تاریخ اسلحه از تهران تا کرمان
یک موزه پر از اسلحه های قدیمی! چنین موزه ای شاید خیلی فانتزی، خیلی جنگی یا خیلی جالب و متفاوت به نظر برسد اما برای دیدن آن کافیست تا شمال تهران بروید و آن را در مجموعه تاریخی سعد آباد ببینید.
موزه سلاح های دربار در شمالی ترین نقطه مجموعه فرهنگی و تاریخی سعدآباد قرار دارد و ساختمان آن پیش از انقلاب اسلامی محل سکونت غلامرضا پهلوی برادر محمدرضا بوده است.
این موزه دائمی در برگیرنده بیش از 70 قلم اسلحه گرم از نوع شکاری، جنگی، کمری و ملزومات آنهاست که تعلق به پهلوی دوم و درباریان داشته اند.
تعدادی از سلاح های این مجموعه اهدایی شخصیت های مهم سیاسی و نظامی دیگر کشورها به محمدرضا است.تنوع قابل توجه تفنگ های شکاری ساخت کارخانه های معروف اسلحه سازی اروپا و آمریکا از جمله رمینگتون، وینچستر، اسپیرینگ فیلد و برنو از ویژگی های این مجموعه می باشد.
همچنین نمایش انواعی از اولین سلاح های ساخته شده توسط کارخانه های تسلیحات ارتش شاهنشاهی سابق، توجه هر بیننده ای را به خود جلب می کند.اسلحه منحصر به فرد این مجموعه، تفنگ سر پر تک لول با سیستم سنگ چخماقی است که متعلق به قرن 17 میلادی و ساخت کشور هندوستان می باشد، تعدادی باروت دان چرمی متعلق به دوره قاجاریه نیز زینت بخش این مجموعه است.
زیرزمین موزه سلاحهای دربار دارای چهار سالن نمایش است که در سالن اول طپانچه های متعلق به دوره قاجار با تزیینات عاج و صدف به نمایش گذاشته شده اند و در سالن های دیگر تفنگهای سرپر قدیمی با تزیینات عاج و فلز، باروت دانهای چرمی و فلزی و نیز سلاحهای مربوط به دوره پهلوی همراه با فضاسازی تاریخی در معرض دید بازدیدکنندگان قرار گرفته اند
تاریخچه سلاح های گرم با ساخت نوعی تفنگ دستی به اواخر قرن 14 میلادی باز می گردد. در قرن 15 ابتدا با ساخت تفنگ های فیتیله ای و سپس تفنگ های شمخال گام مهمی در تکامل سلاح های گرم برداشته شد. دراواخر قرن 17 تا حد امکان تفنگ شمخال تکامل پیدا کرد و در اوایل قرن 19 سیستم تفنگ پاشنه دار اختراع گردید. به تدریج با پیشرفت تکنولوژی، سلاح های گرم تکامل و توسعه و به نقاط مختلف دنیا از جمله ایران راه یافت.
در مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد تعدادی از اسلحه های گرم متعلق به دربار پهلوی دوم تحت عنوان «موزه سلاح های دربار» در معرض دید عموم قرار گرفته است.
زیرزمین موزه سلاحهای دربار دارای چهار سالن نمایش است که در سالن اول طپانچه های متعلق به دوره قاجار با تزیینات عاج و صدف به نمایش گذاشته شده اند و در سالن های دیگر تفنگهای سرپر قدیمی با تزیینات عاج و فلز، باروت دانهای چرمی و فلزی و نیز سلاح های مربوط به دوره پهلوی همراه با فضاسازی تاریخی در معرض دید بازدیدکنندگان قرار گرفته اند.
همچنین در بخشهای مختلف زیرزمین عکسهای تاریخی مربوط به دوران قاجار و پهلوی دیده می شود. از دیگر آثار به نمایش در آمده می توان از کلاههای نظامی و مدالهای متعلق به دوره پهلوی نام برد.
اسلحه از کرمان تا روسیه
به جز موزه اسلحه سعد آباد، کرمانی ها هم یک موزه اسلحه در شهر خودشان دارند. موزه اسلحه کرمان به نام موزه ذوالفقار با همکاری ارتش جمهوری اسلامی ایران و سازمان میراث فرهنگی در ساختمانی قدیمی و با معماری بسیار زیبا در خیابان معلم کرمان دایر شده است. در این موزه انواع ادوات جنگی مربوط به اعصار مختلف شامل شمشیرها، نیزه ها، زره، تفنگ های ادوار گذشته و انواع توپهای جنگی به نمایش گذاشته شده است. در گوشه دیگری از این موزه اسنادی از تجاوزگری کشور عراق در آغاز جنگ وجود دارد.
روس ها هم یک موزه اسلحه دارند که شاید مهم ترین موزه اسلحه دنیا باشد. موزه اسلحه تولا که مساحت وسایل نمایشی آن 5 هزار متر مربع را تشکیل می دهد. موزه اسلحه تولا، یکی از قدیمی ترین موزه های کشور روسیه است. این موزه وابسته به کارخانه اسلحه سازی ای است که به فرمان پطر اول در سال 1712 میلادی تأسیس شد و کلکسیون آن از سال 1724 جمع آوری شده است. موزه جدید که به شکل کلاهخود پهلوان روس ساخته شده است در ماه مارس سال 2012 میلادی پس از 12 سال کارهای ساختمانی گشایش یافت.
فراوری: الهام مرادی
بخش گردشگری تبیان
برگرفته از: صدا و سیمای کرمان، پورتال سعدآباد
