میراث کوروش در ایران پس از ماجراهای های زیاد بر سر استوانه گلی یافت شده در بابل معروف به منشور کوروش بین ایران و موزه بریتانیا بالاخره منشور کوروش به زادگاهش بازگشت و به مدت 4 ماه از سوی موزه بریتانیا به موزه ملی ایران امانت داده شد. این استوانه چیست و دارای چه اهمیت تاریخی است؟ منشور حقوق بشر کوروش یا استوانه کوروش دوم (بزرگ) لوحی از گل پخته است که در سال 538پیش از میلاد به فرمان کوروش دوم هخامنشی پادشاه و بنیانگذار شاهنشاهی هخامنشی نگاشته شده است. نیمه نخست این لوح از زبان رویدادنگاران بابلی و نیمه پایانی آن سخنان و دستورهای کورش به زبان و خط میخی اکدی (بابلی نو) نوشته شده‌است. این استوانه در سال 1258خورشیدی/ 1879میلادی در نیایشگاه اِسَگیله (معبد مردوک، خدای بزرگ بابلی) در شهر بابل باستانی پیدا شده‌ و در موزه بریتانیا در شهر لندن نگهداری می‌شود. استوانه کورش آسیب‌هایی جدی به خود دیده است. بسیاری از سطرهای آن از بین رفته و یا بر اثر فرسودگی بیش از اندازه قابل خواندن نیستند. نبشته‌های بخش‌های آسیب‌دیده را تنها با توجه به اندازه فضای خالی و برخی حروف باقی مانده در آن می‌توان تا حدودی بازسازی کرد که در این بازسازی نیز، بی‌گمان احتمال اشتباه‌هایی وجود دارد. بدین لحاظ و نیز به دلیل اینکه در خوانش و ترجمه نبشته‌های بابلی، هنوز نیز اتفاق نظر وجود ندارد؛ متن منشور کورش در ترجمه‌های گوناگون به تفاوت‌هایی دچار آمده است. با این نگرش، هیچ یک از ترجمه‌‌های امروزی کتیبه، معادل دقیق معنای عبارت‌های اصلی آنرا ارائه نمی‌کنند. استناد به محتوای کتیبه و به ویژه کلید‌واژه‌ها، می‌بایست با دقت و وسواس بسیاری صورت پذیرد. بی‌تردید استناد به کتیبه هنگامی با اطمینان بیشتری ممکن می‌شود که واژ‌ه یا مفهومی خاص، در بیشتر پژوهش‌ها به گونه کم‌وبیش یکسانی برگردان شده باشند. در دوره ای که شاهان و فرمانروایان از کشته پشته می ساختند و جنگها با نابودی و ویرانی شهرها و تمدنها همراه بود ،کوروش هخامنشی با مدارا و بزرگواری نوعی آزادی و رعایت حقوق را برای مردم سرزمینهای فتح شده قائل بود که می توان نمونه های آنرا در این متن ملاحظه کرد گزیده متن کتیبه کوروش: منم کـوروش، شاه جهان، شاه بزرگ، شاه توانمند، شاه بابِـل، شاه سومر و اَکَد، شاه چهار گوشه جهان. پسر کمبوجیه، شاه بزرگ … نوه کورش، شاه بزرگ … نبیره چیش‌پیش، شاه بزرگ … آنگاه که بدون جنگ و پیکار وارد بابل شدم، همه مردم گام‌های مرا با شادمانی پذیرفتند. در بارگاه پادشاهان بابِـل بر تخت شهریاری نشستم. مردوک خدای بزرگ دل‌های پاک مردم بابـل را متوجه من کرد … زیرا من او را ارجمند و گرامی داشتم. ارتش بزرگ من به صلح و آرامی وارد بابل شد. نگذاشتم رنج و آزاری به مردم این شهر و این سرزمین وارد آید. وضع داخلی بابل و جایگاه‌های مقدسش قلب مرا تکان داد … من برای صلح کوشیدم. من برده‌داری را بر‌انداختم، به بدبختی آنان پایان بخشیدم. فرمان دادم که همه مردم در پرستش خدای خود آزاد باشند و آنان را نیازارند. فرمان دادم که هیچکس اهالی شهر را از هستی ساقط نکند. مَـردوک خدای بزرگ از کردار من خشنود شد … او برکت و مهربانی‌اش را ارزانی داشت. ما همگی شادمانه و در صلح و آشتی مقام بلندش را ستودیم … من همه شهرهایی را که ویران شده بود از نو ساختم. فرمان دادم تمام نیایشگاه‌هایی که بسته شده بودند را بگشایند. همه خدایان این نیایشگاه‌ها را به جاهای خود بازگرداندم همه مردمانی که پراکنده و آواره شده بودند را به جایگاه‌های خود برگرداندم و خانه‌های ویران آنان را آباد کردم. همه مردم را به همبستگی فرا خواندم. همچنین پیکره خدایان سومر و اَکَـد را که نَـبونید بدون واهمه از خدای بزرگ به بابل آورده بود، به خشنودی مَردوک خدای بزرگ و به شادی و خرمی به نیایشگاه‌های خودشان بازگرداندم. بشود که دل‌ها شاد گردد. بشود، خدایانی که آنان را به جایگاه‌های مقدس نخستین‌شان بازگرداندم، هر روز در پیشگاه خدای بزرگ برایم زندگانی بلند خواستار باشند. بشود که سخنان پر برکت و نیکخواهانه برایم بیابند. بشود که آنان به خدای من مَردوک بگویند: ‘‘ به کورش شاه، پادشاهی که ترا گرامی می‌دارد و پسرش کمبوجیه، جایگاهی در سرای سپند ارزانی دار.’’ من برای همه مردم جامعه‌ای آرام فراهم ساختم و صلح و آرامش را به تمامی مردم اعطا کردم. کتیبه در سرزمین مادری: به نقل از سازمان میراث فرهنگی سفال نوشته موسوم به منشور حقوق بشر کوروش که توسط موزه بریتانیا به طور امانت در اختیار ایران قرار گرفته بامداد روز جمعه، 19شهریور (10ستپامبر) وارد فرودگاه تهران شد و از آنجا به خزانه موزه ملی ایران انتقال یافت. این کتیبه به مدت 4ماه در ایران نگهداری می شود. گفته می شود ورود این کتیبه به کشور با اتخاذ تدابیر امنیتی صورت گرفته است. اگرچه ورود منشور کوروش به ایران با مشکلات و کشمکش های زیادی همراه بود، اما کمتر کسی است که از ورود آن به کشورش ناخرسند باشد. بطوریکه آیت الله مکارم شیرازی نیز ورود این کتیبه به کشور را خوشایند دانسته است.گرچه منشور حقوق بشر کوروش براساس توافق بین سازمان میراث فرهنگی و موزه بریتانیا به موزه ملی ایران امانت داده شده ولی ورود آن به ایران با هشت ماه تاخیر صورت گرفته است. قرار بود این شیئ تاریخی سال گذشته و در چارچوب توافقنامه بین مقامات فرهنگی ایران و بریتانیا، در ایران به نمایش گذاشته شود اما مقامات موزه بریتانیا به دلایل مختلف از عمل به این توافق سر باز می زدند. واکنش های جالب به بازگشت این کتیبه: واکنش کیهان به بازگشت این کتیبه و استوانه در نوع خود جالب توجه بود.این روزنامه در یادداشتی درباره این ماجرا نهایتا نتیجه می گیرد:و اما، اكنون این سؤال جدی مطرح است كه مگر منشور كوروش متعلق به ایران نیست؟ و مگر دولت انگلیس، این اثر باستانی و ارزشمند را از كشور ما به سرقت نبرده است؟ اگر پاسخ این پرسش ها مثبت است - كه هست - چرا باید این اثر گرانقدر فرهنگی و تاریخی سرقت شده را به سارق آن بازگردانیم؟! احمدی نژاد و رونمایی از منشور: رییس جمهور در سخنان خود در مراسم رونمایی از منشور حقوق بشر كوروش، از این مراسم به عنوان جلسه ای پرشكوه و پرمعنا یاد كرد و اظهار داشت:‌ این جلسه تاریخی همه تاریخ، ملتها، آزادگان، عدالتخواهان و موحدان و همه انسانهای بزرگ تاریخ را به هم پیوندمی دهد. وی گفت:‌ این جلسه به مناسبت رونمایی از منشور عشق، كوروش "شاه جهان" برگزار می شود اما عناصر تنیده شده در این منشور همه دلها و اندیشه های پاك و همه ارزشهای الهی و انسانی را به هم گره می زند. احمدی نژاد با اشاره به سخنان رییس دفتر رییس جمهور در آغاز این مراسم گفت: منشور كوروش معیار بسیار ارزشمندی برای ارزیابی عملكرد حاكمان در طول تاریخ است. احمدی نژاد:‌ این جلسه به مناسبت رونمایی از منشور عشق، كوروش "شاه جهان" برگزار می شود اما عناصر تنیده شده در این منشور همه دلها و اندیشه های پاك و همه ارزشای الهی و انسانی را به هم گره می زند وی منشور كوروش را میراث مشترك جامعه بشری و تاكیدی بر آزادگی و آزادی اندیشه و تفكر انسانها عنوان كرد و افزود: منشور كوروش حقیقت یگانه پرستی است چرا كه حركت كوروش برای فتح بابل برای دفاع از قوم یگانه پرست آن زمان یعنی پیروان حضرت موسی (ع) بود و او برای نجات یگانه پرستانی كه در چنگال ظالمان به اسارت رفته بودند به این منطقه لشكركشی كرد. رییس جمهور با اشاره به صدور فرمان آزادی اندیشه و عقیده پس از فتح بابل تصریح كرد: این همان چیزی است كه همه پیامبران آن را فریاد زدند كه انتخاب یگانه پرستی و عقیده الهی جز با میل و اشتیاق و داوطلبانه نخواهد بود. " منشور مبارزه با ستم و ظلم" ، "منشور دفاع از مظلومین و ایستادگی در مقابل ظالمان" و " منشور احترام به كرامت انسانها و حقوق پایه و اساسی انسانها" دیگر توصیف هایی بود كه رییس جمهور در بیان اهمیت منشور كوروش به كار برد هنگامه سهرابی گروه جامعه و ارتباطات