علاقه ات را حتما ابراز کن!! اگر کسى را دوست دارید، چه از دوستان و برادران ایمانى، یا نسبت ‏به فرزندان و همسر و ... این محبت را بر زبان ‏آورید و آن را ابراز کنید، تا محبت ها افزوده شود و دوستی ها تداوم و استمرار یابد. انسان علاقه دارد که مورد علاقه و محبت دیگران باشد. اگر آن‏دوستداران، محبت‏خود را آشکار کنند، محبوب هم به محبان‏ علاقه‏مند مى‏شود و این محبت دو جانبه، زندگی ها را از صفا و صمیمیت‏ بیشترى برخوردار مى‏سازد. ما اگر بدانیم که خدا دوستمان دارد، ما هم‏خدا را بیشتر دوست ‏خواهیم داشت. اگر بدانیم و بفهمیم که رسول‏خدا(ص) و اهل بیت(ع) به ما شیعیان عنایت و محبت دارند و این‏علاقه را بارها نشان داده و اظهار کرده‏اند، محبت عترت در دل ما بیشترخواهد شد. اینکه خداوند بارها در قرآن کریم، محبت‏خویش را ابراز کرده و در آیاتى که «ان الله یحب الذین ...» دارد، مى‏فرماید که دوستدار پاکان، توبه‏کنندگان، پاکى‏جویان، نیکوکاران، متقین، متوکلین، صابران، اهل‏قسط و عدل است. و در جایى از کسانى یاد مى‏کند که هم خدا آنان رادوست دارد و هم آنان به خدا علاقه دارند (یحبهم و یحبونه) 1 توجه به‏این نکته، «حب خدا» را در دل ها شعله‏ور مى‏سازد . وقتى ائمه‏معصومین(ع) محبت هاى خویش را نسبت‏به هوادارانشان ابراز مى‏کنند،متقابلا این اظهار عشق، عشق مى‏آفریند. از حضرت على(ع) مى‏پرسند: یا على! چگونه‏اید؟ مى‏فرماید: دوستدار دوستانمان و دشمن دشمنانمان هستم: «اصبحت محبا لمحبنا ومبغضا لمن یبغضنا» . 2 آیا اگر بدانیم که مولاى متقیان به دوستانش علاقه‏دارد، نخواهیم کوشید که گوهر عشق او را در سینه داشته باشیم؟! آنچه روابط دوستانه را نیرومندتر مى‏سازد، ابراز علاقه است.ممکن است‏شما به کسى علاقه و ارادت داشته باشید، ولى به دلیل تنبلى‏و بى‏حالى، یا خجالت و شرم یا به هر علت دیگر هرگز بر زبان نیاورید و به او نگویید که دوستش دارید، او از کجا پى به علاقه‏مندى شما ببرد وبه شما علاقه پیدا کند؟ کلید جلب محبت او، ابراز علاقه خودتان است.این نکته در دستورالعمل هاى اخلاقى آمده و حتى بابى براى آن گشوده‏شده است. 3 امام صادق(ع) فرمود: «اذا احببت رجلا فاخبره‏» 4 اگر به کسى علاقه‏ و محبت داشتى، او را آگاه کن . در روایت است که مردى از مسجد گذر کرد، در حالى که امام‏باقر(ع) و امام صادق(ع) نیز در مسجد نشسته بودند. یکى از اصحاب‏امام باقر(ع) گفت: به خدا قسم من این شخص را دوست مى‏دارم.امام فرمود: پس به او خبر بده، چرا که این خبردادن، هم مودت ودوستى را پایدارتر مى‏کند، هم در ایجاد الفت، خوب است «الا فاعلمه‏فانه ابقى للمودة و خیر فى الالفة‏». 5 از پیامبر خدا(ص) نیز روایت است که فرمود: « اذا احب احدکم صاحبه او اخاه فلیعلمه‏ » 6 ؛ هر یک از شما دوست ‏یا برادر دینى‏اش را دوست ‏بدارد، پس به او اعلام کند. در حدیث دیگرى همین مضمون آمده، با این اضافه که «فانه اصلح‏لذات البین‏» 7 ؛ این اعلام دوستى، براى اصلاح و آشتى میان افراد،شایسته‏تر و مفیدتر است. آنچه روابط دوستانه را نیرومندتر مى‏سازد، ابراز علاقه است.ممکن است‏شما به کسى علاقه و ارادت داشته باشید، ولى به دلیل تنبلى‏و بى‏حالى، یا خجالت و شرم یا به هر علت دیگر هرگز بر زبان نیاورید و به او نگویید که دوستش دارید، او از کجا پى به علاقه‏مندى شما ببرد وبه شما علاقه پیدا کند؟ کلید جلب محبت او، ابراز علاقه خودتان است. نقش ابراز علاقه در خانواده نکته‏اى که یاد شد، غیر از محیط اجتماعى و روابط انسانى‏مسلمانان با یکدیگر، در محیط خانه و میان افراد خانواده هم مطرح‏است. صفاى زندگى به حاکمیت عشق و علاقه بر محیط زندگى و معاشرت است و اگر دوستى و علاقه نباشد، زندگى جهنمى است ‏سوزان و محیطى است ‏سرد و بى‏روح. گاهى گفتن کلمه «دوستت دارم‏»، شعله محبت را فروزان مى‏کند و به‏زندگی ها روح و نشاط مى‏بخشد. ابراز عشق و علاقه در محیط خانواده، میان دو همسر، یا میان پدر و مادر نسبت ‏به فرزندانشان خانه را به ‏بهشت تبدیل مى‏کند. چه دوزخ هاى سوزانى که معلول کمبود محبت و عاطفه فرزندان از جانب والدین است و حسرت شنیدن «عزیزم، دلبندم،تو را دوست دارم و ...» سالها بر دل کودکان مى‏ماند و گرفتار عقده کمبود محبت مى‏شوند. پیامبر اکرم(ص) فرمود: « قول الرجل للمراة انى احبک لا یذهب من قلبها ابدا» 8 ؛ اینکه مرد، به‏همسر خود بگوید: «تو را دوست دارم‏»، هرگز از دل همسر بیرون ‏نمى‏رود! شگفتا که یک جمله کوتاه و ساده، ولى یک دنیا تأثیر و عشق‏آفرینى! و چقدر بخیلند آنان که از گفتن چنین واژه‏هاى ‏محبت‏آورى نسبت ‏به همسر و فرزندان و دوستان و بستگان خویش، مضایقه دارند و از عواقب و پیامدهاى نیکو و آثار سازنده آن غافلند. ابراز دوستى و محبت، تنها به گفتن و لفظ نیست. گاهى احترام‏کردن، بوسیدن، نوازش کردن، هدیه و سوغات خریدن و این گونه‏ حرکات، نشانه عشق و دوستى است. رسول خدا(ص) فرمود: « احبوا الصبیان و ارحموهم‏» 9 ک ودکا ن را دوست‏بدارید و به آنان ترحم و شفقت نمایید . لطف و مهربانى به ‏خردسالان، گواه عشق و محبت نسبت‏ به آنهاست. و ترحم، خود نشانه ‏محبت داشتن به فرزندان است. در روایات بسیارى به بوسیدن فرزند توصیه شده و براى هر بوسیدن اولاد، درجه‏اى در بهشت منظور گشته‏ است «من قبل ولده کتب الله له حسنة ... .» 10 در روایت است: روزى حضرت رسول(ص)، دو فرزندش امام‏حسن و امام حسین(علیهماالسلام) را بوسید. اقرع بن‏حابس کنار حضرت بود. گفت: من ده فرزند دارم، تاکنون هیچ کدام را نبوسیده‏ام! پیامبر خدا فرمود: من با تو چه کنم، که خدا رحمت و عطوفت را از دلت‏ کنده است. 11 در روایات متعددى هم به رعایت عدالت در بوسیدن و پرهیز از تبعیض در بوسیدن و ابراز محبت‏ به فرزندان تاکید شده است. راستى، فرزندى که از پدر و مادر محبت ندیده و سخن گرم و عشق‏آفرین نشنیده است، آیا به این نتیجه نمى‏رسد که دوستش ندارند و در خانه جایى ندارد و کسى او را به حساب نمى‏آورد؟ و آیا این ‏«عقده‏»، بعدها براى او چه پسر باشد و چه دختر، مشکل به بار نمى‏آورد؟ کودکانى که از خانه فرار مى‏کنند، پسران و دخترانى که ‏جذب برخوردهاى عاطفى دشمنان دوست‏نما مى‏شوند و به فساد مى‏گرایند، آیا جز معلول فقدان محبت و عاطفه در درون خانواده‏است؟ اگر فرزندان در محیط خانه از نظر عاطفى و محبت اشباع شوند، هرگز به دام شیادان که با تور محبت ‏به شکار جوانان و نوجوانان‏ مى‏پردازند، نمى‏افتند. بررسى پرونده برخى از بزهکاران و مجرمین یا فراریان از خانه یا اقدام‏کنندگان به خودکشى، نشان‏دهنده کمبود محبت آنان در خانه و ازسوى والدین است. در نامه دخترى که پس از آلوده ‏شدن و گرفتارى دردام شیادان و گرگهاى عفاف، اقدام به خودکشى کرده، چنین آمده است(در باره مادرش): «او مادر من بود. براى تربیت من که تنها فرزندش بودم رنج‏بسیار کشید، ولى‏هرگز نخواست دوست من باشد ... روزى رسید که این کمبود را شیطان دیگرى‏جبران کرد. من که تشنه محبت‏بودم، دست پرمهر او را به گرمى فشردم و به رویش‏آغوش گشودم. یقین دارم که دختران محبت‏دیده، هرگز دچار این لغزش‏نمى‏شوند. کسى که در خانه‏اش چشمه آب حیات دارد، به دنبال سراب‏نمى‏رود ... .» 12 نتیجه آنکه حیات اجتماعى، شادابى و صفاى خود را مدیون‏ محبت و دوستى است. وقتى به کسى علاقه و محبت داریم، چه پدر و مادرمان باشد، چه برادر و خواهرمان، چه فرزندانمان، چه استادمان، چه شاگردمان، چه هر انسان دیگرى که به دلیل داشتن فضیلتى و برخوردارى از عملکردى شایسته و تحسین ‏برانگیز، محبوب ما شده و در خانه دلمان جاى گرفته است، این دوست ‏داشتن و ارادت و عشق را بر زبان آوریم و در دل نگه نداریم. ابراز دوستى و اظهار علاقه، خود ما را هم مورد علاقه و محبت ‏دیگران قرار مى‏دهد. معاشرت گرم و محبت‏آمیز با دیگران، هنرى ‏است ‏شایسته که باید کوشید این ادب اجتماعى را فرا گرفت و به کار بست. منبع : اخلاق معاشرت، جواد محدثی محمدی _گروه دین و اندیشه تبیان 1) سوره مائده، آیه 54. 2) سفینة‏البحار (چاپ اسوه)، ج‏2، ص‏17. 3) باب استحباب «اخبار الاخ فى الله یحبه له و ان القلب یهدى الى القلب‏». (بحارالانوار، طبع‏بیروت، ج‏71، ص‏181. 4) همان، ص‏181. 5) همان. 6) همان، ص‏182. 7) همان. 8) وسائل‏الشیعه (آل‏البیت)، ج‏20، ص‏24. 9) همان، ج‏21، ص‏483. 10) میزان الحکمه، ج‏10، ص‏699. 11) همان، ص‏100. 12) تربیت کودک در جهان امروز، احمد بهشتى، (چاپ جدید)، ص‏136.