قبیله ای از فضاپیماها به نام ونرا

اگر هنوز نتواستید حدس بزنید که درباره چه کسانی صحبت می کنیم، باید بگویم اینها همه ویژگی های قبیله ای از فضاپیماها است به نام ونرا (Venera). گذر سیاره زهره در این ایام باعث شد به سراغ این خانواده برویم. 16کاوشگر جوی که از ابتدای دهه 60 میلادی تا اواسط دهه 80 توسط اتحاد جماهیر شوروی به فضا رفتند و ماموریت واحد همه آن ها جمع آوری اطلاعات درباره سیاره زهره و ماموریت ویژه هرکدام جمع آوری نوع خاصی از اطلاعات با استفاده از تجهیزات فراهم شده بود.

ونراها نقش بسزایی را در شناخت هرچه بیشتر و بهتر سیاره زهره ایفا کردند و یکی از موفقیت های انسان آن زمان در دستیابی به دنیای شگرف فرای زمین بودند.

شاید از خودتان بپرسید که این چه ارتباطی با گذر زهره دارد؟!

در جواب این سوال باید گفت که شناخت خصوصیات و ویژگی های یک شئ به شناخت و بهره برداری از پدیده های مرتبط با آن کمک های فراوانی می کند و می توان گفت که یکی از لوازم موفقیت در دستیابی به پدیده های نجومی، شناخت عامل آن پدیده و محاسبه زمان رخ داد آن است که با توجه به داده های موجود صورت می گیرد.

ونرا2 اولین فضاپیمایی بود که قرار شد بر سطح زهره فرود بیاید؛ اما در مدت کوتاهی قبل از اتمام ماموریت خود، دچار شکست شد.

پس از او ونرا4 کپسولی را در جو زهره فرود آورد و با استفاده از این کپسول، دما، فشار و چگالی جو زهره برای نخستین بار اندازه گیری شد و پس از تجزیه و تحلیل، مشخص شد که جو زهره متشکل از %95 دی اکسید کربن است.

برادرهای بعدی، ونرا5 و 6 توانستند حضور نیتروژن و اکسیژن را در اتمسفر زهره شناسایی کنند.

ونرا7 اولین فضاپیمایی بود که به طور موفقیت آمیز بر سطح سیاره ای دیگر فرود آمد، این فضاپیما توانست 23دقیقه ارتباطش را با زمین حفظ کند و در همین مدت کوتاه موفق به اندازه گیری دما و فشار سطح زهره گشت.

به دنبال این موفقیت ونرا8 به زهره فرستاده شد و با استفاده از دستگاه طیف سنج اشعه گاما، ترکیب سطح را تا حدودی شناسایی کرد و مواد شیمیایی پوسته این سیاره را تا حدی تجزیه و تحلیل کرد. در میان داده های این فضاپیما این نکته به چشم می خورد که ابرهای زهره از یک لایه تشکیل شده اند.

ونرا9 و 10 برخلاف 8 برادر دیگرشان از نوع کاوشگران جوی نبودند. این کاوشگر ها مدارگردهایی بودند که به مدار زهره رفتند و اطلاعاتی از قبیل چگالی ابرها، تراکم ابرها و وضعیت جو زهره را به زمین مخابره کردند که منجر به کشف ابرهای سه لایه در ونوس شد. درضمن این ماموریت، اولین عکس پانورامای سیاه و سفید از سطح زهره برای زمین ارسال شد.

ونرا11 و 12 مسافران بعدی این سفرها بودند که در ارتفاع کمی پرواز می کردند، آنها دارای تجهیزات پیشرفته نمونه برداری و تحلیل های شیمیایی بودند که یافته هایشان منجر به کشف درصد زیادی گاز کلر در ابرهای زهره شد. علاوه بر آن اثراتی از گوگرد نیز کشف شد و فعالیت هایی مبنی بر ایجاد رعد و برق های قوی نیز کشف شد. از دیگر نتایج حاصل از این ماموریت اندازه گیری میزان تابش های خورشیدی به زهره است.

آخرین اعضای این خانواده یعنی ونرا15 و 16 به مدار قطبی اطراف زهره وارد شدند. این مدارگرد ها توسط رادارها و طیف سنج مادون قرمز از 11نوامبر سال 1983 تا 10ژوئیه سال 1984 از یک سوم شمالی سیاره زهره نقشه برداری کردند. با تهیه این عکس ها دانشمندان موفق به کشف آتشفشان های عظیم و غیر معمولی در سطح زهره شدند.

همزمان با این برادران فضاپیماهای دیگری نیز به مقصد زهره در حال انجام ماموریت بودند و باید به این نکته اشاره کرد که وضوح داده های ونراها تقریبا 4برابر بهتر از همتایانشان از جمله پایونیرهاست.