ما هر روز کلی انتخاب میکنیم؛ از خرید و سفارش غذا گرفته تا پسانداز برای سفر. اما هزینه یک انتخاب فقط پولی نیست که خرج میکنیم. هر بار که به یک گزینه «بله» میگوییم، به گزینههای دیگری «نه» گفتهایم. هزینه فرصت، ارزشِ بهترین گزینهای است که با انتخاب یک گزینه، از آن صرفنظر میکنیم.
چیزی که انتخاب نکردید، چقدر میارزید؟
فرض کنید ۱ میلیون تومان دارید و تصمیم میگیرید با آن از رستوران، غذا سفارش دهید. هزینه مستقیم این انتخاب مشخص است: ۱ میلیون تومان.
اما یک سؤال مهمتر: اگر سفارش شام را انتخاب نمیکردید، بهترین کار دیگری که واقعا با این پول میتوانستید انجام دهید، چه بود؟
پسانداز؟ خرید وسیلهای ضروری؟ یادگیری یک مهارت؟
ارزش بهترین گزینهای که با این ۱ میلیون انتخاب نکردید، همان هزینهی فرصت تصمیم شماست.
هزینه فرصت فقط پول نیست!
فرض کنید امشب ۲ ساعت وقت آزاد دارید.
میتوانید:
- فیلم ببینید!
- یک مهارت جدید یاد بگیرید!
- با خانواده و دوستان وقت بگذرانید!
اگر فیلم را انتخاب کنید، هزینه فرصت آن، ارزش بهترین کاری است که میتوانستید در آن ۲ ساعت انجام دهید و از آن گذشتید.
پس چیزی که از دست میدهیم، همیشه پول نیست؛ ممکن است زمان، استراحت، یادگیری یا فرصتی ارزشمند باشد.
چطور هزینه فرصت یک انتخاب را بفهمیم؟
برای محاسبه هزینه فرصت تصمیمهایتان، لازم نیست اقتصاددان باشید یا ماشینحساب دست بگیرید!
برای بیشتر تصمیمهای روزمره، پاسخ به همین ۴ سؤال کافی است:
- چه چیزی را انتخاب میکنم؟
- بهترین جایگزین واقعبینانه کدام است؟
- ارزش گزینهای که از دست میدهم، چقدر است؟
- آیا همچنان انتخاب من ارزشش را دارد؟
یک انتخاب، برای همه یک هزینه ندارد!
هزینه فرصت فیلم دیدن برای یک فرد معمولی با دانشجویی که فردا امتحان دارد، یکی نیست. پس یک انتخاب یکسان، در شرایط مختلف هزینههای فرصت متفاوتی دارد.
همچنین هزینه فرصت فقط به انتخاب ما بستگی ندارد؛ به شرایط و بهترین گزینهای که از آن میگذریم هم بستگی دارد.
همهچیز را نمیشود با پول سنجید!
هزینهفرصت همیشه یک عدد دقیق نیست. مثلاً فرض کنید که پولتان را بهجای پسانداز، خرج یک سفر یکروزه میکنید. از یک طرف، شاید سود مالیِ پسانداز را از دست داده باشید. اما در عوض، استراحت، خاطرات به یادماندنی و وقت گذراندن با عزیزانتان را به دست آوردهاید.
اینکه کدام یک از این دو باارزشتر است، به نظر شما بستگی دارد. بنابراین هزینه فرصت قرار نیست برای همهچیز یک جواب قطعی بدهد.
هزینه فرصت یعنی حسرت؟ نه!
اینکه هر انتخابی یک هزینه فرصت دارد، یعنی هر انتخاب ما لزوماً اشتباه است؟ نه.
ما نمیتوانیم همه گزینهها را همزمان انتخاب کنیم. هزینه فرصت فقط کمک میکند تا بفهمیم برای بهدستآوردن چیزی، از چه گزینهای گذشتهایم.
ممکن است با وجود هزینه فرصت بالا، انتخاب ما همچنان بهترین انتخاب باشد.
پیام شما به ما