ويژگيهاي اخلاقي قناعت ملا محمد مهدى از همان آغاز طلبگى از عزت نفس والايى برخوردار بوده است، او در حوزه کاشان اکثر روزها را با فقر و تنگدستى سپرى کرده و همچنان با نشاط و اميدوارى به تحصيل خود ادامه مى‏داده است وى در کتاب با ارزش جامع السعادات، نيز از عزت نفس به عنوان ويژگى مهم و صفات والاى انسانى نامبرده است و در توصيه اخلاقى چنين مى‏نويسد: سزاروار است انسان فقير، فقر خويش را از ديگران بپوشاند و همواره روح پارسايى و بزرگوارى در خود زنده کرده و تربيت نمايد، در مقابل ثروتمندان به خاطر ثروتشان سر تعظيم فرود نياورد و بدين وسيله خود را در چشم آنان کوچک نشان ندهد بلکه نسبت به زراندوزان در وجود خويش حالت بزرگى به وجود آورد و هيچ وقت چشم طمع و توقع به دست آنان ندوزد. سزاروار است انسان فقير، فقر خويش را از ديگران بپوشاند و همواره روح پارسايى و بزرگوارى در خود زنده کرده و تربيت نمايد، در مقابل ثروتمندان به خاطر ثروتشان سر تعظيم فرود نياورد و بدين وسيله خود را در چشم آنان کوچک نشان ندهد صبر و استقامت از ديگر خصوصيات وى صبر و استقامت کم نظير او بود وى در حاليکه از فراهم کردن يک شمع يا روغن چراغ براى استفاده از روشنائى آن در حجره ناتوان بود ولى هرگز برخود سستى راه نمى‏داد و با صبر و شکيبائى در بعضى از شبها از روشنايى چراغهاى وضوخانه و دستشوئى مدرسه استفاده نموده و تا نيمه‏هاى شب به مطالعه و تحقيق مى‏پرداخت. مبارزه با افکار باطل و خرافي مبارزه با انحراف در فکر و عقيده و اخلاق از ديگر خصوصيات وى مى‏باشد او به پيروى از استادش وحيد بهبهانى (م 1205 ق) به مبارزه با اخبارى‏گرى در علم اصول فقه و فقه پرداخته است و در کتاب جامع السعادات نيز ضعف روش و راه صوفيان و ظاهر گرايان را نمايان ساخته و فرهنگ اسلام ناب که همان فرهنگ اهل بيت عليهم السلام است را تقرير نموده است. وى سرچشمه انحرافات اجتماعى و اخلاقى امت اسلامى را در روش و انديشه و اعمال فاسد پادشاهان و رهبران منحرف آنان مى‏بيند و بر اين عقيده است که هر حرکت اصلاحى، در مرحله اول بايد از سران حکومتها شروع شود . وى در مورد عدالت پادشاهان مى‏نويسد در ميان عدالتها از همه حساس‏تر عدالت پادشاهان و حاکمان هر جامعه است، چرا که عدالت مردم عادى هميشه به عدالت حاکمان بستگى دارد. اگر حاکمى عادل باشد و عدالت را در جامعه پياده کند براى مردم هم اجراى عدالت امکان پذير مى‏شود. در غير اين صورت اجراى آن در جامعه مشکل بلکه محال خواهدشد. وى سرچشمه انحرافات اجتماعى و اخلاقى امت اسلامى را در روش و انديشه و اعمال فاسد پادشاهان و رهبران منحرف آنان مى‏بيند و بر اين عقيده است که هر حرکت اصلاحى، در مرحله اول بايد از سران حکومتها شروع شود. روح لطيف و ذوق سرشار از ديگر ويژگيهاى او روح لطيف و ذوق سرشار او است، او عاليترين مراحل عرفانى و اخلاقى را طى کرده و حالات معنوى خود را با ذوقى سرشار در ضمن ابيات و اشعار خود متجلى ساخته است. ديوان اشعار او (طائر قدسى) و نظائر آن که قسمتى از اشعار به جاى مانده او است به اين حقيقت گواهى دارند. منبع: سايت نراقي. فرآوري: محمد حسين امين - گروه حوزه علميه تبيان