حکم استفاده از صابون و شامپو در حال احرام! كعبه مركزى است كه مى‏توان مردم را براى قیام، دور آن دعوت نمود، همانگونه كه امام حسین علیه السلام قبل از حركت به كربلا، چند ماه در مكه توقف كرد و هنگام اجتماع مردم براى اعمال حج، آنان را آگاه ساخت و رفت . وسیله استوارى‏ در قرآن مى‏خوانیم: «و انزلنا معهم الكتاب و المیزان لیقوم النّاس بالقسط» (سوره حدید، آیه 25)، هدف انبیاء، كتب آسمانى و قرآن، آن است كه مردم بر قسط و عدالت قیام نمایند . «جعل اللّه الكعبة البیت الحرام قیاماً للنّاس» (سوره مائده، آیه 97) خداوند كعبه را وسیله، محور، اهرم و قطب قیام قرار داده است. كعبه‏اى كه همه مردم رو به او قیام مى‏كنند، به آن نگاه و در او تفكر مى‏نمایند و دست از همه امتیازات پوچ مى‏كشند و همه چیز را در برابر او پشت سر مى‏گذارند و بر گردش طواف مى‏كنند. پس می توان نتیجه گرفت که این محور مقدس مى‏تواند بهترین وسیله براى تحقق اهداف انبیاء باشد، زیرا كه هدف آن بزرگواران «لیقوم النّاس بالقسط» است و كعبه هم «قیاماً للنّاس» است. به همین دلیل است كه امام صادق علیه السلام مى‏فرمایند: «تا كعبه برپاست، دین استوار است». (وسائل الشیعه، ج 8، ص 14. «لایزال الدین قائماً ما قامت الكعبة») یعنى، كعبه وسیله استوارى، پابرجایى و سازماندهى شئون مسلمین است. بعد از این مقدمه کوتاه چند استفتاء را در باب حج مرور می کنیم: سوال: آیا کسی که برای عمره تمتع محرم شده و وارد مکه می شود می تواند در فاصله عمره تمتع تا حج تمتع به نیابت نزدیکان خود که فوت نموده اند به مسجد تنعیم برود و از آنجا محرم شده و عمره مفرده نیابتی بجا آورد؟ جواب: نباید عمره مفرده به جا آورده شود و اگر به جا آورند صحت آن محل اشکال است ولی ضرری به عمره و حج تمتع نمی زند. آیة الله مکارم شیرازی (دام ظله) سوال: آیا استفاده از صابون و بعضی از شامپوها در حال احرام اشكال دارد؟ جواب: اگر صدق بوی خوش می‎كند، از آن اجتناب كنند، و در غیر این صورت مانع ندارد. آیة الله صافی گلپایگانی (دام ظله) سوال: آیا شركت در نماز جماعت اهل سنّت و خواندن نمازهای یومیه با آنها، كافی است؟ جواب: نماز با عامه در حال ضرورت بی اشكال است، و در غیر حال ضرورت هم شركت در جماعات آنان اگر موجب تألیف قلوب آنها و دفع اتهام به شیعه باشد خوب است و اعاده آن لازم نیست اگر چه موافق با احتیاط است. آیة الله صافی گلپایگانی (دام ظله) سوال: کسى که عمره تمتّع استحبابى بجا آورده، آیا مى‌تواند بدون عذر و به دلخواه خود، آن را رها کرده و حجّ تمتّع بجا نیاورد؟ و در فرض جواز، آیا انجام طواف نساء نیز لازم است یا نه؟ جواب: مى‌تواند رها کند و چیزى بر او نیست و احتیاط آن است که طواف نساء را انجام دهد. آیة الله خامنه ای(دام ظله) سوال: شخصى در ماه شوال یا ذى‌القعده عمره تمتع بجا مى‌آورد، و به مدینه برگشته و در ماه جدید مجدداً به مکه مى‌رود وظیفه او نسبت به احرام در مسجد شجره چیست، عمره مفرده یا تمتّع مجدد یا عمره‌اى که بر ذمّه دارد؟ جواب: در فرض سۆال باید از میقات به عمره تمتّع محرم شود، و عمره تمتّع حج وى همین عمره اخیره است. آیة الله خامنه ای(دام ظله) سوال: خانمى عمره تمتّع را به پایان مى رساند، سپس متوجّه مى شود که طوافش به جهتى باطل بوده، و اکنون نیز عادت ماهانه شده است. وظیفه اش چیست؟ جواب: هر وقت پاک شد طواف و نماز طواف را اعاده مى کند و اگر قبل از وقوف به عرفات پاک نشود براى حج محرم مى گردد، و پس از بازگشت به مکّه و رفع عذر، آن اعمال را بجا مى آورد. آیة الله مکارم شیرازی (دام ظله) فرآوری: آمنه اسفندیاری بخش احکام اسلامی تبیان منابع: پایگاه اطلاع رسانی مراجع عظام: مکارم شیرازی، خامنه ای، صافی (دام ظلهم) کتاب حج ـ محسن قرائتی