فروشنده پلاستیک را از میوه‌های پلاسیده و کهنه پر کرده و روی آن را با میوه‌های تازه تزئین می‌کند و به این صورت پول میوه مرغوب و تازه‌اش را از خریدار می‌گیرد. کاسبی که ترازویش را دستکاری می‌کند، کشاورز و دامداری که از هر روشی استفاده می‌کند تا وزن محصولش بالا برود، کم گذاشتن از کیفیت کالا مثل رنگ، بو، شیرینی، دوخت و... اینها نمونه‌ای از کم فروشی‌ست، پدیده‌ای که در طول زندگی احتمالا خیلی از ما با آن روبه رو شده‌ و تجربه‌اش کرده‌ایم، از یک خرید ساده و روزانه گرفته تا تعمیر لوازم و نیاز به افراد ماهر در برخی کارها! احتمالا جمله «همه‌جا خوب و بد داره» را خیلی از ما شنیده و از آن استفاده می‌کنیم،  جمله‌ای کاربردی که جلوی قضاوت را می‌گیرد و حالا در بحث «کم‌فروشی» هم همین مسئله مطرح است و با جمله «به کسی برنخورد»، قصد داریم از راه‌های کم‌فروشی که در برخی صنف‌ها وجود دارد صحبت کنیم. «آب بستن» در کم‌فروشی همانطور که از اسمش مشخص است «کم فروشی» یعنی عرضه یا فروش کالا و خدمات، کمتر از میزان و معیار مقرر شده باشد. پدیده‌ای که عجیب نیست و تازگی ندارد  و حتی در قدیم ضرب المثل «چقدر آب قاطی شیر شده» را برای کم فروشی به‌ کار می‌بردند. علاوه برآن اصطلاحی وجود دارد به اسم « آب بستن ». به این صورت که مغز متفکر کارشناسان اقتصادی وارد عمل شده و با طرح‌هایی مثل دستکاری و تغییر اندازه محصول، وزن کالا را کم و افزایش نرخ آن‌را جبران می‌کنند . برای پی بردن به برخی شیوه‌ها و شگردهای کم‌فروشی هم لازم نیست حتما متخصص یا کارشناس این حوزه باشید، کافی است سری به بازار بزنید و اجناس را با دقت و نگاهی دیگر مرور کنید. بدون فاکتور از فروشگاه بیرون نروید! «امروز یا امروز؟» شوخی که با قیمت اجناس می‌شود و حال نوسانی که دارد باعث شده تا خیلی از ما با وارد شدن به هر فروشگاه، بدون تعجب از قیمت‌ کالاها، خرید کنیم. نکته‌ قابل توجه این است که خیلی از کم‌فروشی‌ها در این زمان اتفاق می‌افتد. برای آگاه شدن از قیمت هر کالا، باید فاکتور خرید دریافت کرد و حواستان باشد که قیمت، روی کالای خریداری شده درج شده باشد. گوشت و مرغ، سنگین می‌شود! اصولا کالایی که وزن، قیمت نهایی آن را مشخص می‌کند، رابطه مستقیمی با کم‌فروشی دارد. یکی از شغل‌هایی‌که با وزن کالا سروکار دارد، قصابی و مرغ‌فروشی است. نکته‌ای که مردم در مواجهه با این صنف به مشکل می‌خورند، بیشتر گذاشتن چربی و استخوان به همراه گوشت است، فروش گوشت مانده به اسم تازه هم نوع دیگری از این کم‌فروشی‌ست. در مرغ‌فروشی هم راهکارهایی وجود دارد که وزن مرغ، سنگین‌تر از خود واقعیش به نظر برسد! بنابراین بهتر است مرغ سنگین و بیشتر از 2 کیلوگرم خریداری نشود. پاک‌کردن مرغ و ماهی و یا چرخ‌کردن گوشت در خانه هم راهکاری‌ست که جلوی کم‌فروشی را می‌گیرد اما اگر حوصله و  وقت این کار را ندارید، به سراغ فردی آشنا و مطمئن در این شغل بروید و در نهایت حواستان به تعداد قطعات و وزن نهایی و اضافاتی که از آن زده شد، باشد. از اکتان تا بنزین سوپر یکی از شگردهای افرادی که در پمپ بنزین کار می‌کنند، پیشنهاد اکتان و مکمل است، مسئله‌ای که خیلی از راننده‌ها در پمپ بنزین با آن مشکل دارند و به گفته آنها علی‌رغم قبول نکردن اکتان، متوسل به زور می‌شوند و  هزینه‌ای که دریافت می‌کنند 4 برابر مغازه‌های لوازم یدکی‌ست. شگرد دیگر این است که اعلام می‌کنند بنزین سوپر ندارند اما بعد می‌گویند:« اگه بنزین سوپر می‌خواهی با این قیمت (چندبرابر قیمت قانونی) موجوده.» اگر شما با چنین پدیده‌های کم فروشی روبه رو شدید سکوت نکنید و از طرفی حواستان باشد که با رعایت برخی نکات، می‌توانید از این کار جلوگیری کنید. پیگیری هر کدام از شما باعث مسدود شدن راه‌های کم‌فروشی افراد سودجو می‌شود و یکی از آن راه‌ها، پیگیری و مراجعه به تعزیرات و گزارش از کم‌فروشی و یا گران‌فروشی است فرمول طلایی در طلافروشی بیشتر افرادی که تجربه فروش طلا را داشتند، احساس می‌کنند سرشان کلاه رفته و ضرر کرده‌اند! ولی چقدر این حس می‌تواند درست باشد؟ در این رابطه تبیان به سراغ یک طلافروشی رفته و طلافروش از رازها و شگردهایی که در این شغل وجود دارد پرده برداشته و می‌گوید: «طلا با اجرت خریده میشه (اجرت یعنی دستمزد شخصی که طلارو میسازه) تا اینجا طلای خریداری شده میشه نرخ طلا + اجرت. حالا چجوری طلارو بفروشم که برای من سودآور باشه؟ (نرخ طلا + اجرت + ۷٪ سود + ۹٪ مالیات)، این فرمول ثابته. چجوری می‌تونم به سود بیشتری برسم یا در واقع کلاه‌برداری کنم؟ می‌تونم درصد اجرت رو دستکاری کنم، اجرت برای هرکاری متفاوته و از ۱ درصد شروع میشه تا آخر. مثلا اگه اجرت یک انگشتر ۱۵ درصد باشه من برای  مشتری ۱۸ درصد بزنم این دستکاری رو هیچ‌کسی متوجه نمیشه و مشتری هم که نمی‌دونه اجرت کار چنده! من خودم بارها مجبور بودم از این ترفند استفاده کنم، وقت‌هایی که مشتری تخفیف میخواد و خیلی چونه میزنه!» نگین طلا چقدر می‌ارزد؟ طلافروش درباره طلاهایی که نگین دارند هم این‌طور توضیح می‌دهد: «ترازو همیشه در معرض دید مشتری نیست فروشنده میتونه وزن طلا رو بیشتر از اون چه که هست فاکتور کنه و خریدار باید حواسش باشه ترازو چه وزنی رو نشون میده. مثلا  برای اقلامی که نگین دارن، خیلی از طلاها اتیکت داره و وزن خالص طلا و نگین رو جداگانه نوشته. فروشنده می‌تونه وزن نگین رو به طلا اضافه کنه با این بهونه که خودم هم با نگین خریدمش. نگین اگه سنگ قیمتی باشه که بحثش جداست، قیمت سنگ جدا حساب میشه طلا هم جدا! مثلا وزن نگین نیم گرم باشه، تو پول نیم گرم طلا رو برای یک شی بی‌ارزش پرداخت کردی، زمانی هم که بخوای بفروشیش نگین ر‌و در میارن بعد کار رو وزن می‌کنند.» چند میلیون پول، در گلوی لوله گیر کرده! لوله بازکن، شغل دیگری‌ست‌ که احتمال کم‌فروشی در آن زیاد است، همان شغلی که آگهی‌های کاغذی‌شان هرازگاهی روی دیوار شهر، به چشم می‌خورد. یکی از شگردهایی که دراین شغل وجود دارد به توافق رسیدن هزینه قبل از شروع کار و افزایش تدریجی هزینه‌ها حین انجام کار است و فرد در چنین وضعیتی، چاره‌ای جز قبول کردن آن قیمت ندارد! برای مثال اگر یک لوله 3متری گرفته باشد، لوله بازکن در ابتدا یک فنر2متری را امتحان می‌کند و بعداز ناکامی از بازشدن لوله، اعلام می‌کند که کاری از دست این فنر ساخته نیست و پیشنهاد استفاده از فنرفولادی را رو می‌کند، با این تفاوت که قیمت آن 3 میلیون تومان است! استفاده از «سه‌نظام» هم مرحله بعدی از شگردهای لوله بازکنی‌ست به این صورت که بعداز چند دقیقه اعلام می‌کند سه‌نظام شکسته و تا اتمام کارش شما می‌مانید و چند سه‌نظام شکسته شده که هزینه‌اش به عهده شماست و به این ترتیب هزینه‌ دستمزد 400 هزارتومانی به 5 میلیون تغییر می‌یابد! از مکانیکی تا تعمیر لوازم برقی «مشکل از موتور ماشینه!» موتور ماشین را پایین می‌آورد و بدون آن‌که کاری انجام دهد دوباره موتور را جمع می‌کند و بابت کاری که نکرده هزینه گزافی دریافت می‌کند. برداشتن قطعه اصلی و به‌کار بردن یک قطعه بی‌کیفیت به اسم جنس درجه‌یک و خارجی هم از جمله مرسوم‌ترین روش کلاهبرداری و کم فروشی در این شغل‌ها است. برای جلوگیری از این اتفاق، اول به سراغ فردی ماهر و مطمئن بروید و بعد قیمت را در همان شروع کار نهایی کنید و هیچ وقت کاری که قیمت و دستمزد آن مشخص نیست را به کسی نسپارید. گوشی و تعمیری که گران تمام می‌شود! کم‌فروشی در بازار موبایل هم دیده می‌شود. برای مثال بی‌کیفیتی و تارشدن دوربین گوشی‌ و یا خراب شدن باتری و شارژ نشدن آن، از جمله تجربیاتی هستند که افراد بعداز تعمیرگوشی با آن روبه‌رو شده‌اند. گرفتن مالیات گوشی از خریدار هم مسئله‌ساز است، در این زمینه  یکی نوشته بود:«رفتم گوشی بخرم و تمام تلاشمو کردم که سرم کلاه نره، آخرش که جعبه رو باز کرد و کار از کار گذشت گفت 4 میلیون به عنوان مالیات ارزش افزوده باید پرداخت کنی!» پس برای خرید یا تعمیر موبایل و لپ‌تاپ، اول سعی کنید آن را به فردی آشنا و امین بسپارید، پرس‌وجو و گرفتن اطلاعات از چند مغازه می‌تواند در تعیین قیمت نهایی موثر باشد. نکته مهم دیگر این که سعی کنید در حضور خودتان به گوشی رسیدگی شود و در صورت لزوم قبل از تحویل گوشی اطلاعات مهم و شخصی خودتان را به هارد یا گوشی دیگر منتقل کنید. لب دریا یا سر گردنه؟ نبود ثبات اقتصادی باعث شده تا برخی از کاسبان از این مسئله سوءاستفاده کنند و کالا و جنس را چند برابر بیشتر از مبلغی که درج شده به مشتری بفروشند. برای مثال در روزهای شلوغ و تعطیلات کنار‌دریا، آب‌ معدنی خانواده‌ای که قیمت روی جلد آن 5 هزار و 900 تومان درج شده، به قیمت 12 هزارتومان فروخته می‌شود! قسمت عجیب ماجرا این است که همان آب معدنی اگر یخ‌زده بود و از فریزر بیرون می‌آمد، 20 هزارتومان آب می‌خورد! مثل این‌که مولکول‌های یخ‌زده آب، خشم و انتقامشان را روی سر مشتری خالی می‌کردند! توجه به این نکته لازم است که قبل از سفر و رفتن به مکان‌های دیدنی و پرتردد، خرید خودتان را از فروشگاه مطمئن انجام دهید و تا جایی که می‌توانید از کم‌فروش‌ها خرید نکنید‌. سکوت نکنید و به تعزیرات گزارش دهید منصفانه نیست خطا و کم‌فروشی چندنفر از افراد را به پای تمام آن صنف و شغل نوشت. در این گزارش تمام صحبت ما این بود که اگر شما با چنین پدیده‌های کم فروشی روبه رو شدید سکوت نکنید واز طرفی حواستان باشد که با رعایت برخی نکات، می‌توانید از این کار جلوگیری کنید. پیگیری هر کدام از شما باعث مسدود شدن راه‌های کم‌فروشی افراد سودجو می‌شود  و یکی از آن راه‌ها، پیگیری و مراجعه به تعزیرات و گزارش از کم‌فروشی و یا گران‌فروشی است.