چه تعداد ملائکه وجود دارد؟
یکی از مسائلی که برخی دوست دارند درباره آن بدانند، این است که فرشته چیست و چه ویژگیهایی دارد؟ و چه تعداد ملائکه وجود دارد؟
در کتاب یکصد و هشتاد پرسش و پاسخ از آیتالله ناصر مکارم شیرازی، در اینباره آمده است:
ویژگی فرشتهها در قرآن کریم
در قرآن مجید از ملائکه، فراوان یاد شده است. آیات زیادی از قرآن درباره صفات، ویژگیها، مأموریتها و وظائف فرشتگان، سخن میگوید. حتی قرآن، ایمان به ملائکه را در ردیف ایمان به خدا و انبیاء و کتب آسمانی قرار داده است، و این دلیل بر اهمیت بنیادی این مسئله است. «آمَنَ الرَّسُولُ به ما أُنزِلَ إِلَیْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُۆْمِنُونَ کُلٌّ آمَنَ بِاللّهِ وَمَلآئِکَتِهِ وَکُتُبِهِ وَرُسُلِهِ» پیامبر اسلام به آنچه از سوی پروردگارش بر او نازل شده ایمان آورده، و مۆمنان نیز به خدا و فرشتگان او و کتابها و رسولانش، همگی ایمان دارند. (بقره- 285).
بدون شک، وجود فرشتگان از امور غیبیهای است که برای اثبات آن با این صفات و ویژگیها، راهی جز ادله نقلیه نیست و به حکم ایمان به غیب، آنها را باید پذیرفت.
قرآن مجید روی هم رفته ویژگیهای آنها را چنین میشمرد:
1- فرشتگان، موجوداتی عاقل و با شعورند و بندگان گرامی خدا هستند (بَلْ عِبَادٌ مُّکْرَمُونَ) (انبیاء 26).
2- آنها سر بر فرمان خدا دارند و هرگز معصیت او نمیکنند (لَا یَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ وَهُم بِأَمْرِهِ یَعْمَلُونَ) (انبیاء 27).
3- آنها وظایف مهم و بسیار متنوعی از سوی خداوند بر عهده دارند:
گروهی حاملان عرشند (حاقه- 17).
و گروهی مدبرات امرند (نازعات- 5)
گروهی فرشتگان قبض ارواحند (اعراف- 37).
و گروهی مراقبان اعمال بشرند (سوره انفطار- 10 تا 13).
گروهی حافظان انسان از خطرات و حوادثند (انعام- 61).
و گروهی مأمور عذاب و مجازات اقوام سرکشند (هود 77).
و گروهی امدادگران الهی نسبت به مۆمنان در جنگها هستند (احزاب- 9).
و بالاخره گروهی مبلغان وحی و آورندگان کتب آسمانی برای انبیاء میباشند (نحل- 2) که اگر بخواهیم یک یک وظائف و مأموریتهای آنها را بر شمریم، بحث به درازا میکشد.
4- آنها پیوسته مشغول تسبیح و تقدیس خداوند هستند، چنانکه در آیه 5 سوره شوری میخوانیم: «وَالْمَلَائِکَةُ یُسَبِّحُونَ به حمدِ رَبِّهِمْ وَیَسْتَغْفِرُونَ لِمَن فِی الْأَرْضِ أَلَا إِنَّ اللهَ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ» (فرشتگان تسبیح و حمد پروردگار خود را بجا میآورند و برای کسانی که در زمین هستند، استغفار میکنند.)
5- با این حال، انسان به حسب استعداد تکامل از آنها برتر و والاتر است تا آنجا که همه فرشتگان بدون استثناء به خاطر آفرینش آدم به سجده افتادند و آدم معلم آنها گشت (آیات 30- 34 سوره بقره).
فرشتهها گاهی به صورت انسان در میآیند
6- آنها گاه به صورت انسان در میآیند، و بر انبیاء و حتی غیر انبیاء ظاهر میشوند، چنانکه در سوره مریم میخوانیم: فرشته بزرگ الهی به صورت انسان موزون بر مریم ظاهر شد: «فَأَرْسَلْنَا إِلَیْهَا رُوحَنَا فَتَمَثَّلَ لَهَا بَشَرًا سَوِیًّا» (مریم- 17).
در جای دیگر به صورت انسانهایی بر ابراهیم و بر لوط ظاهر شدند (هود- 69 و 77).
حتی از ذیل این آیات استفاده میشود که قوم لوط نیز آنها را در همان اشکال موزون انسانی دیدند (هود- 78).
آیا ظهور در چهره انسان، یک واقعیت عینی است؟ یا به صورت تمثل و تصرف در قوه ادراک؟ ظاهر آیات قرآن معنی اول است، هر چند بعضی از مفسران بزرگ، معنی دوم را برگزیدهاند.
7- از روایات اسلامی استفاده میشود که تعداد آنها به قدری زیاد است که به هیچ وجه قابل مقایسه با انسان نیست، چنانکه در روایتی از امام صادق (علیهالسلام) میخوانیم:
هنگامی که از آن حضرت پرسیدند آیا عدد فرشتگان بیشترند یا انسانها؟ فرمود: «سوگند به خدایی که جانم به دست او است، فرشتگان خدا در آسمانها بیشترند از عدد ذرات خاکهای زمین، و در آسمان، جای پایی نیست مگر اینکه در آنجا فرشتهای تسبیح و تقدیس خدا میکند»
8- آنها نه غذا میخورند و نه آب مینوشند و نه ازدواج دارند، چنانکه در حدیثی از امام صادق (علیهالسلام) میخوانیم: «فرشتگان غذا نمیخورند و آب نمینوشند و ازدواج نمیکنند، بلکه با نسیم عرش الهی زندهاند.»
9- آنها نه خواب دارند، نه سستی و غفلت، چنانکه امام علی (علیهالسلام) در حدیثی چنین میگوید: «در آنها نه سستی است، و نه غفلت، و نه عصیان ... خواب بر آنها چیره نمیشود و عقل آنها گرفتار سهو و نسیان نمیشود، بدن آنها به سستی نمیگراید، و در صلب پدران و رحم مادران قرار نمیگیرند.»
10- آنها مقامات مختلف و مراتب متفاوت دارند، بعضی همیشه در رکوعند و بعضی همیشه در سجودند.
«وَمَا مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقَامٌ مَّعْلُومٌ / وَإِنَّا لَنَحْنُ الصَّافُّونَ / وَإِنَّا لَنَحْنُ الْمُسَبِّحُونَ» هر یک از ما مقام معلومی دارد، ما همواره صف کشیده، منتظر فرمان او هستیم و پیوسته تسبیح او میگوییم. (صافات 164- 166).
امام صادق (ع) میفرمایند: «خداوند فرشتگانی دارد که تا روز قیامت در رکوعند، و فرشتگانی دارد که تا قیامت در سجودند»
برای آگاهی بیشتر از اوصاف ملائکه و اصناف آنها به کتاب «السماء و العالم» بحارالانوار، «ابواب الملائکه» جلد 59 صفحه 144 تا 326 مراجعه فرمایید، همچنین نهجالبلاغه خطبههای اول و 91- خطبه اشباح- و 109 و 171 بیانات خوبی دارد.
منبع: فارس
باشگاه کاربران تبیان - ارسالی از: neka57
برگرفته از انجمن: قرآن و عترت
