عقد ازدواج عقد کردن زن از برای خود یا غیر، چه آن غیر، احرام بسته باشد یا نبسته باشد و محل باشد. مسئله 325 جایز نیست (1) شخص محرم شاهد شود از برای عقد گرچه آن عقد برای غیر محرم باشد. 1 - آیة الله خویی ، آیة الله تبریزی : شاهد شدن بر عقد بنابر قول مشهور بر محرم حرام است ، و این قول موافق احتیاط است . آیة الله سیستانی : بنابر مشهور بین فقهاء برای محرم جایز نیست در مجلس عقد ازدواج حاضر شود و احوط و اولی این است که از گواهی دادن بر واقع شدن عقد ازدواج نیز بپرهیزد، اگرچه پیش از احرام در مجلس عقد حاضر بوده است . (مناسک ، مسأله 235) . آیة الله مکارم : بنابر احتیاط واجب نباید شخص محرم شاهد شود. آیة الله بهجت : حاضر شدن در مجلس عقد و گواهی دادن بر آن بر محرم حرام است . (مناسک ، مسأله 235) . آیة الله اراکی ، آیة الله نوری : احتیاط واجب . مسئله 326 - احتیاط آن است که شهادت ندهد بر عقد اگرچه شاهد عقد شده باشد، در حال محرم نبودن (1) ، اگرچه جایز بودن آن خالی از قوت نیست . 1 - آیة الله خویی ، آیة الله تبریزی : بعضی از فقهاء فرموده اند که گواهی بر عقدی که قبلا واقع شده نیز بر محرم حرام است ، ولی دلیلش ظاهر نیست . آیة الله مکارم : احتیاط واجب این است که محرم . آیة الله فاضل : شهادت دادن به عقد در حال احرام جایز است هرچند احتیاط مستحب در ترک آن است . آیات عظام بهجت ، گلپایگانی ، صافی : شهادت بر عقد جایز نیست ، اگرچه پیش از احرام شاهد شده باشد. مسئله 327 - اقوی آن است که خواستگاری کردن در حال احرام جایز است و احتیاط (1) در ترک است . 1 - آیات عظام اراکی ، نوری ، گلپایگانی ، خویی ، تبریزی ، مکارم ، فاضل ، صافی : بنابر احتیاط واجب محرم نباید خواستگاری نماید. مسئله 328 - رجوع کردن به زنی که طلاق رجعی داده است مانع ندارد. مسئله 329 - اگر زنی را در حال احرام جماع کند با علم به مسأله ، آن زن بر او حرام دائمی (1) می شود. 1 - آیات عظام گلپایگانی ، خویی ، صافی : متعرض حرمت ابدیه نشده اند و فرموده اند که عقد او باطل است . آیة الله بهجت : اقوی حرمت ابدیه است .(مناسک ، مسأله 233) . مسئله 330- اگر زنی را با جهل به مسأله برای خود عقد کند عقدی که کرده است باطل است ، لکن حرام دائمی (1) نمی شود، ولی احتیاط آن است (2) که آن زن را نگیرد خصوصا اگر با او نزدیکی کرده باشد. 1 - آیات عظام گلپایگانی ، خویی ، سیستانی ، بهجت : متعرض فرض جهل نشده اند. آیة الله اراکی ، آیة الله نوری : در صورت دخول ، و در صورت دخول حرام دائمی می شود. 2 - آیة الله مکارم : این احتیاط مستحب است . مسئله 331 - ظاهرا فرقی بین عقدی و صیغه ای نیست در احکامی که ذکر شد. مسئله 332 - احتیاط آن است (1) که زن اگر احرام بسته باشد و مرد محرم نباشد و عقد کند او را، با او نزدیکی نکند و طلاق دهد او را، و در صورت علم به مسأله او را طلاق دهد، و با او هیچ وقت ازدواج نکند. 1 - آیة الله اراکی : بنابر احتیاط مستحب . آیة الله فاضل : اگر زنی احرام بسته باشد و مردی که محرم نیست او را به عقد خود درآورد، این عقد باطل است و برای همیشه بر یکدیگر حرام می شوند. آیات عظام گلپایگانی ، سیستانی ، بهجت : متعرض این فرع نشده اند. آیة الله خویی ، آیة الله تبریزی : در صورتی که زن محرم باشد و مردی که محرم نیست او را به عقد خود درآورد این عقد باطل است و چنانچه زن عالم به حکم بوده است موجب حرمت ابدی هم می شود. مسئله 333 - اگر کسی عقد کند زنی را برای محرمی و محرم دخول کند پس اگر هر سه عالم به حکم (1) باشند بر هر یک آنها یک شتر کفاره است ، و اگر دخول نکند کفاره نیست ، و در این حکم فرق نیست بین آنکه زن و عاقد محل باشند یا محرم ، و اگر بعضی از آنها حکم را می دانند و بعضی نمی دانند بر آنکه می داند کفاره است . 1 - آیة الله سیستانی ، آیة الله فاضل : عالم به حکم و موضوع باشند.