قلعهای در پایتخت انرژی ایران
شهرت مسجد سلیمان به مردمان خونگرم و دوست داشتنی و همچنین منابع غنی نفت و گازش است. این شهر اولین محلی است كه در آن چاه استخراج نفت حفر شده و به نوعی میتوان آن را پایتخت انرژی ایران نامید.
اگرچه تاریخچه شهر جدید مسجد سلیمان چندان زیاد نیست ولی این موضوع به معنی نبود آثار تاریخی و فقدان آثار تمدن باستانی در این محل نیست. یكی از دیدنیهای تاریخی شهر مسجد سلیمان، قلعه صلواتی است. دژی باستانی با بیش از هشتقرن قدمت كه نشاندهنده اهمیت تاریخی منطقه مسجد سلیمان و پیشینه درخشان مردم این ناحیه است.
امروزه قلعه صلواتی در 25 كیلومتری شمال غرب شهرستان لالی قرار دارد. این دژ تاریخی با مساحت تقریبی 3000 متر با استفاده از سنگهای رودخانهای منطقه و ملات گچ و آهك ساخته شده است. موقعیت دژ بهگونهای است كه در میان دشتی سرسبز و زیبا قرار گرفته و دیدن آن بویژه در اواخر زمستان و بهار، لطف و صفای خاصی دارد.
قلعه صلواتی مربوط به دوره ایلخانی است و در لالی، شمال غربی شهر واقع شده و این اثر در تاریخ 11 دی 1380 با شمارهء ثبت 4687 بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در زیر تمام برجها اتاقهایی تعبیه شده كه این اتاقها به بالای برج از طریق پلكان راه دارند وسقف اتاقها هلالی و ضربی بوده و در تمام اتاقها طاقچههایی قرار گرفته و درتمام برج ها، دودكشها و تیركشها و اتاقها لولههای بخاری در دیوارها تعبیه شده است
قطر دیوارهای قلعه در بخش پایینی پهنایی برابر 1.5متر دارد و هرچه بر بلندای این دیوارها افزوده میشود از پهنای دیوارها كم شده و در نهایت بخش بالایی دیوار نیم متر ضخامت دارد. در زیر تمام برجها اتاقهایی تعبیه شده كه این اتاقها به بالای برج از طریق پلكان راه دارند وسقف اتاقها هلالی و ضربی بوده و در تمام اتاقها طاقچههایی قرار گرفته و درتمام برج ها، دودكشها و تیركشها و اتاقها لولههای بخاری در دیوارها تعبیه شده است.
دیوارهای قلعه حدود چهارمتر بلندی دارند در دیوارههای بیرونی قلعه نیز 9 برج ساخته شده است كه این برجها علاوه بر كار نگهبانی موجب استحكام و تقویت دیوارهای قلعه میشدند. قلعه صلواتی تنها اثر تاریخی این منطقه نیست. این قلعه درپنجكیلومتری غرب قلعه خراج و دهكیلومتری شرق قلعه دختر واقع شده است.
ساكنان قدیمی قلعه از آب قناتی كه از كوههای مجاور سرچشمه میگرفت به عنوان منبع آب استفاده میكردند. شاید نام این قلعه نسبت به سایر قلعههای نظامی عجیب باشد. این موضوع مربوط به تاریخچه ساخت و استفاده آن است.
چرا صلواتی؟
براساس روایات و مستندات تاریخی كاروانهای تجاری و مسافرانی كه از مسیر دزفول، شوشتر و بنهوار به ایذه سفر میكردند در طول مسیر خود در این قلعه اقامت و استراحت میكردند و بانیان و صاحبان قلعه از این مسافران به رایگان پذیرایی میكردند و به همین دلیل رفته رفته این قلعه به نام قلعه صلواتی مشهور شد.
اما در کتاب های تاریخی روایت دیگری هم درباره دلیل نامگذاری این قلعه گفته شده است. این که فرزندان فردی به نام هیکل که از بومیان منطقه بوده، از طایفه خود به دلیل مشکلات نامعلوم جدا شده و به سمت شهر شوش می رود و پس از مدتی از آنجا به سمت ارتفاعات شمال خوزستان (اطراف مسجدسلیمان کنونی) نقل مکان می کنند و در جایی که ساکن می شوند عمارتی بنا می کنند که چون در هنگام ساخت آن مادام در حال ذکر صلوات بوده کارگران بومی که برای او کار می کردند نام بنا را قلعه صلواتی گذاشته و این نام برآن مانده است.
فراوری: الهام مرادی
بخش گردشگری تبیان
برگرفته از جام جم، کتاب تاریخ بختیاری نوشته سردار اسعد بختیاری