داد: همچنین سامانه ۱۵۲۶، مرکز ارتباط مردمی سازمان امور مالیاتی کشور است که از این طریق مردم می توانند شکایات، پیشنهادها و سؤالات مالیاتی خود را مطرح کنند تا از سوی سازمان مالیاتی رسیدگی شود.  

وصول ۵ هزار میلیارد از دو استان

وی افزود: همچنین در دو فقره عملیات بازرسی بر اساس ماده ۱۸۱ قانون مالیات‌های مستقیم و همچنین با بهره‌گیری از اطلاعاتی که وجود داشت، بالغ بر ۵ هزار میلیارد تومان از ابتدای سال تاکنون در دو استان خراسان رضوی و آذربایجان غربی فرار مالیاتی شناسایی کرده‌ایم که بخشی از آن در حال وصول است. رئیس مرکز بازرسی، مبارزه با فرار مالیاتی و پولشویی سازمان امور مالیاتی در پایان تاکید کرد: سعی می‌کنیم بر اساس پایگاه‌های اطلاعاتی سازمان و اختیاراتی که قانون به ما داده است، متقابلا از روش‌های نوین برای شناسایی مودیان مالیاتی استفاده بکنیم. در حال حاضر اقداماتی برای شناسایی تمامی فراریان مالیاتی و نه صرفا پزشکان، در دستور کار ما وجود دارد که از پیش قابل گفتن نیست چرا که باز هم دور زده می‌شود اما تا انتهای سال خبرهای خوبی به اطلاع مردم خواهیم رساند.