بیانات در دیدار كارگزاران و دستاندركاران حج بسماللَّهالرّحمنالرّحیم خداوند متعال را از اعماق وجود شاكر و سپاسگزاریم كه توفیق داد، فرصت داد، مهلت داد تا یكبار دیگر و یك سال دیگر مراسم حج را و عزیمت حجاج را به سمت آن مركز محبوب دلهاى مسلمانان در طول تاریخ شاهد باشیم. نگاه به حج باید نگاه به یك نعمت و فرصت بزرگ الهى باشد. همهى عبادات اینجور است؛ نماز هم یك فرصت است، یك نعمت است. اگر نماز بر ما واجب نمیشد، بیم آن بود كه در دریاى غفلت محض غرق بشویم. این نعمت بزرگ كه هر روزى چند نوبت ما كشانده میشویم به سمت ملاقات با پروردگار، مكالمهى با پروردگار، خشوع و تضرع در مقابل پروردگار، این نعمت بسیار بزرگى است، این فرصت عظیمى است؛ حج هم همین جور است. امتیاز حج بر سایر واجبات و فرائض اسلامى، جهانى بودن آن است، بین المللى بودن آن است. این تضرعى كه هر مسلمانى در دل خود به آن نیاز دارد كه در مقابل پروردگار خضوع كند، خشوع كند، تضرع كند، این در حج یك جلوهى عمومى و بینالمللى پیدا میكند. همهى مسلمانان با هم، با اختلاف لغاتشان، با اختلاف نژادهایشان، با اختلاف عاداتشان، آدابشان، آنجا كه میرسند، همه خاشعند، همه متضرعند. این خیلى پدیدهى عجیبى است كه ما به آن عادت كردهایم و اهمیت و عظمت آن را درست متوجه نمیشویم. همهى مسلمانان جمع بشوند، متوجه به یك مركز، به یك نقطه، خاشع در مقابل این نقطه؛ با این چشم به حج نگاه كنیم؛ به عنوان یك فرصت. امتیاز حج بر سایر واجبات و فرائض اسلامى، جهانى بودن آن است، بین المللى بودن آن است. این تضرعى كه هر مسلمانى در دل خود به آن نیاز دارد كه در مقابل پروردگار خضوع كند، خشوع كند، تضرع كند، این در حج یك جلوهى عمومى و بینالمللى پیدا میكند اگر به چشم فرصت نگاه كردیم، آن وقت دید ما باز خواهد شد، وظائف خودمان را بیشتر توجه خواهیم كرد. شما این فرصت را پیدا میكنید كه در خانهى خدا در كنار بقیهى مسلمانان اظهار عبودیت كنید. این اولین نقطهى این فرصت است. اگر این به چشم فرصت نگاه شود، آن وقت لازمهاش این است كه انسان این را به هیچ قیمتى از دست ندهد. حیف است كه انسان در مكهى مكرمه یا مدینهى منوره، در مجاورت مرقد پیامبر اعظم (صلّى اللَّه علیه و اله و سلّم) و مراقد ائمهى هدى (سلام اللَّه علیهم اجمعین) و مرقد بزرگان صحابه و شهداى احد و بقیهى بزرگانى كه در تاریخ مثل خورشید میدرخشند، باشد و به جاى توجه و تذكر، به فكر دنیا باشد؛ آن هم دنیاى حقیر، دنیاى شخصى؛ این بازارگردىها و سر زدن به این گوشه و آن گوشه براى كارهاى كمارزشى كه در طول زندگى متأسفانه ما به آنها مشغولیم؛ در آن قطعهى زمانىِ اكسیرى كه هر دقیقهاش، هر ساعتش آنقدر ارزش دارد و آنقدر فرصت است - هر مثقالى از این مایع اینقدر عظمت دارد - این را ما صرف كنیم براى همین كارهاى روزمرهى كمارزشى كه تو بازارهاى شهر خودمان و در هر نقطهاى هم آن را انجام میدهیم؛ یا بقیهى سرگرمىهاى بیجا. این اولین نقطه است. در مكه و مدینه به فكر توشه گرفتن باشیم، به فكر افزودن بر سرمایهى ایمان خود، معنویت خود، تذكر خود، خشوع خود در مقابل پروردگار باشیم. این اولین قدم است. یك جلوهى دیگر از اغتنام این فرصت بزرگ، فرصت تماس با بدنهى دنیاى اسلام است. دنیا مردمند، نه سیاستمداران، نه فرماندهان زورگو، نه مستكبرین و متكبرین عالم. گاهى میشنوید؛ همین متكبرین محصول ذهن فاسد خودشان را نسبت میدهند به جامعهى جهانى: جامعهى جهانى اینجور میخواهد! جامعهى جهانى یعنى میلیاردها تودهى مردم. جامعهى اسلامى هم همین است. امت اسلامى یعنى این بدنه. امت اسلامى زید و عمروى نیستند كه به هر وسیلهاى بر بخشى از این بدنهى عظیم تسلط پیدا كردند و حكمرانى میكنند. امت، این بدنهى مردم است. بركات و خیرات در این بدنهى عظیم است و ارادهى آنهاست كه میتواند كوهها را جابهجا كند؛ حركت آنهاست كه میتواند ارزشهاى اسلامى را جهانگیر و همهگیر بكند. این در اختیار شماست. در حج هر سالى، انسانِ حاج با انبوه عظیمى از این بدنهى باعظمت امت اسلامى و دنیاى اسلام مواجه میشود. این را باید مغتنم شمرد. این فرصت است و باید مغتنم شمرد. چه جور اغتنام فرصت بكنیم؟ خوب، طرق مختلفى دارد. یكى از آسانترین طرق كه همه میتوانند او را انجام بدهند، این است كه ایرانىِ مسلمان كه زیر لواى جمهورى اسلامى و حاكمیت اسلام دارد زندگى میكند، با رفتار خود، با حركات خود، با منش خود، اسلامِ جمهورى اسلامى را معرفى كند؛ خود را معرفى كند؛ تأثیر تربیت اسلامى بر خود را نشان بدهد. این یكى از آسانترین راههاست. عملاً وحدت را نشان بدهید. روى همین فكر بود كه امام بزرگوار ما (كه رضوان خدا بر او باد) - آن مرد بیدار، آگاه - به همهى ماها، همهى حاجىهاى ایرانى، توصیه كرد كه در نماز جماعتها در مسجدالحرام، در مسجدالنبى شركت كنید؛ در این اجتماعات حضور داشته باشید، كه یكى از مصادیقش این است حاجىاى كه در مسجدالحرام یا مسجدالنبى، یا در بقیع، یا در زیارت شهداى احد و امثال اینها - در منا، در عرفات - رفتارش رفتار انسان مؤدب به آداب اسلامى است؛ رفتار انسانى است كه مرباى به تربیت قرآنى است؛ اهل خشوع است، اهل تواضع است، اهل محبت است، اهل اهانت به این و آن نیست، اهل جمع است، نه اهل تفرقه. اینقدر ما در روایات در ثواب شركت در نماز جماعت اهل سنت در زمان ائمه (علیهم السّلام) داریم كه روایت دارد كه در مسجدالحرام پشت سر اینها نماز بخوانید، مثل اینكه پشت سر پیغمبر نماز خواندهاید. این معنایش چیست؟ معلوم است كه امام صادق نماز آن امام جماعت را با نماز پیامبر مقایسه نمیكند. مقایسه با نماز یك پیرو خودش هم نمیكند، اما میگوید پشت سر او نماز بخوانید. این یعنى چه؟ این نمایش وحدت است. عملاً وحدت را نشان بدهید. روى همین فكر بود كه امام بزرگوار ما (كه رضوان خدا بر او باد) - آن مرد بیدار، آگاه - به همهى ماها، همهى حاجىهاى ایرانى، توصیه كرد كه در نماز جماعتها در مسجدالحرام، در مسجدالنبى شركت كنید؛ در این اجتماعات حضور داشته باشید، كه یكى از مصادیقش این است. اینجور نباشد كه وقت نماز جماعت كه همه مشغول نمازند، چشم كسى بیفتد به یك زائر ایرانى كه مشغول حمل بار - حمل وزر - به سمت مسافرخانهى خود هست. اینها چیزهائى است كه مضر است. رفتار مؤدب به آداب اسلامى، یكى از بالاترین چیزهاست. شما زبان هم بلد نباشید، تماس هم نگیرید، همین قدر كه معلوم است كه شما زائر ایرانى هستید و این رفتار را دارید؛ مؤدبید، محترمید، نظیفید، اهل دعائید، اهل ذكرید - این دعاى كمیلى كه بحمداللَّه سالهاست باب شده است - بزرگترین تبلیغ همینهاست. این از بسیارى از تبلیغها مهمتر است. این جمعیتِ عظیم مؤمن مىنشینند پیش خداى متعال تضرع میكنند، استغفار میكنند، اشك میریزند؛ این میشود تبلیغ. حضور در مراسم برائت تبلیغ بزرگى است. نفس این حضور، تبلیغ است. این نشان دهندهى این است كه حج را با همهى ابعادش، به صورت یك بستهى كامل، شما قبول كردید. در حج توحید است. توحید خودش دو جزء است: یكى اللَّه است، یكى لا اله غیر اللَّه است؛ یكى اثبات است، یكى نفى است. مظهر توحید، حج است؛ اثبات ولایت اللَّه و نفى ولایت غیر اللَّه. این همان برائت است. یك نكتهى دیگر در باب مسئلهى حج این است كه به اقتضاى نیازهاى زمانه و امت اسلامى، مجموعهى كاروان بزرگ حج ایرانى - كه بحمداللَّه مایهى افتخار جمهورى اسلامى است - كارهائى را كه پاسخِ به این نیازهاست، انجام بدهد. هر سال ببینیم نیاز چیست. احساس میكند انسان كه در این دوران، در همین چند سال و از جمله امسال، لااقل یكى از نیازهاى مهم، همین نیاز اتحاد اسلامى است؛ وحدت بین فرقههاى اسلامى است. ببینید دشمنان اسلام چه میكنند؛ دشمنان امت اسلامى براى شقه شقه كردن و شكاف ایجاد كردن چه میكنند، چه قدر خرج میكنند براى اینكه اینها را در مقابل هم قرار بدهند. یكى از اهداف مسلم این حوادث خونینى كه نمونهاش را شما دیروز در عراق شنیدید و نمونههاى فراوان آن، در پاكستان و در نقاط دیگر اتفاق مىافتد، این است كه جمع مسلمانى به صورت ترور كور نابود میشوند، از بین میروند، یا مجروح و مقطوع العضو میشوند. بخش مهمى از این كار، مربوط به همین ایجاد اختلاف بین شیعه و سنى است. حضور در مراسم برائت تبلیغ بزرگى است. نفس این حضور، تبلیغ است. این نشان دهندهى این است كه حج را با همهى ابعادش، به صورت یك بستهى كامل، شما قبول كردید در كشور عراق، قرنهاى متمادى هم شیعیان بودند، هم سنىها و اینها با همدیگر زندگى كردهاند. همان كتابها، همان عقاید كه امروز هست، آن روز هم بود، غلیظتر هم شاید بود. این حوادثِ اینجورى در طول چندین قرن سابقه نداشت؛ این جور علیه یكدیگر اقدام كنند، این جور به جان یكدیگر بیفتند. اینها كِىاند؟ یا این حوادث خونینى كه در بعضى از نقاط كشور ما گاهى در طول زمان و این اواخر اتفاق افتاد، یا این كارها در پاكستان اتفاق میفتد؛ شیعه علیه سنى، سنى علیه شیعه. اینها شیعه و سنى نیستند. آن كسانى كه این اقدامها را میكنند، یا مستقیماً یا غیر مستقیم عوامل بیگانهاند؛ عوامل بیگانهاند؛ دستهاى بیگانه است. اینى كه براى حاجى شیعى، حاجىِ ایرانى در كنار بقیع، در مسجدالحرام، در مسجدالنبى، یك عده آدمهائى كه معلوم نیست مال كجایند، از كجایند، ظاهر میشوند و به مقدسات اهانت میكنند و بعضاً حتّى به نوامیس اینها تعرض و جسارت میكنند، اینها كىاند؟ این را باید همه بیدار باشند، همه باید هوشیار باشند. دولتها وظیفه دارند؛ دولت سعودى وظیفه دارد؛ نگذارد كه زائر خانهى خدا، حاج بیتاللَّهالحرام، زائر مرقد مقدس پیامبر و ائمه (علیهمالسّلام) مورد تعرض قرار بگیرد؛ یك نفر بیاید حركتى یا علیه زائر یا علیه روحانىِ شیعى یا علیه چه و چه انجام بدهد و آن مأمور سعودى هم بایستد تماشا كند یا احیاناً به نفع او وارد ماجرا بشود. اینها درست نیست؛ اینها درست ضد وحدت است؛ این همان چیزى است كه آمریكا میخواهد؛ این همان چیزى است كه سرویسهاى جاسوسى بیگانه میخواهند. نمیتواند مجموعهى حجاج بیتاللَّهالحرام از حوادث دنیاى اسلام غافل بماند. امروز كشور عراق، كشور افغانستان، كشور مظلوم فلسطین، بخشى از كشور پاكستان زیر فشار سربازان خارجى، زیر فشار اقدامات مستكبرانه قرار دارد. مگر میتواند دنیاى اسلام اینها را نبیند؟ اینها چیزهائى است كه در حج باید به اینها توجه كرد. حج باید مظهر بروز اراده و عزم راسخ امت اسلامى علیه این كارهائى باشد كه به وحدت امت آسیب میزند، یا به پیشرفت امت آسیب میزند، یا به پرچم برافراشتهى اسلام در میان امت كه امروز بحمداللَّه جمهورى اسلامى این پرچم را در دستان قوى خود دارد، میخواهد ضربهاى وارد كند. باید در مقابل اینها حساس بود. اینها وظائف است؛ اینها چیزهائى است كه برنامهریزىهاى ما در ادارهى كاروانها، در تبلیغ و در امورى از این قبیل، بایستى ناظر به این چیزها باشد. ما برنامه ریزى فرهنگىمان، برنامه ریزى سیاسىمان، برنامهریزى مدیریت كاروانهایمان، گزینشهایمان و مجموعههاى حجاجمان همه باید تابع این نیازها باشند و این نیازها حاكم باشد. البته من از همهى دستاندركاران محترم حج و كسانى كه این سالها زحمت كشیدند و این كار بزرگ و این وظیفهى بزرگ را انجام دادند، تشكر میكنم؛ از جناب آقاى رىشهرى، از جناب آقاى خاكسار و از بقیهى مسئولین دولتى و وزراى محترم ارشاد كه در این سالها كمك كردند و بقیهى بخشها؛ از رؤساى كاروانها، از روحانیون محترم، از همهى شما صمیمانه تشكر میكنیم. كار بزرگ است، هدف بسیار عظیم است، وظیفه هم بسیار سنگین است. امیدواریم كه خداوند متعال همهى شما را موفق بدارد و دعاى حضرت بقیةاللَّهالاعظم (ارواحنا فداه) شامل حال همهى شما باشد. والسّلام علیكم و رحمةاللَّه و بركاته 7 ذىالقعده 1430 منبع: پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیت الله خامنه ای تنظیم برای تبیان: عطاالله باباپور