قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی فصل پنجم ـ اعلام داوطلبی و رسیدگی به صلاحیت داوطلبان فصل پنجم ـ اعلام داوطلبی و رسیدگی به صلاحیت داوطلبان ماده 45 ـ داوطلبان نمایندگی مجلس باید ظرف هفت روز از تاریخ انتشار دستور شروع انتخابات به وسیله وزارت كشور با مراجعه به فرمانداری یا بخشداری مركز حوزه انتخابیه پرسشنامه مخصوص اعلام داوطلبی را دریافت و تكمیل و تسلیم نمایند . مراتب قبلاَ به وسیله وزارت كشور از طریق رسانه های گروهی به آگاهی عموم خواهد رسـید و فرمانداران و بـخشداران مكلفند مراتـب را به وسایل مقتضـی به اطلاع كلیه اهالی حوزه انتخابیه برسانند . تبصره 1 ـ داوطلبان نمایندگی مجلس كه واجد شرایط بوده و در خارج از كشور بسر می برند ، باید ضمن مراجعه به سفارتخانه یا كنسولگری یا نمایندگی سیاسی مربوط پرسشنامه داوطلبی خود را در حضور مقامات ذی صلاح سفارت یا كنسولگری یا نمایندگی سیاسی تنظیم كرده و سفارتخانه نیز مفاد مندرج در پرسشنامه و مشخصات كامل داوطلب را به وسیله تلكس یا سریعترین وسیله مخابراتی و از طریق وزارت امور خارجه به وزارت كشور اعلام می نماید تا در مهلت قانونی نسبت به بررسی صلاحیت وی در هیأت اجرائی حوزه انتخابیه اقدام قانونی به عمل آید . تبصره 2 ـ داوطلبان نمایندگی می توانند فرم داوطلبی را از وزارت كشور دریافت و پس از تكمیل به وزارت كشور ارجاع نمایند . وزارت كشور موظف است در اسرع وقت مراتب را به فرمانداری یا بخشداری حوزه انتخابیه مربوطه اعلام نماید . تبصره 3 ـ تصویری از فرم داوطلبی و تصویر شناسنامه و دو قطعه عكس كلیه داوطلبان ظرف حـداكـثر سـه روز پـس از خـاتمه ثـبت نـام توسط وزارت كشور به هیأت مركزی نظارت ارسال می گردد . ماده 46 ـ هریك از داوطلبان نمایندگی مجلس شخصاَ و به صورت كتبی می توانند انصراف خود را به فرمانداری یا بخشداری مركز حوزه انتخابیه و یا وزارت كشور اعلام نمایند و مراتب انصراف توسط وزارت كشور فوراَ به اطلاع هیأت مركزی نظارت می رسد ، عدول از انصراف پذیرفته نمی شود . ماده 47 ـ فرماندار یا بخشدار مركز حوزه انتخابیه موظف است روزانه مشخصات كامل داوطلبان حوزه انتخابیه خود را براساس مفاد مندرج در پرسشنامه با سریعترین وسیله به وزارت كشور اعلام نماید . وزارت كشور نیز موظف است تصویری از مـشخصـات كامل داوطلبان را روزانه به هیأت مركزی نظارت اعلام نماید . ماده 48 ـ وزارت كشور و شورای نگهبان پس از وصول مشخصات داوطلبان ، روزانه لیست كامل آنان را تهیه و به منظور بررسی سوابق آنان در رابطه با صلاحیتهای مذكور در این قانون به وزارت اطلاعات ، دادستانی كل ، سازمان ثبت احوال كـشور و اداره تـشخیـص هـویت و پلیس بین الملل در مركز ارسال می دارد . مراكز مزبور موظفند ظرف پنج روز نتیجه بررسی را با دلیل و سند به وزارت كشور و شورای نگهبان اعلام نمایند . تبصره ـ وزارت كشور می تواند در صورت لزوم از داوطلب نمایندگی مجلس انگشت نگاری به عمل آورد . ماده 49 ـ وزارت كشور موظف است پس از وصول نتایج بررسی از مراجع مذكور در ماده (48) مراتب را به فرمانداران و بخشداران مراكز حوزه های انتخابیه به نحو مقتضی اعلام نماید و فرمانداران و بخشداران مراكز حوزه های انتخابیه موظفند عیناَ مدارك و نتایج بررسی را در جلسه مشترك هیأت اجرائی و هیأت نظارت مركز حوزه انتخابیه مربوطه مطرح نمایند . ماده 50 ـ هیأتهای اجرائی مراكز حوزه های انتخابیه موظفند حداكثر ظرف ده روز پس از پایان مهلت ثبت نام با توجه به نتایج بدست آمده از بررسیهای لازم در محل و با استفاده از نتایج اعلام شده توسط وزارت كشور صلاحیت داوطلبان در رابطه با صلاحیتهای مذكور در این قانون را مورد رسیدگی قرار داده و نتیجه را كلاَ به هیأتهای نظارت اعلام نمایند . تبصره ـ رد صلاحیت داوطلبان نمایندگی مجلس شورای اسلامی باید مستند به قانون و براساس مدارك و اسناد معتبر باشد . ماده 51 ـ فرمانداران و بخشداران مراكز حوزه های انتخابیه مكلفند نظریه رد هیأت اجرائی انتخابات را با ذكر استناد قانونی ظرف یك روز به داوطلبان ابلاغ نموده و با سریعترین وسیله به ضمیمه اسناد و مدارك به اطلاع هیأت نظارت استان برسانند . تبصره ـ كسانی كه صلاحیت آنان مورد تأیید قرار نگرفته حق دارند ظرف چهار روز از تاریخ ابلاغ به داوطلب ، شكایت خود را مستدلاَ به هیأت نظارت استان اعلام نمایند . ماده 52 ـ گزارشها و شكایات واصله ظرف مدت هفت روز پس از پایان مهلت دریافت شكایت در جلسه هیأت نظارت استان رسیدگی و نتیجه صورت جلسه می شود . چنانچه نظر هیأت اجرائی مبنی بر رد صلاحیت داوطلب ، مورد تأیید هیأت نظارت استان نیز باشد ، هیأت نظارت مذكور موظف است در این خصوص ، نظر هیأت مركزی نظارت را نیز كسب نماید . هیأت نظارت استان در مورد صلاحیت سایر داوطلبان نیز نظر خود را به هیأت مركزی نظارت اعلام می نماید . تبصره 1 ـ هیأت نظارت استان پس از كسب نظر هیأت مركزی نظارت ، موظف است مراتب تأیید یا رد صلاحیت كلیه داوطلبان را با استناد قانونی طی صورت جلسه ای به فرماندار یا بخشدار مربوط اعلام نماید . تبصره 2 ـ فرماندار یا بخشدار موظف است نظر هیأت مركزی نظارت ، مبنی بر تأیید یا رد صلاحیت داوطلبان را كه از هیأت نظارت استان دریافت نموده است ، به نامبردگان ابلاغ نماید تا در صورت اعتراض به رد صلاحیت خود ، كتباَ به شورای نگهبان شكایت نمایند . تبصره 3 ـ در صورتی كه نظر هیأت مركزی نظارت مبنی بر رد صلاحیت داوطلبانی باشد كه صلاحـیت آنـان مـورد تـأیـید هیـأت اجرائی مركز حوزه انتخابیه قرار گرفته است ، داوطلبان می توانند اعتراض خود را به شورای نگهبان تسلیم نمایند . شورای نگهبان بیست روز پس از اظهار نظر هیأت مركزی نظارت نظر قطعی و نهایی خود را درخصوص تأیید یا رد صلاحیت داوطلبان به وزارت كشور اعلام خواهد نمود . ماده 53 ـ در صورتی كه معتمدین هیأت اجرائی در بررسی صلاحیت داوطلبان و سایر وظایف خـود مـقررات قـانونـی انتـخابات را رعـایت ننـمایند ، فرماندار یا بخشدار موظف است با اطلاع و تأیید هیأت نظارت مركز حوزه انتخابیه و با اطلاع وزارت كشور نسبت به تعویض هر یك از معتمدین هیأت اجرائی یا به طور كلی تشكیل مجدد هیأت اجرائی اقدام نماید ، تعویض بعض اعضاء و یـا تغیـیر كـل هیـأت اجرائی حسب مورد طبق مواد (32) و (35) این قانون انجام خواهد شد . ماده 54 ـ در مواردی كه طبق گزارشها و شكایات و اعتراضات واصله برای شورای نگهبان معلوم گردد كه اعضای هیأتهای نظارت از قوانین و مقررات تخلف نموده اند ، شورای نگهبان موظف است حسب مورد و متناسب با تخلفات انجام شده برخورد قانونی نماید . ماده 55 ـ هر یك از نامزدها به تنهایی یا چند نامزد مشتركاَ می توانند به طریق زیر برای شعب اخذ رأی یك نفر نماینده به هیأت نظارت حوزه انتخابیه معرفی نمایند : الف ـ حوزه های دارای یك نماینده به ازای هر صندوق یك نماینده . ب ـ حوزه های دارای دو نماینده به ازای هر دو صندوق یك نماینده . ج ـ حوزه های دارای سه نماینده به ازای هر سه صندوق یك نماینده . د ـ حوزه های دارای چهار نماینده به ازای هر چهار صندوق یك نماینده . ه ـ حوزه های دارای پنج نماینده به ازای هر پنج صندوق یك نماینده . و ـ حوزه های دارای شش نماینده به ازای هر شش صندوق یك نماینده . همچنین متناسب با تعداد نمایندگان هر حوزه انتخابیه به همان تعداد از صندوقها یك نماینده . این نمایندگان می توانند در محل شعب اخذ رأی حضور داشته باشند . چنانچه تخلفی در شعب اخذ رأی صورت گیرد بدون دخالت ، مراتب را به هیأتهای اجرائی و نظارت بخش یا مراكز شهرستان كتباَ اعلام خواهند نمود . حـضور نمایندگان هر یك از كانـدیداها تا پایان اخذ رأی و شمـارش آرا و تنظیم صورت جلسه بلامانع است . ممانعت از حضور نمایندگان كاندیداها در شعب اخذ رأی ممنوع بوده و جرم محسوب می گردد و متخلف به مجازات مقرر در ماده (83) قانون محكوم خواهد شد . تبصره ـ حضور دیگر افراد به جز مسئولین ( مسئولین و اعضای صندوقهای اخذ رأی ، ناظرین شورای نگهبان ، نمایندگان و بازرسان وزارت كشور ، نمایندگان نامزدها ) در شعب اخذ رأی تحت هر عنوان كه باشد ممنوع است و جرم محسوب می گردد . مأمورین انتظامی و مسئولین در صندوقهای اخذ رأی موظفند از حضور افراد غیر مسئول جلوگیری به عمل آورند . متخلفین به مجازات مقرر در ماده (75) محكوم خواهند شد . منبع: مجموعه قوانین