
به پیروان آئین ایزدی، «ایزدیان» گفته میشود
دسیان (جمع آن دواسان) نامی که آنها بر خود میگذارند از یک نام نسطوری قدیمی (نسطوریها مسیحیان باستانی در خاورمیانه (شرق) هستند) گرفته شده است. بسیاری از باورهای ایزدیها از مسیحیت مشتق شده است. آنها هم به انجیل و هم به قرآن احترام میگذارند. ولی بسیاری از آیینهای آنها تنها به صورت شفاهی منتقل شدهاند.گرویدن به دین ایزدی ممکن نیست و تنها میشود ایزدی متولد شد. ایزدیها یکتاپرست هستند و به وجود شیطان اعتقاد ندارند.
آیین و رسوم:
پرستشگاههای آنها اغلب با تصویر خورشید آراسته شده است. کودکان به دست یک پیر موبد با آب متبرک غسل تعمید داده میشوند. در زمان ازدواج، پیر موبد یک نان را دو نیمه میکند و نیمی از آن را به عروس و نیمه دیگر را به داماد میدهد. عروس در لباس سرخ از کلیساهای مسیحی بازدید میکند. در ماه دسامبر، ایزدیها سه روز روزه میگیرند و بعد از آن با پیر خود شراب مینوشند. از روز پانزدهم تا بیستم سپتامبر ایزدیها مراسم زیارت همگانی سالانه از آرامگاه شیخ عدی در لالش، در شمال موصل را برگزار میکنند که طی آن در رودخانه، مراسم آیینی غسل را برگزار می کنند. ایزدیها همچنین مراسم قربانی حیوانات و ختنه دارند. نام خدای آنها (بالاترین مرتبه ربانی) «یزدان» است. تصور بر آن است که او در چنان منزلت بالایی است که نمیتواند مستقیما پرستش شود. نقش این مرتبه الهی در عین حال نقشی غیرفعال است. او خالق جهان است ولی نگهدارنده آن نیست. هفت روح (فروهر) بزرگ از او منبعث شدهاند که مهمترین آنها فرشته طاووس است که بر باور آنها «قیم اراده الهی است». در آیین مسیحیت باستانی طاووس نماد جاودانگی بود بخاطر آنکه گفته میشد گوشت او فاسد نمیشود. ملک طاووس در باور ایزدیها نفس آغازین الهی و از او جدا ناشدنی است و با این ارزیابی آیین ایزدی تکخدایی است.ایزدیها پنج بار در روز ملک طاووس را عبادت میکنند. نام دیگر او شیطان است که در عربی به فرشته رانده شده از درگاه خدا گفته میشود. همین موجب شده که به ایزدیها انگ اشتباه "شیطانپرست" زده شود. ایزدیها به تناسخ اعتقاد دارند به این معنی که روح به طور متناوب تا تطهیر کامل در جسم حلول میکند و به این شکل کاربرد دوزخ از بین میرود. بدترین سرنوشت برای یک پیرو آیین ایزدی، رانده شدن از جامعه ایزدی است چرا که این به معنی آن است که روح او دیگر هرگز پیشرفتی نمیکند. گفتگو با هر دین و آیین دیگر هم برای آنها مطلقا ناممکن است.در ارتباط با پنهان نگاهداشتن بخشی از کیش ایزدیها درک نادرستی از ارتباط این آیین با فلسفه دوگانگی جهان زرتشتیان (نور و تاریکی) و حتی خورشیدپرستی ایجاد شده است. به خاطر باورهای غیرمعمولشان و درک غلط دیگران از نام این آیین، به آنها انگ نادرست «شیطانپرستی» میزنند و همین مسئله باعث شده تا در طی قرنها آزار و اذیت شوند اما در سده گذشته بطور قابل ملاحظهای کاهش یافته است.
منبع: ویکی پدیا.
به دلیل مرموز بودن و عدم شفافیت در باورها و عقاید این فرقه، مسلمانان باید احتیاط کامل را در برخورد با این فرقه بنمایند و در عین حال مواظب باشند که توهین و یا بی حرمتی به باورها و اعتقادات آنها ننمایند.
منبع:پرسمان


