حل مشكلات علمى آنچه كه راجع به تأثیر فراوان به ذیل عنایت حضرت فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها بیان شده، منحصر به جنبه مادى و اقتصادى و ظواهر زندگى نیست و در این محدوده خلاصه نمى‏شود بلكه آنانى كه تشنه كام مقامات معنوى و یا زلال علم‏اند و به دنبال حلّ مشكلات علمى، گام برمى‏دارند نیز از رهگذر توسّل و روى آوردن به حرم مطهّر حضرت فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها مى‏توانند، مشكلات خود را رفع كرده و حجاببها را از روى چهره مطالب علمى بردارند و به مقصد عالى و هدف والاى خود نایل گردند، بلكه از نقطه‏نظر اینكه سازمان وجودى آن مكرّمه و كلاً خاندان پیغمبر با علم و معرفت صورت گرفته و خاندان علم و فضیلت‏اند، طلب نیل به علم و كمال از آنان زمینه مساعدترى براى پذیرش و اجابت دارد. تاریخ نشان مى‏دهد كه افرادى با استمداد از انفاس قدسیّه حضرت معصومه سلام‏اللَّه‏علیها و در پرتو توسّل به ذیل عنایت آن مكرّمه، حجابهاى علمى را كنار زده، حقایق و نكاتى براى آنان از این رهگذر روشن شده است و بالاخره حوایج و درخواستهاى علمى حاجتمندان نیز در این جایگاه با عظمت روا شده و درخواست‏كنندگان به حاجت خود رسیده‏اند. مرحوم محدّث قمى اعلى‏اللَّه‏مقامه‏الشریف در شرح حال صدرالمتألّهین شیرازى نوشته‏اند: از بعضى از مشایخ خود شنیدم كه مرحوم ملاصدرا به واسطه بعضى از ابتلائات از اقامتگاه خود به دارالایمان قم كه عُشّ آن محمّد و حرم اهلبیت صلّى‏اللَّه‏علیه‏وآله‏وسلّم است، مهاجرت كرد و به حكم اِذا عَمَّتِ الْبَلْدانَ الْفِتَنُ فَعَلَیْكُمْ بِقُمْ وَ حَوالیها وَ نَواحیها فَاِنَّ الْبَلاءَ مَدْفُوعٌ عَنْها؛ (1) هنگامى كه فتنه‏ها و ابتلائات شهرها را فراگرفت بر شما باد به قم و حوالى آن، زیرا فتنه‏ها از آنجا رفع گردیده است. به قریه‏اى از قراى قم كه در چهار فرسخى آن شهر واقع و موسوم به "كهك" است، پناه برد و گاهگاهى كه بعضى مطالب علمیّه بر او مشكل مى‏گردید، از كهك به زیارت حضرت فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها تشرّف مى‏یافت و از آن حرم فیض آثار بر او افاضه مى‏شد. هنگامى كه فتنه‏ها و ابتلائات شهرها را فراگرفت بر شما باد به قم و حوالى آن، زیرا فتنه‏ها از آنجا رفع گردیده است. به قریه‏اى از قراى قم كه در چهارفرسخى آن شهر واقع و موسوم به "كهك" است، پناه برد و گاهگاهى كه بعضى مطالب علمیّه بر او مشكل مى‏گردید، از كهك به زیارت حضرت فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها تشرّف مى‏یافت و از آن حرم فیض آثار بر او افاضه مى‏شد سپس محدّث بزرگوار در تأیید این جریان مى‏گویند: فاضل اشكورى لاهیجى، در كتاب محبوب القلوب، در احوال خاتم‏الحكماءالیونانیّین، ارسطاطالیس فرموده است: چون ارسطو در بلده اسطاغیرا از دنیا رحلت كرد، اهل آنجا استخوانهاى او را پس از آنكه پوسیده شده بود در ظرفى از مسّ گزاردند و آن را در موضعى دفن كردند و آن مكان را مجمع خود قرار داده، از براى مشورت در كارهاى بزرگ و امور جلیله در آنجا جمع مى‏شدند و هر وقت مطلبى از فنون علم و حكمت برایشان مشكل مى‏شد، قصد آنجا را نموده، بر سر قبر او نشسته، مشغول به مناظره و مباحثه مى‏گردیدند، تا آنكه مشكل ایشان حلّ و مطلبشان واضح و روشن مى‏شد و چنان اعتقاد داشتند، كه آمدن بر سر قبر ارسطوطالیس بر عقل و ذكاء آنان مى‏افزاید و اذهانشان را پاك و تلطیف مى‏نماید. محدث بزرگ در اینجا اضافه مى‏كند: پس هرگاه حكماى یونان، این نحو اعتقاد به استخوانهاى پوسیده ارسطاطالیس داشته باشند، عجبى نیست كه حكیم الهى و فیلسوف امامى، صدرالمتألّهین، هرگاه مسأله‏اى علمى بر او مشكل شود، از چهارفرسخى قم به قصد تشرّف به آستان ملك‏پاسبان حضرت سیّدتنا فاطمه سلام‏اللَّه‏علیها كه مهبط فیوضات ربانیه و تجلیّات سبحانیّه است حركت كند، براى آنكه علوم بر او افاضه شده و مطالب عویصه برایش كشف و حلّ گردد. (2) كسان دیگرى نیز در همین موضوعِ حلّ مشكلات علمى توسّل به آن بانوى زمانه پیداكرده، خداوند قادر متعال به بركت آن وجود پاك و آن گوهر تابناك و بى‏همتاى هستى افاضه مطالب كرده و حلّ قضیه و مشكل علمى و جواب مسأله غامض را به ذهن توسّل جویان القا و الهام فرموده است. یكى از علماى برجسته و پرهیزكار در حاشیه كتاب مكاسبى كه از روى آن تدریس مى‏كرده‏اند در صفحه 143 (بحث ترتّب عقود متعدّده بر مال مجیز) نوشته‏اند: بسم‏اللَّه‏الرحمن‏الرحیم. دیروز هرچه روى این قسمت، مطالعه و فكر نمودم برایم روشن نشد و موقع مباحثه شد، با بناء بر اینكه با تصریح به ابهام مطلب در این قسمت درس را بگویم، آماده حركت شدم و هنگام خروج از منزل با توسّل به حضرت معصومه سلام‏اللَّه‏علیها، خزینه ‏غیرمنقوصه ‏الهى سلام‏اللَّه‏علیها، دعا نمودم و بیرون رفتم. دیگر حتى فكر مطلب هم نبودم. امّا همین كه نزدیك صحن مطهّر رسیدم، ناگهان خصوصیّات مطلب از اول: "وللعقوداللاحقة..." تا "على المعوّض ابتداً" به ذهنم، به اذن اللَّه تعالى و بركت سیّدتنا فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها القا شد و روشن گردید. وَالْحَمْدُ لِللَّهِ عَلى آلائِهِ وَ نِعَمِهِ، اِلهى بِفاطِمَةَ بِنْتَ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ اَلْهِمْنا كُلَّ خَیْرٍ وَ وَفِّقْنا لِما تُحِبُّ وَ تَرْضى اِنَّكَ عَلى كُلِّ شَىْ‏ءٍ قَدیرٌ . 21شوّال‏المكرم1411 این بحث و نكات و مطالبى كه پیرامون آن گفته شد، توجّه و آگاهى مى‏دهد كه علماى اعلام و طلاب و فضلا مى‏توانند علاوه بر مطالعات مستمرّ و دقّت و باریك‏شدن در مطالب از مسیر توسّلات نیز قسمتى از مسایل علمى خود را حل كنند، به ویژه براى روحانیّت قم كه میهمانان مستمرّ حضرت فاطمه‏معصومه سلام‏اللَّه‏علیها بوده، همواره بر سر سفره احسان و لطف آن بانوى بهشتى نشسته و به انواع نعم مادّى و معنوى متنعّم و برخوردارند، در این نوع مشكلات و مسائل، دست توسل به ذیل عنایت این كانون خیر و احسان زده، او را در خانه خداوند متعال، واسطه كنند تا به بركت آن بزرگوار شفّافیّت ذهن و قوّت حافظه پیدا كرده، قوّه درّاكه در آنان نیرومند گردد و به زودى به عمق مسائل و مطالب رسیده و یا اگر مشكلى در راه رسیدن به مطلب است، خداوند مرتفع سازد و راه نیل به مطالب را هموار فرماید. پی نوشت ها : (1) حدیث شریف و مدرك آن در بخش اخبار و روایات، گذشت. (2) قمى، حاج شیخ عبّاس، الفوائدالرضویّه، ص 380. بخش تاریخ و سیره و معصومین تبیان منبع : بانوی ملکوت ، آیت الله کریمی جهرمی