وضعیت سفید؛ داییجان ناپلئون!
یادداشت نیما حسنینسب درباره سریال «وضعیت سفید» ساخته حمید نعمتالله
علامتی كه میشنوید اعلام خطر یا وضعیت قرمز است و معنا و مفهوم آن این است كه حمله هوایی انجام خواهد شد؛ محل كار خود را ترك و به پناهگاه بروید ... واقعا چرا باید چنین جمله ای بعد از ربع قرن در ذهن من (ما) این همه دقیق و شفاف و از آن مهمتر رعب آور مانده باشد؟
چرا هنوز صدای عبور هواپیمای مسافربری (توپولوف یا مثل آن) ثانیه ای ما (من) را نگران میكند و میاشوبد؟ هر چه هست، جوابش در آن دهه شصتیست كه الان دارد به عنوان یك مقطع تاریخی اجتماعی فرهنگی موثر و تعیینكننده و تاثیرگذار سوژه دست و ذهن هنرمندان و نمایشگران و تصویرسازهای ما میشود.
همزمانی اجرای تئاتر «زمستان 66» و پخش سریال «وضعیت سفید» به هر دلیل شانسی و تصادفی هم كه باشد، نكتهای ویژه و مهم در خود دارد. حمید نعمتالله و هادی مقدمدوست از حال و هوای عجیب و لحن پیچیده آن سالها برای ما تحفهای چند مزهای تدارك دیدهاند كه درست شبیه حال همان روزها غیر قابل توصیف و غیر قابل طبقهبندیست. این میزان وسواس روی بازسازی عین به عین جزئیات آن روزها – حتی در پس زمینه قاب – و یادآوری حرفها و لباسها و حاشیه صوتی و فضای بصری دلمرده و بی رنگ و فقدان مطلق هر چیز تماشایی و جذاب در در و دیوار شهر و محله در سریال وضعیت سفید امتیاز ویژه ای است. ان هم در روزهایی كه سازندگان آثار تلویزیونی مفهوم قدیمی بزن در رو را معناهایی تازه بخشیدهاند. قصه، شخصیتها، موقعیتهای دراماتیك و دیالوگنویسی هوشمندانه و دلپذیر در كنار چندین كاراكتر به یادماندنی همه و همه در ده قسمت اول یك مجموعه تلویزیونی دست مریزاد دارد.
نمیدانم چرا این را میگویم؟ اما ایا یك خانواده عجیب و متنوع با كلی حاشیه و قصه و حرف و حدیث كه در یك باغ جمع شده اند و – به اجبار این بار – كنار هم روزگار میگذرانند، میتواند «دایی جان ناپلئون» روزگار ما و دهه ما باشد؟ برای زرسیدن به جوابش باید تا پایان ماه آینده منتظر ماند.
یك خسته نباشید اساسی به نعمتالله و یك حس غریب برای ما كه آیا تماشای هر شب این سریال و تكرارش (اگر فرصتش دست بدهد) ناشی از یك جور حس مازوخیستی نیست؟ آیا دلمان برای سادگی و صفای به تاریخ پیوستهای كه میان آن همه شلوغی و غوغای انفجار و پناهگاه و دود و آتش خودش را نشان میداد و حالا وسط این همه مظاهر و مصادیق ظاهری و تصنعی رفاه گم شده نیست؟
نمیدانم چرا این را میگویم؟ اما ایا یك خانواده عجیب و متنوع با كلی حاشیه و قصه و حرف و حدیث كه در یك باغ جمع شده اند و – به اجبار این بار – كنار هم روزگار میگذرانند، میتواند «دایی جان ناپلئون» روزگار ما و دهه ما باشد؟ برای زرسیدن به جوابش باید تا پایان ماه آینده منتظر ماند.
علامتی كه میشنوید وضعیت سفید است؛ یعنی خطر حمله هوایی وجود ندارد...
بخش سینما و تلویزیون تبیان
منبع:سینمای ما