اسرای عراقی یا میهمان

«اسرای عراقی یا میهمان»

کتاب «اسرای عراقی یا میهمان» که از سوی سازمان حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایران منتشر شده است به ارایه گزارشی از نحوه نگهداری ایرانیان از اسیران جنگ تحمیلی عراق علیه ایران از سال 1359 تا 1382 می‌پردازد.

محمدحسن حبیبیان و شاداب عسکری به عنوان نویسندگان این کتاب در ابتدا به زمینه‌های آغاز جنگ از سوی عراق پرداخته‌اند و این موضوع را از وقوع انقلاب اسلامی در ایران و به مخاطره افتادن منافع آمریکا در منطقه، به صورت خلاصه مورد بررسی قرار داده‌اند.

نویسندگان که به تحلیل و به نوعی مقایسه میان نگهداری از اسیران از سوی عراقی‌ها و ایرانیان پرداخته‌اند، برای نگارش «اسرای عراقی یا میهمان» اسناد بسیاری را مورد واکاوی قرار داده‌اند و از سخنرانی‌ها و متن جراید‌ و آثار بسیاری بهره گرفته‌اند.

کتاب‌های «اسرار جنگ تحمیلی به روایت اسرای عراقی»، «تاریخ سیاسی جنگ تحمیلی» و «سیاست بین‌المللی در خلیج فارس» و نیز مصاحبه با امیر سرتیپ عبد‌الله نجفی (رییس کمیسیون اسرای جنگی از سال 1373 تا 1384) برخی از 21 منبع تالیف کتاب «اسرای عراقی یا میهمان» است.

آغاز جنگ عراق علیه ایران، تهیه و تنظیم لیست اسرا و مفقودان ایرانی و ارایه آن‌ها برای پیگیری ثبت‌ نام، اسرای عراقی یا میهمان، اهم اقدام‌های انجام شده توسط کمیته بهداشت و درمان، عراقی‌هایی که به رزمندگان اسلام پیوستند، عنوان‌های برخی بخش‌های این کتاب است.

نگارندگان در پایان کتاب هم آماری از تعداد اسیران عراقی در جریان اجرای عملیات‌های گوناگون در سال‌های جنگ تحمیلی عراق علیه ایران ارایه و یادآور شده‌اند که «در دوران دفاع مقدس، وظیفه نگهداری ‌72113 نفر از اسرای جنگی به ارتش جمهوری اسلامی ایران محول گردیده بود.»

کتاب «اسرای عراقی یا میهمان» را انتشارات سازمان حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایران در 88 صفحه قطع رقعی، با شمارگان هزار نسخه و به بهای 25‌هزار ریال روانه بازار نشر کرده است.

«جنگ تَن به تَن»

«جنگ تَن به تَن» عنوان اثری از علیرضا اسفندیاری است که در قالب خاطره داستان به سرگذشت یک سرباز در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران پرداخته است. این کتاب را سازمان حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایران منتشر کرده است.

علیرضا اسفندیاری در این کتاب به خاطرات رضا لطیفیان از سربازان دفاع مقدس پرداخته و وی در خاطراتش از عملیات‌ آزادسازی خرمشهر گفته است.

نویسنده خاطرات را از زبان راوی بازگو کرده و کوشیده است تا لحن او را در نگارش اثر حفظ کند. به این ترتیب، خاطرات داستان‌گونه کتاب بر پایه دانش و آگاهی یک سرباز از مناطق عملیاتی پیش می‌رود.

لطیفیان، خاطرات تلخ، شیرین و گاه طنزآلود بسیاری را در قالب 32 فصل کتاب بازگو و در این میان به ملاقات کوتاهش با حاجی بخشی هم اشاره کرده است. در طول شرح این خاطرات، ارتقای سطح آگاهی یک سرباز از زمان آغاز تا پایان مدت خدمت سربازی‌اش به خوبی مشخص است.

اسفندیاری به عنوان نویسنده این خاطرات، کتاب «جنگ تن‌ به تن» را به شهدای خرمشهر تقدیم کرده و با آوردن زیرنویس‌هایی نکات مبهم را برای مخاطب اثرش توضیح داده است. همچنین تصاویری از دوران خدمت سربازی حسین لطیفیان در انتهای کتاب آمده است.

«جنگ تن‌ به تن» را انتشارات سازمان حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایران، در 240 صفحه قطع رقعی، با شمارگان هزار نسخه و به بهای 60‌هزار ریال روانه بازار نشر کرده است.

«نبرد با دشمن پنهان»

کتاب «نبرد با دشمن پنهان» نوشته حمیدرضا بهزادی با درآمدی بر مین، مین‌زدایی و شاهدان عرصه پاکسازی آن‌ها، از سوی انتشارات سوره سبز روانه بازار نشر شده است.

حمیدرضا بهزادی در پیشگفتار کتاب نوشته است: «هدف از نگارش این نوشتار به عنوان بخشی از خاطرات عینی نگارنده، بیان رشادت، دلاوری و ایثار مردم شهید‌پرور کرمانشاه و نیز جان‌ بر کفان یگان‌های پاکسازی میادین مین می‌باشد.»

نویسنده کتاب «نبرد با دشمن پنهان» که خود از تکاوران ارتش جمهوری اسلامی ایران است، پیش از ورود به بحث اصلی کتاب گزارشی کوتاه از نحوه آموزش تکاوران و دغدغه‌ آنان برای حراست از میهنمان را آورده است و سپس با اشاره به دوران تحصیلش در شهر کرمانشاه در 32 بخش به تشریح تجربه‌های کاری خود در عملیات‌های پاکسازی مناطق مین‌گذاری شده می‌پردازد. وی در این بین به بازگویی خاطراتی جذاب از فعالیتش در این عرصه پرداخته است.

انواع میادین مین، عملیات شناسایی، تجسس، رزمایش، پاکسازی دارخو، پاکسازی بابا هادی، رکن 3 عملیات و گروهان مستقل پاکسازی برخی عنوان‌های بخش‌های کتاب «نبرد با دشمن پنهان» است.

«نبرد با دشمن پنهان» را انتشارات سوره سبز در 174 صفحه مصور و قطع رقعی، با شمارگان ‌چهار‌هزار نسخه و به بهای 50‌هزار ریال روانه بازار نشر کرده است.

«جنایت جنگی»

کتاب «جنایت جنگی» نوشته محمدباقر نیکخواه بهرامی به حملات شیمیایی عراق علیه ایران در طول هشت سال جنگ تحمیلی پرداخته است. وی از شاهدان جنایات عراق در طول این سال‌ها و مسوول مستقیم پدافند و دفاع در برابر حملات شیمیایی بوده است. مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس انتشار این کتاب را بر عهده داشته است.

در مقدمه «جنایت جنگی»، چگونگی به‌کارگیری تسلیحات شیمیایی از سوی عراق، نمایاندن ابعاد تجاوز و جنایت‌های جنگی عراق، ابعاد سیاست‌های خارجی ایران در قبال به کارگیری سلاح شیمیایی از سوی عراق، ترسیم حمایت‌های سازمان ملل و اعضای شورای امنیت از جنایات جنگی عراق، تجهیز این کشور، نمایش مظلومیت ایران به عنوان قربانی سلاح‌های شیمیایی، تحلیل مواضع سازمان کنفرانس اسلامی و اتحادیه عرب در این زمینه و پیامد‌های استفاده عراق از سلاح شیمیایی به عنوان اهداف تالیف این کتاب برشمرده شده‌ است.

نیکخواه بهرامی «جنایت جنگی» را در 12 فصل تالیف کرده است و در این فصل‌ها مخاطب را با مواردی مانند تاریخچه جنگ‌های شیمیایی، عوامل شیمیایی و کاربرد آن‌ها در جنگ‌ها، عراق و دستیابی به سلاح شیمیایی و حملات شیمیایی در مقطع پایانی جنگ تحمیلی عراق علیه ایران آشنا می‌کند. در پایان هر فصل منابع مورد استفاده معرفی شده است.

نیکخواه بهرامی ضمن آن‌که تصاویری را در میان فصل‌های کتاب «جنایت جنگی» به عنوان سند آورده است، 40 صفحه پایانی بخش ضمائم کتاب را هم به تصاویری درباره عوارض و نتایج به‌کارگیری این سلاح از سوی ارتش صدام اختصاص داده است.

همچنین بخش ضمائم این کتاب علاوه بر معرفی منابع (فارسی و لاتین) کتاب، گزارش‌هایی از آنسکام (کمیسیون بازرسی مخصوص سازمان ملل)، سایت‌ها، آمار‌ها و اصطلاحات را نیز شامل می‌شود.

کتاب «جنایت جنگی» را انتشارات مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس در 544 صفحه، با شمارگان ‌ دو هزار نسخه در قطع رقعی و به‌بهای 50‌هزار ریال روانه بازار نشر کرده است.

«به روایت همت»

کتاب «به روایت همت» در برگیرنده سی و دو درس-گفتار برگزیده از مجموعه مصاحبه‌ها، سخنرانی‌ها، بیانات توجیهی و ... شهید محمد ابراهیم همت در حد فاصل بهار 1359 تا زمستان 1362 خورشیدی است که طی یک روند پژوهشی توسط حسین بهزاد جمع‌آوری شده است.

بهزاد در این کتاب با رجوع به آرشیوهای مدارک دیداری، شنیداری و مکتوب موسسه حفظ آثار و نشر ارزش‌‌های دفاع مقدس سپاه محمد رسول الله، مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و چندین ماخذ آرشیوی دیگر فراهم آمده است.

این سی‌و دو درس-گفتار که مقطع چهار ساله پایانی حیات دنیوی شهید همت از بدو حضور وی در پاوه تا 10 روز مانده به شهادت او در عملیات آبی خاکی خیبر را در بر می‌گیرد، واجد مهمترین جنبه‌های شخصیتی و دغدغه‌های عقیدتی،‌آرمانی، سیاسی، فرهنگی و نظامی وی است.

بر خلاف بسیاری از کتاب‌هایی که طی سالیان گذشته که دوستان، همرزمان و نیروهای رزمنده درباره شهید همت سخن گفته‌اند در این کتاب فصل به فصل کتاب بیان دیدگاه‌های شهید همت به روایت خود وی است. باورها و دیدگاه‌های همت به عوالم لاهوت و ناسوت، تاریخ، سیاست و فرهنگ را در دل پچیده‌ترین حوادث تاریخی دفاع مقدس را روایت می کند.

بخشی از این کتاب از تصاویری که ابراهیم حاتمی‌کیا در زمستان 61 تا بهار 62 تصویربرداری کرده بوده است مورد بهره‌برداری قرار گرفته است.

در این کتاب عکس و نقشه توضیحی مرتبط با مقطع چهار ساله پایانی حیات دنیوی شهید همت و نبردها و وقایع مورد اشاره در سی و دو درس گفتار آورده نشده است. از سوی دیگر فهرست نمایه این کتاب در چاپ اول تکمیل نشده است. در ابتدای هر درس گفتار موضوع کلی فصل و محورهای سخنرانی به همراه ماخذهای مورد استفاده آورده شده است.

کتاب «به روایت همت» در نشر صاعقه در شمارگان 2200 نسخه با قیمت 250هزار ریال روانه بازار نشر شد.

منابع: ایبنا، فارس