آیة الله سید محمدرضا مدرسی یزدی
تولد و دوران كودكی
آیة الله سید محمدرضا مدرسی یزدی در سال 1334 هجری شمسی در یزد و در میان خانوادهای متدیّن و اهل علم و دوستدار خاندان گرامی پیامبر اكرم (ص) به دنیا آمد. پدرش آیة الله سید جواد مدرسی یزدی كه هم اكنون نیز در قید حیات است، از علما و دانشمندان مشهور یزد به شمار میآید و سالهاست كه به خدمت به جامعه اسلامی و مردمان نستوه و فداكار دیار خود میپردازد. آیة الله سید جواد مدرسی از استادان
مشهور اخلاق است كه سیرة علمی و عملی او سر مشق جامعه اسلامی و مردمان و دین باوران بوده است.
پدر آقا سید جواد، آیة الله سید احمد مدرسی ـ نیز از استادان مبرز حوزة علمیه به شمار میآمده است. خاندان مادری آیة الله محمد رضا مدرسی یزدی نیز از خانوادهای متدین و روحانی به شمار میآیند. كه اینها خود در شكلگیری شخصیت استاد مدرسی سهم بسزایی داشته است.
دوران تحصیل
آیة الله مدرسی یزدی در حدود 5 سالگی به مكتب رفت و تحصیلات خود را در همان جا آغاز كرد. پیش از 7 سالگی به دبستان رفت و پس از آن به دبیرستان راه یافت، به گونهای كه در كنار دروس دبیرستان، برخی از دروس مقدمات حوزه را نیز فرا گرفته بود. پس از آن با اشتیاق فراوان درس حوزه را در مدرسة معروف به مصلی آغاز كرد و در مدت كمی دروس دورة مقدمات را فرا گرفت.
با اتمام دروس دورة مقدمات، دروس سطح را شروع كرد و پس از مدتی به قم عزیمت كرد. در قم نیز به محضر استادان بسیاری شرفیاب شد و سالها از خرمن علم و عمل آنان خوشه چید. او در این سالها به تحصیل دروس مرسوم حوزه بسنده نكرد و در كنار آن به دروس نجوم، هیئت، فلسفه غرب و اقتصاد و نیز فراگیری زبانهای خارجی پرداخت و در رشتههای فلسفه و كلام و تفسیر و حدیث نیز كتب بسیاری را مطالعه كرد و در این دروس نیز شركت مینمود.
با پایان یافتن دروس دورة سطح، به درس خارج استادان برجسته حوزه علمیه قم راه یافت و سالهای متمادی در آن دروس شركت میجست. به همراه آن، در درسهای فلسفه و كلام نیز حضور جدی داشت و هیچگاه مطالعه دروس جنبی و دروس دانشگاهی را رها نكرد. او در سالهای تحصیل خود از محضر اساتید اخلاق نیز استفاده میبرد تا علم خویش را به زیور عمل بیاراید.
استادان آیة الله مدرسی یزدی در سالهای تحصیل خود به محضر استادان بسیاری شرفیاب شد. او كه غالب دروس دورة مقدمات و بخشی از دروس سطح را در محضر پدر خود فرا گرفته بود. پس از سال 1351 كه به قم آمد، مقداری از شرح لمعه را نزد آیة الله صلواتی و آیة الله سید ابوالفضل موسوی تبریزی آموخت و قسمتی از رسائل را نزد آیة الله میرمحمدی و مكاسب را عمدتاً نزد آیة الله ستوده و بیشتر كفایه را نزد آیة الله سبحانی فرا گرفت. او از اساتید متعدد دیگری نیز در این مقطع بهره برد. وی دروس هیئت و عرفان را نزد آیة الله حسن زاده آملی آموخت و در دروس فلسفه آیة الله شهید مطهری و نیز آیةالله جوادی آملی شركت جست، در این زمینه نیز از اساتید دیگری بهره گرفت.
برای فراگیری دروس خارج فقه و اصول ابتدا مدتی در درس مرحوم آیتالله شیخ كاظم تبریزی حضور یافت و سالهای متمادی به دروس آیات عظام وحید خراسانی و تبریزی رفت؛ به طوری كه این دو عالم فرزانه را میتوان استادان اساسی او دانست. البته او از اساتید دیگری همچون مرحوم آیتالله حائری، مرحوم آیتالله میرزا هاشم آملی و حضرت آیتالله بهجت مدظله العالی از جنبههای گوناگون استفاده كرد.
فعالیتهای علمی و فرهنگی
استاد مدرسی در سالیان عمر خود تا كنون فعالیتهای بسیاری را در عرصه علم و فرهنگ به انجام رسانده است. از جمله آنها تألیف كتب و مقالات فراوان در عرصههای گوناگون علمی است. ویژگی این آثار، روز آمد بودن و ژرف نگری تحسین برانگیز است. برخی از كتبی كه تا كنون از وی به چاپ رسیده است، بدین شرح است:
1ـ مقدمهای بر شناخت امامان در پرتو روایات؛
2ـ فلسفة ارزشها؛
3ـ مقدمهای بر نظام مالیاتی و بودجه در اسلام ؛
4ـ زكات و خمس در اسلام؛
5ـ مباحث تولید، توزیع و مصرف؛
6ـ فلسفة اخلاق؛
7ـ تشیّع در تسنّن (ترجمه شده به زبانهای عربی، انگلیسی و اردو)؛
8ـ مقالات فقهی؛
9 ـ بحث حول القیمی و المثلی.
آیة الله مدرسی از سالهای نخستین تحصیل، به امر تدریس نیز اهتمام ویژهای داشته است، او كه بارها دروس دورة مقدمات و سطح را تدریس كرده، در مؤسسه در راه حق به تدریس فلسفه تطبیقی، فلسفه اخلاق و علم اقتصاد و نیز كتاب اقتصادنا (نوشته شهید صدر) اشتغال داشته است. در زمینه فلسفه نیز به تدریس كتابهای بدایة الحكمه و شرح منظومه و... پرداخته است. او مدتی نیز در دانشكدههای مختلف تدریس كرده و روزگاری نیز به تدریس در مؤسسه باقر العلوم پرداخته است. وی از جمله همكاران و مؤلفین كتب دفتر همكاری حوزه و دانشگاه در سالهای اولیه تأسیس بوده است. آیة الله مدرسی از سال 1372 ابتدا تدریس خارج اصول و چندی بعد خارج فقه را آغاز كرده كه تا كنون یك دوره اصول به پایان رسیده و هم اكنون دورة دوم آن آغاز شده است؛ در بخش فقه نیز این تدریس ادامه داشته و از این رهگذر، طلاب و فضلای بسیاری تربیت شدهاند.
فعالیتهای سیاسی
استاد مدرسی یزدی از روزگار جوانی برای فعالیتهای سیاسی اهمیت ویژهای قائل میشده است. او در خانوادهای رشد یافته كه پدری مبارز در آن حضور داشته است؛ آیة الله سید جواد مدرسی كه با امام خمینی(ره) از طریق مرحوم آیة الله سید عباس خاتم یزدی (ره) ارتباط داشت در طول دوران مبارزه، همواره یار امام بود. او وكیل امام در یزد بود و در كمك به مبارزان نقش ویژهای ایفا میكرد. فرزند این پدر نیز در راه مبارزه قدمهای استواری برداشت. از جمله اینكه در قم آیة الله العظمی گلپایگانی را از نقشه ساواك در سوء استفاده از مجلسی كه برخی از علما و فضلا قرار بود در آن حضور یابند، آگاه ساخت.
از فعالیتها سیاسی او پس از انقلاب میتوان به عضویت در كمیته امام(ره) برای رتق و فتق امور استان لرستان و نیز نظارت بر انتخابات خبرگان در یزد اشاره كرد. آیة الله مدرسی در سالهای دفاع مقدس، بارها در جبهههای جنگ حضوریافت.
آیة الله مدرسی یزدی هم اكنون در قم حضور دارد و به تربیت طلاب میپردازد و همزمان از فقهای شورای نگهبان قانون اساسی است. همچنین وی از اعضای محترم جامعه مدرسین حوزه علمیه است.
