«اکسیر» لِه نشود! در هیاهوی اخیر فرزاد حسنی یک مساله در تحلیل های رسانه ای و در لابلای نظرات مردمی گم شد: وزن و اعتبار «اکسیر» در میان برنامه های تلویزیون چه قدر است؟ آیا برنامه خوبی هست یا نه؟ منیژه خسروی - بخش سینما و تلویزیون تبیان درست وقتی قسمت دوم برنامه پخش شد، مطلبی درباره مجری آن نوشتیم و به طور گذار به «اکسیر» اشاره کردیم که یک سر و گردن بالاتر از نمونه های مشابه می ایستد. حالا هم معتقدیم اگر فرزاد حسنی از جنجال اخیر درس بگیرد و با طمانینه بیشتری اجرا کند، قابلیت های برنامه تحت الشعاع قرار نمی گیرد. در این که حسنی مجری موفقی است و بلد است فضای خشک یک برنامه را تلطیف کند ، شکی نیست اما شیوه اش به مذاق غالب بیننده ها خوش نمی آید و حالا باید به فکر تغییر رویه باشد. افکار عمومی شوخی هایی مثل جمشید و زرشک (ولو نمایشی) را بر نمی تابد و این یعنی اجرای تلویزیونی بشدت حساس و ظریف است... . و اما اصل مطلب درباره چرایی موفقیت «اکسیر»: كارشناسِ سرحال دکتر مسعود صابری، جراح مغز و اعصاب است. این نه عنوان برای یك برنامه پزشكی فی نفسه برگ برنده نیست چرا كه باید كارشناس درجه علمی بالا داشته باشد و اگر غیر از این باشد عجیب است. از آن سو دكتر صابری به همه حوزه های پزشكی ورود می كند كه این هم برای كارشناسان پزشكی تلویزیون امر تازه ای نیست. وجه تمایز صابری با دیگر پزشكان چیست؟ در آیتم بعدی به چند مورد اشاره شده. دكتر صابری بر خلاف دكترهای عصا قورت داده تلویزیون بشدت جلوی دوربین راحت است و مكمل خوبی برای فرزاد حسنی شده. این كه یك نفر بتواند پا به پای مجری موفق تلویزیون بیاید و كم نیاورد یعنی خیلی موفق است. اتفاقا فرزاد حسنی درباره كارشناس تعارفات معمول را ندارد و مثل یك همكارِ مجری با او مراوده دارد ، صابری با پاسخ های به موقع (و ظاهرا تمرین شده) نشان می دهد جلوی دوربین از همكار خود چیزی كم ندارد. از آن سو بیان و چهره اش متناسب قاب تلویزیون و منطبق بر شعار «اكسیر» است. طبیعی است مخاطب حرف كسی را می خرد كه آثار آن را در چهره خود او ببینید. چهره سر حال و بشاش صابری بهترین دلیل بر پایبندی خود به آن چه است كه می گوید. علاوه بر این او بیان خوبی دارد و نكات مورد نظر را راحت و بدون لكنت بیان می كند. اهمیت آزمایشگاه تا بحال برنامه های زیادی با موضوع پزشکی و سلامت در تلویزیون ساخته شده و می شوند ، «اکسیر» اما سراغ ایده هایی متفاوت رفته و جذابیت را فاکتور اصلی خود قرار داده. نتیجه این که با تماشای برنامه هم سرگرم می شوید ، هم بر اطلاعات پزشکی تان اضافه می شود طبیعتا بخش مهمی از مخاطبان شبکه سه درباره جزئیات بیماری ها و اینکه چه اتفاقی داخل بدن انسان به وجود می آورند، اطلاعات خاصی ندارند. یکی از مهمترین ویژگی های برنامه «اکسیر» این است که دقیقا از همین ناآگاهی برای بالا بردن جذابیت برنامه اش استفاده کرده. در آیتم آزمایشگاه، همه چیز از ابتدا تا انتها به صورت بسیار ساده بررسی می شود. مجری و کارشناس شوخی را هم به بحث آموزشی اضافه می کنند و همین به تفهیم آن کمک دوچندانی می کند. انطباق مهمان با بیماری اصولا یکی از جذابیتهای تاکشوهای تلویزیونی این است که بازیگران و خواننده ها و به طور کلی چهره های مهم به نوعی در آن حضور پیدا می کنند و گفت وگوی بامزه ای میان مجری و آنها شکل می گیرد. در «اکسیر» هم چنین اتفاقی می افتد. با اینکه برنامه کاملا تخصصی در زمینه پزشکی است اما فرزاد حسنی، تصمیم گرفته به فراخور هر برنامه، یک یا چند بازیگر را هم به استودیو بیاورد و با آنها راجع به بیماری گپ بزند. مثلا در برنامه ای که با موضوع دیابت روی آنتن رفت، سروش صحت، مهمان برنامه بود. صحت، سفیر دیابت است و از این منظر می توانست مهمان مناسبی برای این بحث باشد. نقد فیلم تا به حال هیچ کس فکرش را هم نمی کرد که یک برنامه تلویزیونی، برای صحبت راجع به یک بیماری خاص، بخش هایی از یک فیلم را نمایش دهد و مرحله به مرحله راجع به اشتباهاتی که شخصیت ها موقع غذا خوردن انجام داده اند، صحبت کند. دو هفته پیش در برنامه «اکسیر» یک آیتم طراحی شده بود که در آن فیلم «سعادت آباد» از منظر غذا مورد بررسی قرار گرفت. دکتر صابری، مثل کارشناس های فیلم، بعد از نمایش هر بخش، دستور توقف می داد و راجع به اشتباهات غذا خوردن کاراکترها و علت اینکه در هر قسمت، چه مشکلی باعث رفلکس معده شده حرف می زد. احتمالا از این به بعد، این آیتم به صورت ثابت در تمام برنامه ها و درباره تمام بیماری ها وجوددارد. نمی دانیم این آیتم ادامه خواهد داشت یا نه رفتن کارشناس برنامه در کاراکتر مسعود فراستی ایده جذابی است که به فهم مطالب کمک بیشتری می کند. یک پیشنهاد ماجرای زرشک و جمشید نشان دارد که سازندگان «اکسیر» مسیر را اشتباه رفته اند. آن ها بنا به ادعای خودشان گمان می کردند شوخی نمایشی با مهمان برنامه می تواند فاکتوری برای جذابیت باشد. غافل از این که نتیجه ای عکس بدست آورند. اتفاقا در تلویزیون برنامه ای موفق است که تماشاچی حکم دکور نداشته باشد و در تولید دخیل باشد اما نوع این مشارکت نیاز به خلاقیت دارد. نمونه موفق آن را الان در «دور همی» و «خندوانه» می بینیم ؛ در این برنامه ها با تماشاگر شوخی می شود اما بویی از توهین ندارد.