دیده شدن بیشتر، حال بهتر؟

بازیگران و ستاره‌هایی که صفحاتی با بازدید میلیونی داشته‌اند، نشان داده‌اند بیشتر دیده شدن، حس رضایت درونی  به دنبال ندارد. مصداق این احساس نارضایتی را می‌توانیم در سلبریتی‌های معروف جهان ببینیم. مثلا چهار سال پیش، ‌سلنا گومز خواننده و بازیگر مشهور هالیوودی که حدود ۱۵۰ میلیون دنبال‌کننده در اینستاگرام دارد، در جشنواره فیلم کن گفت: «شبکه‌های اجتماعی برای نسل من خیلی مخرب بودند و من از اینکه نسل جوان در معرض این آسیب‌ها هستند احساس نگرانی می‌کنم.» در نهایت گومز اینستاگرام را از روی گوشی‌اش پاک کرد و گفت این کار را کرده؛ چون این برنامه به سلامت روحی‌اش آسیب زده و باعث افسردگی‌اش شده است. بسیاری از دیگر ستاره‌های هالیوود مثل مدونا، مایلی سایرس و دیزی ریدلی هم حساب‌های کاربری خود را در اینستاگرام بستند. بیماری دیده شدن، با بیشتر دیده شدن برطرف نمی‌شود؛ بلکه آن را بدتر می‌کند و یک شبکه اجتماعی هر چه بیشتر شرایط این دیده شدن و اظهار نظرهای مختلف را فراهم کند، این بیماری حادتر می‌کند. برای همین اینستاگرام که محبوب‌ترین شبکه اجتماعی جهان هم هست، بیشتر از هر فضای مجازی دیگری، به این سرطان دیده شدن دامن می‌زند.

دیده شدن به هر قیمتی؟

عصر رسانه، عصر داده‌های انبوه اطلاعاتی است و مخاطب آن، هر روز با تعداد بالایی پیام و داده اطلاعاتی مواجه است. از محتواهای کاملا علمی بگیر تا محتواهای کوتاه با محتوای طنز و سرگرمی؛ بنابراین اگر کسی بخواهد در این ازدحام و شلوغیِ محتوا دیده شود، باید مطلب خاص و ویژه‌ای ارائه دهد. تولید محتوای فاخر هزینه، مطالعه و انرژی زیادی نیاز دارد و برای همه امکان‌پذیر نیست؛ پس باید از راه‌های ساده‌تر این کار را شروع کرد. راه‌ ساده‌ مثل گرفتن عکس‌های رنگی یا همراه شدن با چالش‌های فضای مجازی. در مرحله بعد اگر موفق نشدند توجه مثبت جلب کنند، ممکن است به جلب توجه منفی روی بیاورند؛ یعنی حتی اگر محتوایی که تولید می‌کنند، مسخره باشد و با نظرات منفی همراه باشد، باز بدنامی بهتر از گمنامی است! میل به دیده شدن و معروف شدن، کاری با افرد می‌کند که گاهی حتی حاضرند به خودشان توهین کنند! البته که این بدنامی برایشان نفع مادی هم دارد. بعد از دیده شدن، فرد می‌تواند از همین فالوورها کاسبی کند. اینجا معامله آبرو و پول رخ می‌دهد. کاربر فضای مجازی حاضر می‌شود که مسخره شود؛ اما نفع مادی ببرد.

حجاب‌استایل‌ها و مرداب دیده شدن

همین اتفاق ناخوشایند برای حجاب استایل‌ها هم اتفاق می‌افتد. کاربران زیادی، تبلیغ استایل محجبه می‌کنند؛ پس باید محتوای این حجاب‌استایل خیلی خاص باشد تا دیده شود؛ پس لباس‌ها رنگی‌تر و خاص‌تر  می‌شوند و آرایش غلیظ‌تر؛ حتی گاهی از میزان حجاب کم می‌شود تا دیده شدن بیشتر شود. حتی گاهی همین حجاب استایل حاضر می‌شود برای تبلیغ یک لباس روی تخت خوابش بنشیند؛ یعنی مخاطب را تا خصوصی‌ترین بخش زندگی‌اش می‌برد؛ چون الان وقت تبلیغ لباس خواب است! طبق الگوریتم شبکه‌ای مثل اینستاگرام، باید مدام استوری و پست تولید و منتشر شود تا صفحه فرد به اکسپلور برود و باز بیشتر دیده شود. همین تعداد بالای محتوا، خودش کاری می‌کند که فرد مجبور شود از روزمرگی‌های خود، بیشتر بگوید و بیشتر در این مرداب دیده شدن فرو رود!

پارادوکس حجاب و دیده شدن بیشتر

حالا همه این‌ها بگذارید کنار فلسفه حجاب. حجاب در کلمه به معنی حجب و پوشیدگی  است. برای اینکه زنان بتوانند بدون نمایش جذابیت جنسی، به فعالیت اجتماعی بپردازند تا هم امنیت خودشان تامین شود هم امنیت جامعه را به هم نریزند؛ اصلا اگر قرار برحضور زن در اجتماع نبود، این احکام با این جزئیات در قرآن بیان نمی‌شد؛ اما حجاب‌استایل‌ها دقیقا از همین حجاب برای نمایش جذابیت جنسی استفاده می‌کنند! و با این کار یک ترکیب پارادوکسیکال می‌سازند. حالا با این مقدمه، آیا زن‌ها نباید یا اجازه ندارند فعالیت مجازی داشته باشند یا بلاگری کنند؟ یا حتی مانعی برای دیده شدن آن‌ها بدون نمایش جذابیت جنسی وجود دارد؟ جواب همه این سوالات با قطعیت خیر است. زن‌های محجبه مثل بقیه افراد می‌توانند فعالیت مجازی داشته باشند؛ اما برای تولید محتوا باید موضوعاتی غیر از جذابیت‌های جنسی را انتخاب کنند. کما اینکه همین الان بلاگرهای زیادی داریم که به دور از حاشیه، در حال تولید محتوا هستند و از طرفی برای هر چه بیشتر دیده شدن، دست به هر کاری نمی‌زنند. اشتباه بزرگ بیشتر حجاب‌استایل‌ها همین است. اولویت با دیده شدن و با هر چه بیشتر دیده شدن است و برای همین است که ح