تيشتر يشت
معرفي چند کتاب ادبي
بيت نخست هر کرده با عبارت :«تيشتر، ستاره رايومند فرهمند را ميستاييم» و بيت آخر آن با عبارت«به سبب شکوه و فرهاش...» آغاز و اين دو عبارت ترجيعبندوار تکرار ميشود.
«تيشتر يشت»
نويسندگان: زهره زرشناس- فرزانه گشتاسب
انتشارات: پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي
تعداد صفحات: 244 صفحه
قيمت: 6000 تومان
درباره کتاب:
برگردان فارسي واژه به واژهايي از متن اوستا، محور کار مولفان اين کتاب بوده است.
پايگاه اطلاعرساني پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، يشت، به معناي «پرستش و نيايش» و از نظر لغوي با واژه کهن «يسن» و واژه «جشن ايزد» در زبان فارسي هم ريشه است.
تيشتريشت، داراي 16 کرده، مشتمل بر 62 بند است. تعداد ابيات در هر کرده ثابت نيست. بيت نخست هر کرده با عبارت :«تيشتر، ستاره رايومند فرهمند را ميستاييم» و بيت آخر آن با عبارت«به سبب شکوه و فرهاش...» آغاز و اين دو عبارت ترجيعبندوار تکرار ميشود. بندهاي 1تا 12 به توصيف ستاره تيشتر با آپوش، ديو خشکسالي اختصاص دارد، بندهاي 35 به بعد، در ستايش تيشتر و توصيف کارهاي نيک اين ايزد است و توصيه شده است که مردمان او را آنگونه که شايسته اوست، ستايش کنند تا از قحطسالي، سياه دشمن، بيماري و غيره در امان باشند.
در بند 36، از طلوع ستاره تيشتر در پايان سال سخن به ميان آمده است که به نظر رايخلت با توجه به واژه اوستايي ميانسال، به احتمال منظور از پايان سال، روز انقلاب تابستاني( ميانه ماه تير) است. تيشتريشت، يکي از يشتهاي بزرگ اوستاست و اين کتاب براساس پژوهش ارزنده «پاناين» تاليف شده است. نويسندگان کوشيدهاند تا برگردان فارسي واژه به واژهها از متن اوستايي به فارسي امروزي را در اختيار پژوهندگان ايراني قرار دهند.
«ويرگول»
نويسنده: بهروز سپيدنامه
انتشارات: سپيده باوران
تعداد صفحات: 315 صفحه
درباره کتاب:
«ويرگول»، نخستين اثر منتشر شده پژوهشي بهروز سپيدنامه، مترجم و محقق ايلامي است. اين کتاب شامل مقالات و مصاحبههايي است که پيشتر در مجلات و نشريات منتشر شدهاند.
اين اثر پژوهشي، مشتمل بر دو بخش است که بخش اول شامل مقالهها و فصل دوم در برگيرنده 6 مصاحبه است.نخستين مقاله اين کتاب درباره پديده رياکاري در جامعه است. نويسنده مقاله از رياکاران با عنوان دو زيستان ياد ميکند و آسيب آن را بيشتر در حوزه مذهب ميداند و براي تبيين اين ادعا به بررسي مفهوم ريا و فرصتطلبي در ادبيات و متون مذهبي پرداخته است.
مقاله دوم و سوم به آسيبشناسي کنگرههاي سراسري شعر دفاع مقدس از منظر جامعهشناسي ادبيات پرداخته است. نويسنده در مقاله سوم اين کتاب به تاويل جامعهشناختي رزمنامه رستم و اسفنديار توجه داشته است.
مقاله چهارم کتاب به تاثير هنر نمايش و تئاتر و خلق تئوريهاي جامعهشناسي که مبتني بر مفهوم نقش اجتماعي و رفتار نمايشياند پرداخته و مقاله پاياني به بررسي رابطه عين و ذهن و تاثير محيط اقليمي بر نهاد شاعران و کنش شعري آنان توجه دارد.
بخش دوم مقالات شامل مصاحبههايي درباره ترجمه و آسيبشناسي جريانهاي نوظهور در ادبيات است. سپيدنامه، فارغالتحصيل رشته جامعهشناسي و پژوهشگر مسايل اجتماعي است. مجموعه شعرهاي «از زمين باران» و «و عشق اين ماه سرگردان» از آثار منتشر شده اوست. کتاب « عقيق و ارغوان» نيز از آثار در حال انتشار سپيدنامه است. وي همچنين 6 اثر ديگر در حوزه شعر، ترجمه و پژوهش در دست چاپ دارد.
«اسطورهشناسي پهلوانان ايراني»
نويسنده: شروين وکيلي
انتشارات: موسسه فرهنگي انتشاراتي پازينه
تعداد صفحات:
464قيمت: 9400 تومان
درباره کتاب:
کتاب «اسطورهشناسي پهلوانان ايراني» در سه بخش تاليف شده است؛ بخش نخست توضيحي است درباره «منش پهلوان»؛ بخش دوم «نقش مايههاي پهلوان» بررسي ميشود و در بخش سوم سخن از «ابر پهلوانان» به ميان ميآيد. تقسيمبندي پهلوانان ايراني به چهار دسته شاه ـ پهلوانان، پهلوانان شهيد، پهلوانان ماجراجو و ضد پهلوانان، پايه بحث نويسنده را ميسازد؛ ضمن آن که درباره «ابر پهلوانان» و ويژگي و منش آنان، توضيحات مفصل و جداگانهاي آورده شده است. در ميان اسطورهها «ابر پهلوانان» جايگاهي برجسته و ساختاري پيچيده و تقليد ناپذير دارند؛ بدان اندازه که مانند آنها را در اساطير ديگر اقوام نميتوان يافت. در اين اثر، در کنار شناخت ابر پهلوانان، از ويژگيها، پيکربندي و ساختار شاه ـ پهلوانان، پهلوانان شهيد و نيز پهلوانان ماجراجو، به تفصيل، سخن به ميان آمده است.
وکيلي، نويسنده کتاب، مهمترين کارکرد شاه ـ پهلوانان را در چيرگي بر شرايط آشوبزده و تلاش براي استقرار نظم بر جهان ميداند. اين دسته از پهلوانان داراي نيروي برتري اند که «فره ايزدي» ناميده ميشود.
در تحليل اسطورهشناختي شخصيتهاي اصلي شاه ـ پهلوانان نيز مضمونهاي اصلي برسازنده اين اسطورهها، با دقت و باريکبيني يادآور شده است و براي دست يافتن به درکي عميقتر از ماهيت شاه ـ پهلوانان و شناسايي ساختار منش آنان، عناصر پايهاي و مضمونهاي عمومي نهفته در کنش آنها مورد تحليل قرار گرفته است. تفاوت شاه ـ پهلوانان با شخصيتهاي تاريخي نيز از نظر دور داشته نشده است.
بخش کتاب و کتابخواني تبيان
منابع: خبرگزاري کتاب ايران، حوزه هنري
