علائم تخمکگذاری چیست؟
در آستانۀ تخمکگذاری، ترشحات واژنی تغییر پیدا میکند. این ترشحات معمولاً شفاف بوده و کِش میآیند (مانند سفیدۀ تخممرغ خام). بعد از تخمکگذاری، از میزان ترشحات کاسته میشود و کدرتر و غلیظتر میشوند.چرخه قاعدگی با شروع خونریزی ماهیانه شروع میشود. این شروع فاز فولیکولر است؛ یعنی زمانی که تخمک به بلوغ میرسد و در حدود چهاردهمین روز چرخه قاعدگی در طول تخمکگذاری، رها میشود. بعدازاین مرحله، بدن وارد فاز یا مرحله لوتِئال خواهد شد.
از دیگرعلائم تخمکگذاری میتوان:
- خونریزی خفیف و لکهبینی.
- آزردگی و درد در ناحیۀ پستان.
- افزایش میل جنسی.
- درد تخمدان که با درد در یکطرف شکم همراه است و به آن میتلاشمرتز میگویند.
البته علائم تخمکگذاری را همۀ احساس نمیکنند. تخمکگذاری زمانی است که یک تخمک از تخمدان آزاد میشود. وقتی تخمک آزاد میشود، شما میتوانید اسپرم را در لولههای فالوپ وارد کنید تا آن تخمک را بارور کند بهعبارتدیگر، بهطور ایدئال، روابط جنسی باید قبل از زمان تخمکگذاری رخ دهد تا شانس باروری افزایش یابد. مسئله بسیار مهم این است، باید بدانید که در روزهای تخمکگذاری، باردار میشوید. اگر در این زمان میتوانید رابطه جنسی داشته باشید، احتمال حامله شدن زیاد است.
فقط در زمان تخمکگذاری، امکان باروری هست؟
پاسخ به این پرسش منفی است. بااینکه تخمک فقط ۱۲ تا ۲۴ ساعت بعد از رهایی، امکان بارور شدن دارد، اسپرم تا پنج روز در شرایطی ایدئال برای باروری در مجاری تولیدمثل باقی میماند؛ بنابراین، برقراری رابطه جنسی در روزهایی که منتهی به تخمکگذاری میشود یا در روز تخمکگذاری، احتمال باروری را افزایش میدهد.
مدت فرآیند تخمکگذاری چقدر است؟
رها شدن تخمک با ترشح هورمون محرکه فولیکولی، معمولاً بین روزهای ششم تا چهاردهم از چرخه قاعدگی شروع میشود. این هورمون به تخمک درون تخمدان برای رشد و رسیدن به بلوغ جهت آزاد شدن از تخمدان کمک میکند. زمانی که تخمک به بلوغ میرسد، بدن با افزایش هورمون لوتئینه باعث تحریک آن برای آزاد شدن تخمک میشود. تخمکگذاری، ۲۸ تا ۳۶ ساعت بعد از افزایش این هورمون طول میکشد.زمان تخمکگذاری
تخمکگذاری حوالی چهاردهمین روز از چرخه ۲۸روزه قاعدگی اتفاق میافتد. البته باید اشاره کرد که تمامی زنان چرخه قاعدگی ۲۸روزه ندارند و ممکن است روز تخمکگذاری برایشان دقیقه در چهاردهمین روز از چرخه قاعدگی شکل نگیرد. باید اشاره کنیم که چرخه ۲۸روزه به معنای، فاصله میان هر بار عادت ماهیانه است. بیشتر زنان به فاصلۀ ۲۸ روزبه ۲۸ روز، عادت ماهیانه (پریود) را تجربه میکنند. بهطورکلی، تخمکگذاری چهار روز قبل یا بعد از وسط ماهِ چرخه قاعدگی هر زن رخ میدهد.افزایش میل جنسی در دوران تخمکگذاری
طبیعت دقیقاً میداند چگونه شما را وادار به داشتن رابطه جنسی در زمان مناسب کند. میل جنسی زن درست قبل از تخمکگذاری افزایش مییابد. نهتنها اشتیاق او برای رابطه جنسی بالا میرود، بلکه به جذابتر به نظر میرسد. ساختار استخوانی صورت زن بهآرامی تغییر میکند، حتی راه رفتنش نیز جذابتر میشود. البته، تخمکگذاری تنها چیزی نیست که میتواند میل جنسی شما را افزایش دهد. اگر نگران، استرس زده و یا افسرده باشید هم تمایل جنسی شما درست قبل از تخمکگذاری بیشتر میشود.حساس شدن سینهها در دوران تخمکگذاری
گاهی سینههایتان در حین لمس کردن بسیار حساس میشوند! هورمونهایی که بدن بعد از تخمکگذاری تولید میکند، مسئول این اتفاق است. شما میتوانید این تغییر را بهعنوان راهی برای دانستن اینکه تخمکگذاری رخ داده است، در نظر بگیرید.نمیتوانید تخمکگذاری را به این روش پیشبینی کنید، اما اگر در این فکر هستید که آیا این دوره را تمام کردید یا خیر، میتوانید روی این حساب کنید.موقعیت گردن رحم در دوران تخمکگذاری
اگر واژن را بهعنوان یک تونل تصور کنید، این تونل به گردن رحم ختم میشود، گردن رحم در طول چرخه قاعدگی تغییر میکند. میتوانید این تغییرات را دنبال کنید. درست قبل از تخمکگذاری، گردن رحم بالاتر میرود، نرمتر و کمی باز میشود. زمانی که در مرحله تخمکگذاری نیستید، دهانه رحم پایینتر، سختتر و بیشتر بسته میشود.تخمکگذاری نامنظم چیست؟
اگر تخمک پس از آزاد شدن با اسپرم ترکیب شود و به رحم وارد شود، یعنی بارداری به وقوع پیوسته و در غیر این صورت، تخمک از هم متلاشی میشود. پوشش داخلی رحم در چرخه قاعدگی ریزش میکند و در قالب ترشحات خونآلود از واژن خارج میشود.
عواملی مانند رژیم غذایی یا استرس میتوانند نظم تخمکگذاری را تحت تأثیر قرار بدهند، اما دلایل جدیتری مانند ابتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک یا آمنوره هم میتوانند نظم این روند را به هم بزنند یا آن را بهطور کامل متوقف کنند. این بینظمی یا توقف در تخمکگذاری و اختلال هورمونی بدن میتواند موجب افزایش موهای زائد صورت و بدن، آکنه و حتی ناباروری شود.
بارور شدن تخمک چیست؟
بعد از بارور شدن، تخمک به دو یا چهار و یا بیشتر؛ سلول تقسیم میشود. این روند تقسیم سلولی تا رسیدن به ۱۰۰ سلول بلاستوسیست ادامه مییابد. برای باردارشدن، بلاستوسیست باید در رحم جای بگیرد. بعد از قرارگیری آن در رحم، هورمونهای استروژن و پروژسترون به ضخیم شدن دیوارۀ رحم کمک میکنند.این هورمونها به مغز اطلاع میدهند تا مانع از ریزش دیوار بافت رحم (خونریزی قاعدگی) شود و شرایط برای رشد جنین و بدل شدن به رویان مهیا شود. اگر در چرخه قاعدگی، آمیزش تخمک و اسپرم به وقوع نپیوندد، تخمک از هم متلاشی میشود و هورمونها به بدن اطلاع میدهند تا روند قاعدگی را بهطور عادی طی کند و خونریزی ماهیانه رخ بدهد. عادت ماهیانه هم بین دو تا هفت روز ادامه پیدا میکند.
تخمکگذاری در کدام بخش از چرخه قاعدگی رخ میدهد؟
چرخه قاعدگی با شروع خونریزی ماهیانه شروع میشود. این شروع فاز فولیکولر است؛ یعنی زمانی که تخمک به بلوغ میرسد و در حدود چهاردهمین روز چرخه قاعدگی در طول تخمکگذاری، رها میشود. بعدازاین مرحله، بدن وارد فاز یا مرحله لوتِئال خواهد شد.اگر در این مرحله، حاملگی رخ بدهد (یعنی تخمک و اسپرمی با یکدیگر ترکیب شوند) هورمونها مانع از کنده شدن پوشش داخلی رحم و شکلگیری عادت ماهیانه و خونریزی میشوند. اما اگر حاملگی رخ ندهد، خونریزی در ۲۸امین روز از چرخه قاعدگی شروع میشود و چرخهای تازه به جریان میافتد و تخمکگذاری معمولاً در اواسط چرخه قاعدگی رخ میدهد.
پیگیری روند تخمکگذاری
بهترین روش برای تشخیص روند تخمکگذاری سخت است. بهطور مثال در روش تعیین چارت دمای بدن، عواملی مانند بیماری یا مصرف الکل میتوانند روی دمای بدن اثر بگذارند.- تعیین چارت تخمکگذاری با سنجش دمای بیزال بدن: در این روش باید با یک دماسنج مخصوص، در طول چرخه قاعدگی، هر صبح دمای بدن را اندازهگیری کنید و تغییرات را ثبت نمایید. تخمکگذاری زمانی به وقوع میپیوندد که دمای بدن تا سه روز، از اندازۀ طبیعی خود بالاتر بماند.
- استفاده از کیتهای پیشبینی تخمکگذاری: کیتهای پیشبینی تخمکگذاری بهطور آماده در داروخانهها به فروش میرسند. تخمکگذاری معمولاً چند روز بعد از تیره و تیرهتر شدن خط کنترل در کیت رخ میدهد.
- سنجش بارداری: در طول سال، از هر ۱۰۰ نفر، ۱۲ تا ۲۴ مورد باوجود استفاده از روشهای تشخیص روند تخمکگذاری و پیشگیری، بازهم باردار میشوند. به کمک ابزارهای سنجش بارداری، بهتر میتوان روند تخمکگذاری و کنترل بارداری را تحت نظر گرفت.
بهتر است برای پیگیری روند تخمکگذاری، درصورت وجود موارد زیر با پزشک مشورت کنید:
- در آستانه یائسگی هستید.
- عادت ماهیانه را اولین بار و بهتازگی تجربه کردهاید.
- بهتازگی روشهای پیشگیری از بارداری هورمونی را امتحان کردهاید.
- تازه زایمان کردهاید.
