کم خونی، عارضه ای همه گیر

ممکن است نشانه هایی مثل خستگی ، ضعف عمومی و ... برای شما هم بسیار عادی به نظر برسد و تصور كنید كه نشانه ها تنها به خاطر خستگی شبه گذشته و یا بی خوابی  بروز كرده است. اما گاهی این كمبود انر‍ژی ها و عوارض ناشی از آن می تواند مشكلات عدیده ای را به همراه داشته باشد و شما را دچار مشكل كند.

كاهش شدید اکسیژن

با هر نفسی که می کشیم، اکسیژن از داخل ریه های ما جذب شده و به داخل خون انتقال داده می شود. سلول های قرمز خونی نوعی پروتئین موسوم به هموگلوبین دارند که اکسیژن خون را جذب کرده با خود حمل می کنند، به همین خاطر اکسیژن و هموگلوبین به آسانی می توانند به قسمت های مختلف بدن منتقل شوند. زمانی که اکسیژن به تمامی بافت ها و اندام های مختلف بدن رسید، خون آن را دوباره به ریه باز می گرداند تا دوباره این روند از نو آغاز شود.

اگر در بدن یک فرد میزان سلول های قرمز خون یا هموگلوبین کم باشد، این به آن معناست که بدن شخص با کمبود اکسیژن مواجه شده است. کاهش میزان اکسیژن در بدن می تواند نشانه ای برای ابتلا به بیماری کم خونی محسوب شود.

به گفته محققان، برخی غذاها نسبت به دیگر موارد مشابه غنی تر هستند و اگر افراد این غذاها را مصرف کنند می توانند به میزان قابل ملاحظه ای احتمال بروز کم خونی را در خود کاهش دهند.

این غذاها شامل موارد زیر می شوند:

آهن: گوشت قرمز، سبزیجات  تازه، تخم مرغ ، برگه زردآلو، ماهی ساردین، اسفناج، صبحانه غنی و کامل، حبوبات ، نان های سبوس دار .

ویتامین B12 : گوشت قرمز، گوشت ماکیان، ماهی ، تخم مرغ، شیر ، پنیر، صبحانه غنی و کامل.

اسید فولیک: گندم، انواع گل کلم، آجیل ، عصاره مخمر و ...

ممکن است برخی مواقع بیماری کم خونی بدون هیچ علامت و نشانه ای در افراد بروز کند. در برخی مواقع ممکن است این نشانه ها به صورت ساده و معمولی بروز کند که مهمترین آنها شامل احساس خستگی و ضعف، بی حالی، و احساس سنگینی کردن، و سرگیجه  می شود. زمانی که بیماری کم خونی شدیدتر می شود، اختلال در تنفس، ضربان های شدید قلب، سردرد ، زخم های دهانی و ... شکننده شدن ناخن ها می تواند به عنوان نشانه های اصلی به حساب آید. افرادی که این نشانه ها را در خود دیده اند باید هرچه سریع تر به پزشکان متخصص مراجعه کنند تا از سلامتی خود مطمئن شوند.

کم خونی چه کسانی را بیشتر تهدید می کند؟

بیماری کم خونی ممکن است در طول دوران زندگی سراغ هر شخصی بیاید. در عین حال زنانی که در دوران بارداری  به سر می برند یا تازه بچه دار شده اند، زنان و مردان بالای 75 سال، کودکان در حال رشد و نوجوانان بیش از بقیه در خطر ابتلا به این عارضه قرار می گیرند. در بیشتر مواقع این اختلال به دنبال عدم مصرف کافی  آهن ، ویتامین B12  و اسید فولیک ایجاد می شود. زنان باردار باید همواره نگران ابتلا به بیماری کم خونی باشند و موادی نظیر سبزیجات تازه یا گوشت باید به صورت مرتب در برنامه غذایی آنها گنجانده شود تا به این بیماری مبتلا نشوند.

اثرات کم خونی

یکی از اثرات رایج کم خونی، از دست دادن خون به مقدار زیاد است که طی آن سلول های قرمز خون و هموگلوبین از بین می رود. این امر ممکن است به صورت اتفاقی رخ دهد. مثلاً زمانی که بیماری زخم معده بروز می کند ممکن است به میزان زیادی سلول های قرمز خون در فرد از بین بروند. در عین حال این عارضه ممکن است خیلی آهسته و کم کم بروز کند، مثلا زمانی که عادت ماهانه  در یک زن شدت می یابد و طی آن خون زیادی از فرد می رود ممکن است در طول زمان موجب بروز بیماری کم خونی شود.مهمترین اثراتی که بیماری کم خونی می تواند در پی داشته باشد شامل موارد زیر می شود:

- کاهش آهن در بدن: مصرف غذاهای نامناسب و غیر مقوی، خونریزی های شدید

- بیماری های مزمن: ورم مفاصل، بیماری های کلیوی

- از دست دادن ناگهانی خون به میزان زیاد: زخم ها و جراحات، زخم معده

- نارسایی های مغز استخوان: سرطان خون، کم خونی های مزمن

- کاهش مصرف ویتامین B12 و اسید فولیک

- ابتلا به برخی بیماری های ارثی

اگرچه این بیماری در مواقع سخت می تواند بسیار حاد شود باید توجه که به واسطه پیشرفت های قابل ملاحظه علم پزشکی این بیماری می تواند به آسانی درمان شود.

سید میثم لطفی

لینک ها

کتاب های « دائرة المعارف » و « متفرقه » در فروشگاه اینترنتی تبیان