«آقای خط» یك مجموعه انیمیشن موفق ایتالیایی است كه خالق آن كارتونیست سرشناس این كشور اروپایی اوسوالدو كاواندولی است. آقای خط چند سال است از شبكههای مختلف تلویزیون كشور ما پخش میشود.
آقای خط
مجموعه آقای خط اولین بار در سال 1971 از شبكه تلویزیونی RAI ایتالیا پخش شد
«آقای خط» یك مجموعه انیمیشن موفق ایتالیایی است كه خالق آن كارتونیست سرشناس این كشور اروپایی اوسوالدو كاواندولی است. آقای خط چند سال است از شبكههای مختلف تلویزیون كشور ما پخش میشود.
یكی از مشخصههای اصلی مجموعه آقای خط، كوتاه بودن اپیزودهای مختلف آن است. هر اپیزود این مجموعه بین دو، سه دقیقه طول میكشد.
طی چند سال اخیر، 90 اپیزود این مجموعه تولید شده است. منتقدان تلویزیونی در حال حاضر از آقای خط به عنوان یك انیمیشن «كالت» تلویزیونی اسم میبرند. لقب كالت از سوی منتقدان هنری به آن دسته از فیلمها یا مجموعههایی اطلاق میشود كه در زمان نمایش سر و صدای زیادی ایجاد میكنند و بعدا تبدیل به محصولاتی میشوند كه یكسری طرفدار پر و پا قرص پیدا میكنند.
مجموعههایی مثل «پیشتازان فضا» هم در زمره كارهای كالت تلویزیونی هستند. مجموعه آقای خط اولین بار در سال 1971 روی آنتن رفت و بلافاصله با استقبال فراوان تماشاگران ایتالیایی روبهرو شد. محبوبیت و موفقیت مجموعه در این كشور اروپایی، توجه شبكههای تلویزیونی بقیه كشورهای این قاره را به خود جلب كرد و مدت زمان زیادی نگذشت كه تمام تماشاگران تلویزیونی در كشورهای مختلف جهان با شخصیت اصلی ماجرا و ماجراجوییهای وی آشنا شدند.
شبكه تلویزیونی RAI ایتالیا كه آقای خط را تولید و پخش كرد، به واسطه این مجموعه و یكی، دو كار موفق خانوادگی دیگر در دهه 70 میلادی تبدیل به یكی از موفقترین شبكههای تلویزیونی ایتالیا شد. این شبكه در فاصله سالهای 1971 تا 1986، به صورت مدام اپیزودهای مختلف آقای خط را پخش كرد.
كاواندولی كه كارگردانی تمام اپیزودهای مجموعه را به عهده داشت، نویسنده فیلمنامههای آنها هم بود. تهیهكنندگان مجموعه میگویند تلویزیونهای بیش از 50 كشور بزرگ جهان طی این سالها، میزبان آقای خط بوده است.
تمام اپیزودهای مجموعه در حال حاضر به صورت DVD هم در بازارهای هنری به فروش میرسد. كاواندولی كه متولد سال 1920 است، در سال 2007 و در سن 87 سالگی درگذشت.
وی كه دوران كودكی و نوجوانی سختی داشت، به كمك آقای خط هم به شهرت خوبی رسید و هم زندگی مرفهی را تجربه كرد. او در تمام دوران فعالیت هنری خود، فقط همین یك مجموعه را نوشت و كارگردانی كرد و اثر هنری دیگری را به نام خود ثبت نكرد.
كوتاهبودن زمان نمایش هر اپیزود مجموعه، از یك نظر به كمك آن آمد. بسیاری از شبكههای تلویزیونی در كشورهای مختلف جهان از آقای خط به عنوان یك میانپرده سرگرمكننده استفاده كردند و آنها را در لابهلای برنامههای مختلف خود به نمایش گذاشتند، اما حتی در این حالت هم آقای خط، استقلال خود را حفظ كرد و به عنوان یك برنامه و مجموعه مستقل معرفی شد.
در پسزمینه مجموعه، یك صدای خاص به گوش میرسد كه توسط فرانكو گودی خلق شد و مورد توجه تماشاگران آن قرار گرفت.
یك نكته مهم و جالب توجه است كه منتقدان تلویزیونی همیشه در رابطه با آقای خط بیان میكنند، این است كه با آن كه این انیمیشن در 90 اپیزود تهیه و پخش شده، اما در عین 225 اپیزود آن هم وجود دارد و در یكسری كشورها با این تعداد اپیزود به نمایش درآمد!
یكی از موفقیتهای كلان «آقای خط» این بود كه بهعنوان یكسری كار كوتاه جذاب، حتی روی پرده سینما هم نمایش داده شد. اپیزودهای آقای خط سالهای 1972 و 1973 موفق به دریافت جوایزی از جشنوارههای انسی و زاگرب شدند
علت تفاوت رقم و تعداد اپیزودهای آقای خط در كشورهای مختلف جهان این است كه فصل اول آن در ابتدای تولید دارای تعدادی اپیزود چهار دقیقهای بود. بعدها این اپیزودها تبدیل به چند اپیزود یك دقیقهای شدند. این نكته باعث شد تعداد اپیزودهای مجموعه تا حد زیادی بیشتر از 90 قسمت اصلی آن بشود!
خط اصلی قصه مجموعه درباره مردی است ـ كه با نام آقای خط شناخته میشود ـ كه بیشتر شبیه یكسری خطوط كج و معوج است. او در یك خط مستقیم راه میرود و خودش جزئی از این خط و خطوط است. این شخصیت در اپیزودهای مختلف مجموعه با موانع و مشكلاتی روبهرو شده و برخورد میكند كه باید به آنها غلبه كند.
در این مواقع، او دست به دامان كارتونیست سازنده خود میشود. خالق آقای خط، دست مردی است كه چهرهاش دیده نمیشود (این دست یك آدم واقعی یعنی خود كاواندولی است و نه یك عكس یا تصویر انیمیشنی) و قلمی در دست دارد. دست با قلم، یك راهحل برای آقای خط ترسیم میكند و حالا این آقای خط است كه باید راه خود را پیدا كرده و به موفقیت احتمالی دست پیدا كند. آقای خط بعضی وقتها از دست خالق خود ناراحت و عصبانی میشود و حتی شكایت و گلهگذاری هم میكند!
منتقدان تلویزیونی به رابطه بین آقای خط و خالق او اشاره میكنند و آن را وجه متمایزكننده آن از بقیه انیمیشنهای تلویزیونی میدانند. در عین حال، برخی از آنها به شباهت این رابطه با انیمیشن كوتاه سال 1953 «دانی اردكه» محصول كمپانی برادران وارنر اشاره میكنند.
در این انیمیشن كوتاه هم رابطه نزدیكی بین شخصیت اصلی قصه (اردك) با خالق انیماتور آن چاك جونز وجود دارد. اما فرق این دو انیمیشن در این است كه آقای خط یك كار دنبالهدار بود (كه هر بار رابطه بین خالق و مخلوق قصه مورد بحث قرار میگرفت)، ولی انیمیشن چاك جونز یك كار كوتاه بود كه دنبالهای برای فروش نداشت.
یكی از موفقیتهای كلان آقای خط این بود كه بهعنوان یكسری كار كوتاه جذاب، حتی روی پرده سینما هم نمایش داده شد. بسیاری از سالنهای سینما در كشورهای مختلف، اپیزودهای این مجموعه انیمیشنی را بهعنوان فیلم كوتاه و قبل از تبلیغ آگهی فیلمهای آینده خود نمایش دادند. اپیزودهای مختلف آقای خط سالهای 1972 و 1973 موفق به دریافت جوایزی از جشنوارههای اروپایی انسی و زاگرب شدند. آقای خط و طراحی خاص آن طی چند دهه گذشته الهامبخش بسیاری از هنرمندان در رشتههای مختلف هنری شده است.
در تمام این سالها و قبل از مرگ كاواندولی، از او خواسته شد فصلهای تازهای از مجموعه انیمیشنی خود را تولید و كارگردانی كند. اما وی زیر بار این درخواست نرفت و با پركاری در این رابطه مخالف بود.
وی عقیده داشت ارزش بالای هنری هر كاری در این است كه در امر تولید و ساخت آن افراط صورت نگیرد. آخرین باری كه وی به كار طراحی شخصیت معروف و محبوب خود پرداخت، اندكی قبل از مرگ بود. او این شخصیت را در آن زمان به چند آگهی تبلیغاتی برای یك بانك قدیمی قرض داد.
بخش سینما و تلویزیون تبیان
منبع:IMDB / مترجم: كیكاووس زیاری
