وقتی کم بخوابید ...
کم خوابی و بی خوابی بر بسیاری از سیستمهای بدن تأثیرات منفی می گذارند. این تأثیرات ممکن است فوراً خود را نشان دهند یا اینکه در بلند مدت ظاهر شوند. به عنوان مثال، به دنبال فقط یک شب بی خوابی، عوارض زیر ظاهر می شود:
کاهش هوشیاری و کارایی :
فقط 5/1 ساعت کمبود خواب در یک شب، هوشیاری (Alertness) در روز بعد را تا 32 درصد کاهش می دهد.
بررسیهای پژوهشگران نشان داده است که میزان عملكرد و دقت افرادی كه برای مدت طولانی هر شب كمتر از 6 ساعت می خوابند، همانند زمانی است كه فرد به مدت 3 روز متوالی نخوابد.
اختلال حافظه و شناخت:
بررسیهای پژوهشگران دانشگاه هاروارد نشان داده است که محرومیت از خواب، توانایی مغز برای ایجاد حافظه جدید را کاهش می دهد. در این مطالعه، پژوهشگران 28 فرد 18 تا 30 ساله را در دو گروه تقسیم کردند. به افراد گروه اول به مدت 30 ساعت اجازه داده نشد که بخوابند، ولی گروه دوم به خانههای خود رفتند و مثل همیشه خوابیدند.
در ساعت 6 بعد از ظهر روز بعد به همه این افراد 150 اسلاید از مناظر، اشیاء و افراد غیر معروف نشان داده شد و در همان حال از مغز آنها اسکن به عمل آمد. این اسکنها نشان داد که نواحی خاصی از مغز که در حافظه شرکت دارند، در افرادی که دچار کم خوابی نبودند، فعال تر بود. سپس به همه آنها اجازه داده شد که به خانههایشان بروند و استراحت کنند.
عصر روز بعد، مجدداً از این افراد در مورد اسلایدهایی که روز قبل دیده بودند، امتحان به عمل آمد. به این صورت که به آنها 225 اسلاید نشان داده شد که 150 تای آنها همان اسلاید های قبلی بودند و 75 تا جدید بودند. نتایج نشان داد که افرادی که روز اول نخوابیده بودند، در تشخیص اینکه کدام عکسها جدید هستند، بدتر از گروه دوم عمل کردند.
کاهش کیفیت زندگی:
کمخوابی باعث می شود که شما نتوانید به کارهای مورد علاقهتان که نیاز به تمرکز و توجه مداوم دارند، مثل دیدن برنامه مورد علاقه در تلویزیون، یا دیدن فیلم در سینما بپردازید.
آسیبهای شغلی:
محرومیت از خواب، خطر آسیبهای شغلی را تا دو برابر افزایش می دهد.
حوادث اتومبیل:
بنابر آمار اداره ملی ایمنی ترافیک بزرگراههای آمریکا، رانندگان خواب آلود سالانه مسئول 100 هزار مورد تصادف اتومبیل، 71 هزار مورد جراحت و 1550 مورد مرگ در آمریکا هستند. در یکی از مطالعات، از افراد دچار کم خوابی خواسته شد که پشت دستگاههای شبیه ساز (سیمولاتور) رانندگی قرار گیرند. نتیجه این بود که عملکرد آنها معادل و حتی پایین تر از افرادی گزارش شد که دچار مسمومیت با الکل یا سایر مواد بودند.
موارد ذکر شده، همگی از آثار سوء فوری و زودرس کم خوابی بودند، ولی کم خوابی در بلند مدت هم عوارض شناخته شدهای دارد. از جمله: افزایش فشار خون، حمله قلبی، سکته مغزی، چاقی، مشکلات روانی نظیر افسردگی و سایر اختلالات خلقی، کاهش تمرکز و آسیبهای بلند مدت ناشی از تصادف.
حتی یك مطالعه طولانی مدت 15 ساله كه توسط محققان دانشگاه Yale آمریکا صورت گرفته است، نشان داد كسانی كه كمتر از 6 ساعت یا بیشتر از 8 ساعت در طی روز می خوابند، بیش از كسانی كه حدود 7 ساعت می خوابند، در معرض ابتلا به دیابت نوع 2 قرار دارند.
دکتر محمدعلی شهابالدین
*مطالب مرتبط:
بیخوابی و کاهش سلول های مغزی
کم خوابی شدید منجر به افزایش وزن می شود
عوامل ابتلا به بی خوابی کدامند؟
اختلالات شایع خواب
بی خوابی و ساعت بدن
پُرکاری افراطی ممنوع
برای رفع کم خوابی چه باید خورد ؟
آسوده بخوابید
خوب بخوابید
چگونه آثار خستگی را رفع كنیم ؟