شرایط سیاسی دوران امام حسن مجتبی علیه السلام دانستن شرایط سیاسی دوران امام حسن مجتبی و پیوند آن با دوران امام حسین و شهادت ایشان، از سیاست های شوم بنی امیه پرده برخواهد داشت و تحلیل آن می تواند هر کس را نسبت به وقایع زنجیروار تاریخ اسلام آشنا سازد. فرآوری: محمد باعزم- بخش تاریخ و سیره معصومین تبیان امام حسن پسر علی بن ابی طالب (علیه السلام) در شب نیمه ماه مبارک رمضان، سال سوم هجرت در شهر مدینه دیده به جهان گشود. در سن 37 سالگی با وی برای خلافت و جانشینی امام علی (علیه السلام) بیعت شد. مدت امامت حضرتش شش ماه و سه روز به طول انجامید. پس از آن تحت شرایط و عوامل خاص در سال 41 ه.ق با معاویه صلح کرد و به مدینه مراجعت نمود و مدت ده سال در مدینه زندگی کرد، سرانجام با دسیسه و نیرنگ معاویه به دست همسرش (جعده دختر اشعث کندی) به شهادت رسید و در قبرستان بقیع در کنار قبر مادربزرگش فاطمه بنت اسد به خاک سپرده شد. وجود جریان مخالف در دوران امام حسن(علیه السلام)، جریان مخالفی آن چنان رشد کرد که توانست به صورت یک مانع ظاهر بشود. البته این جریان مخالف، در زمان امام مجتبی (علیه السلام) به وجود نیامده بود؛ سالها قبل به وجود آمده بود. اگر کسی بخواهد قدری دور از ملاحظات اعتقادی و صرفاً متکی به شواهد تاریخی حرف بزند، شاید بتواند ادعا کند که این جریان، حتّی در دوران اسلام به وجود نیامده بود؛ بلکه ادامه یی بود از آنچه که در دوران نهضت پیامبر - یعنی دوران مکه - وجود داشت. بعد از آن که خلافت در زمان عثمان - که از بنی امیه بود - به دست این قوم رسید، ابوسفیان - که در آن وقت، نابینا هم شده بود - با دوستانش دور هم نشسته بودند. پرسید: چه کسانی در جلسه هستند؟ دانستن شرایط سیاسی دوران امام حسن مجتبی و پیوند آن با دوران امام حسین و شهادت ایشان، از سیاست های شوم بنی امیه پرده برخواهد داشت و تحلیل آن می تواند هر کس را نسبت به وقایع زنجیروار تاریخ اسلام آشنا سازد. پاسخ شنید که فلانی و فلانی و فلانی. وقتی که خاطر جمع شد همه خودی هستند و آدم بیگانه یی در جلسه نیست، به آنها خطاب کرد و گفت: مثل توپ، حکومت را به هم پاس بدهید و نگذارید از دست شما خارج بشود! این قضیه را تواریخ سنی و شیعه نقل کرده اند. البته ابوسفیان در آن وقت، مسلمان بود و اسلام آورده بود؛ منتها اسلامِ بعد از فتح یا مشرف به فتح. اسلامِ دوران غربت و ضعف نبود، اسلامِ بعد از قدرتِ اسلام بود. این جریان، در زمان امام حسن مجتبی به اوج قدرت خودش رسید و همان جریانی بود که به شکل معاویةبن ابی سفیان، در مقابل امام حسن مجتبی (علیه السلام) ظاهر شد. این جریان، معارضه را شروع کرد؛ راه را بر حکومت اسلامی - یعنی اسلام به شکل حکومت - برید و قطع کرد و مشکلاتی فراهم نمود؛ تا آن جایی که عملاً مانع از پیشروی آن جریان حکومت اسلامی شد. شهادت امام حسن مجتبی علیه السلام در مورد شهادت امام حسن مجتبی نقل های متفاوتی وجود دارد. بنا بر نقلی معاویه کسی را نزد جعده دختر اشعث بن قیس (همسر امام حسن) فرستاد که من به تو صد هزار درهم می دهم و تو را به همسری پسرم، یزید، درخواهم آورد، به شرط آنکه حسن را زهر دهی. جعده امام را مسموم کرد و معاویه پول را به او داد؛ ولی او را به همسری یزید در نیاورد. ابن سعد به شهادت رساندن امام را به یکی از خادمان امام نسبت داده است. نیز بنا بر نقلی دیگر این کار به تشویق معاویه و به دست دختر سهیل بن عمرو، همسر دیگر امام، صورت گرفته است. با توجه به شرایط آن دوران که معاویه امام حسن را سدی در برابر ولایتعهدی یزید می دید، به نظر می رسد روایات مربوط به مسموم شدن امام توسط جعده بنت اشعث معتبرتر باشد. منابع: khamenei.ir دانشنامه اهل بیت پایگاه اطلاع رسانی امام حسن مجتبی علیه السلام