دسته
دوستان
آرشیو
آمار وبلاگ
تعداد بازدید : 170081
تعداد نوشته ها : 330
تعداد نظرات : 258
Rss
طراح قالب
موسسه تبیان

کربلا :

قبله اهل حقیقت کربلاست

کربلا ، او قبله اهل ولاست

گرچه دارد کعبه ، مروه و صفا

لیک ، کی دارد منای کربلا ؟

کعبه را گر زمزم است آب حیات

کربلا را آب خضر آمد فرات

رو نما عارف ، صلات رکعتین

در خم ابروی محراب حسین

کربلا : مدفن سیدالشهداست
، سرزمینی که عظیمترین حماسه خدایی بشر ، در عاشورای سال 61 در آن اتفاق افتاد و موجش سراسر تاریخ و پهنه جهان را فرا گرفت . خاک آن ، بوی خون می دهد و تربت کربلا مقدس و الهام بخش است و در فضیلت آن روایات بسیاری نقل شده است . (1)

امام علی ع پس از جنگ صفیّن ، هنگام عبور از کربلا همراه برخی همراهان ، چشمانش پر از اشک شد و فرمود : اینجاست محل فرود آمدنشان ... و اینجاست شهادتگاه عاشقان بی نظیر که در گذشته و آینده ، نمونه ندارند : // ... مصارع عشّاق شهداء لا تسبقهم من کان قبلهم ولا یلحقهم من بعد هم ... // (2) و به همین خاطر ، // کربلا // سمبل ایثار و جانبازی و شهادت طلبی و شوق و شور حماسی شناخته شده است و در طول تاریخ نیز ، کانون عشقهای برتر بوده و همچون مغناطیسی ، دلهای مشتاق و شیدای معرفت را به سوی خود کشیده است .

در حماسه دفاع مقدس ایران نیز ، بسیاری از رزمندگان اسلام ، به شوق کربلا و زیارت حرم حسینی ، جبهه ها را در می نوردیدند و با بعثیان کافر می جنگیدند و رو به کعبه عشق ، کربلای سیدالشهدا ع شهید می شدند ، چون کربلا سمبل هر جایی است که صحنه دیگری حق و باطل باشد.

در حسرت کوی کربلا می رفتند

مشتاق به سوی کربلا می رفتند

گلگون تن و خونین کفن و بی پر و بال

اینگونه به سوی کربلا می رفتند
(3)

در روایات آمده است که سیدالشهدا ع نواحی اطراف قبر خویش را از اهل نینوا و غاضریّه به مبلغ شصت هزار درهم خریداری کرد و به خود آنان صدقه داد و با آنان شرط کرد که مردم را به جایگاه قبرش راهنمایی کنند و هر که به زیارت آن حضرت آید ، سه روز مهمان نمایند و پذیرایی کنند . (4)

باری ، کربلا نام یکی از شهرهای کشور عراق است که در کنار رودخانه فرات قرار داشته است . این شهر ، تا سال 61 هجری ، بیابان بوده است . از آن زمان به بعد ، بر اثر شهادت حسین بن علی ع در آن محل ، بتدریج مورد توجه شیعیان آل علی قرار گرفت و پس از بنای مرقدهای شهدا ، متدرّجا مرکز جمعیت گردید و امروز ، یکی از شهرهای زیارتی عراق می باشد که قریب 65000 تن جمعیت دارد و در ماههای محرم و صفر و هنگام زمستان ، به سبب ورود زایران ، جمعیت شهر به 000/100 هزار تن می رسد . (5)

در اینکه // کربلا // یعنی چه و ریشه لغوی آن چیست و از چه گرفته شده ، بحثهای مفصلی انجام گرفته است . (6) طبق برخی نقلها ، این نام ترکیب // کرب و ال // ساخته شده است ، یعنی حرم الله ، یا مقدس الله ، //
کرب // در لغت سامی به معنای // قرب // در عربی است // کرب : قرب // . اگر // ال // هم به معنای // الله // باشد ، کربلا به معنای محلی است که نزد خدا ، مقدس و مقرب است ، یا // حرم خدا // است . (7)

برخی هم آن را ترکیب یافته از // کور بابل // دانسته اند ، یعنی مجموعه ای از آبادیها و روستاهای بابل ، موقعیتی که کربلا در آن قرار دارد ، در بین النهرین است ، این منطقه در گذشته های دور ، مهد حوادث و احیانا تمدنها بوده است و بخشهای گوناگونی از این ناحیه ، نامهای مختلف داشته است . کربلا ، کور بابل ، نینوا ، غاضریه ، کربله ، نواویس ، حیر ، طفّ ، شفیه ، عقر ، نهر علقمی ، عمورا ، ماریه و ... که بعضی از اینها نام روستا ها و آبادیهایی در این منطقه وسیع بوده است . (8)

حرم مطهر امام حسین ع که در این شهر قرار دارد ، تاریخچه ای مفصل دارد و در دوره های مختلف تاریخی ، بنای آن تغییرات و تعمیراتی یافته است . کربلا ، شهری است که خاندانهای ریشه دار در آن ساکن بوده اند . حوزه علمیه داشته و خانواده هایی شریف ، ادیب و علمای بر جسته از آن بر خاسته و در آن می زیسته اند . قبر حضرت عباس ع نیز در همین شهر است . در قرون اخیر نیز شاهد تعدادی حوادث و انقلابها و فتنه ها بوده است . (9) ولی بهر حال ، در کربلا بیش از نشانهای جغرافیایی و تاریخی ، باید مفاهیم والای انسانی و شور گستریها و الهام بخشیهای قداست آفرین را سراغ گرفت.

>>>>> طفّ ، نینوا ، حرم حسینی ، حایر ، تخریب کربلا ، تربت

کربلایی :

منسوب به کربلا ، اهل کربلا ، کسی که به زیارت کربلا رفته باشد ، عنوانی که روستائیان و عامه را بدهند ، مخاطبه ای عامه مردم را آنجا که نام او ندانند
. کربلایی : ساخته و پرداخته کربلا .10 همانگونه که زائران خانه خدا را حاج و حاجی گویند . بعنوان تکریم و احترام ، به زائران این بوده که کسی که با این نام معروف می شود ، به زیارت قبر امام حسین ع موفق شده است . همچنین در تعبیر استعاری ، به هر چه که حال و هوا و خصوصیات قیام عاشورا را داشته باشد و با الهام از آن حماسه شکل گیرد « کربلایی » می گویند ، مثل : امت کربلایی ، شور کربلایی . ابداع این لقب ، از اسباب ماندگاری ارزشهای معنوی این دیار و مدفون در آن مزار است و بیش از یک تعبیر عرفی ، بار فرهنگی و مقدس دارد .

>>>>> حسینی ، فرهنگ عاشورا

کردوس بن زهیر تغلبی :

از شهدای کربلاست . برادرش نیز ( قاسط بن زهیر ) در عاشورا ، در رکاب امام حسین ع به شهادت رسید .11 نام او به شکلهای دیگر هم ذکر شده است
.

>>>>> قاسط بن زهیر

کُرده امام حسین ع :

کُرده و کُرد ، قطعه زمینی که کناره های آن را بلند کرده باشند و در میان آن سبزی بکارند یا زراعت دیگری کنند . زمینی که برای کاشتن سبزی یا میوه درست کنند
و در آن چیزی بکارند .12 در قدیم ، رسم بوده که کشاورزان ، زمینهای مزروعی خود را کُرده بندی ( قسمت بندی ) می کردند و یک کرده را به نام امام حسین ع می کاشتند و در آخر سال حساب می کردند و در آمد آن را به یکی از تکایای شهر می پرداختند تا به مصرف سوگواری خامس آل عبا برسد .13 این نوعی موقوفه سازی برای سیدالشهدا ع بود و بودجه مردمی که مخارج تکایا و سوگواریها را تامین می کرد ، بعلاوه به کشاورزی و محصول زارعین هم برکت می داد و آنان امام حسین ع یا ابوالفضل ع را در زمین و زراعت خویش ، شریک و سهیم می کردند و نشانه نوعی محبت و ولایت نسبت به خاندان رسول خدا ص بود .

>>>>> وقف ، نذر

کشته اشک >>>>> قتیل العبرات

کعب بن جابر ازدی :

از سپاهیان عمر سعد در کربلا
، که روز عاشورا با بریر بن خضیر جنگید و او را به شهادت رساند . قاتل « بریر » را شخص دیگر نیز نوشته اند .14

کلید دار :

منصب ریاست خدام و حرم سیدالشهدا
ع ، این منصب مقدس ، در عهد کهن نسبت به خانه خدا هم وجود داشت و اجداد و نیاکان رسول خدا ص همچون قصی ، عبدالدار ، عبد مناف ، هاشم و عبدالمطلب ، منصب کلیدداری کعبه و آب دادن به حاجیان و مهمانداری از زائران حرم الهی را بر عهده داشتند و برای آنان شرافت و افتخار و نوعی قدرت مذهبی و اجتماعی به شمار می آمد . نسبت به مرقد مطهر ائمه و بویژه ابا عبدالله الحسین ع نیز ، این منصب خاص ، عنوان احترام آمیزی بوده است و خاندانهایی به همین لقب شهرت یافته اند و در نسل خود ، افتخار خدمتگزاری به حرم حسینی را همواره داشته اند .

منابع : (1) ر.ک: سفینة البحار ج2ص11و475 . معروفست که : « کل ارض کربلاء و کل یوم عاشورا » . در باره این مرقد مطهر از جمله « چهل حدیث کربلا » نشر معروف نیز منتشر شده است . (2)  همان ص 197 و475 . (3) علی مرادی (4) مجمع البحرین طریحی ، واژه « کربل » . (5) فرهنگ فارسی ، معین . برای آشنایی با تاریخ این شهر از دیر باز تا عصر حاضر ، ر.ک: « تراث کربلا » از سلمان هادی الطعمه ( این کتاب به فارسی هم ترجمه شده است : میراث کربلا ) همچنین ر.ک: « موسوعة العتبات المقدسه » جلد 8 ( قسم کربلا ) از جعفر الخلیلی . (6) از جمله ر.ک: « موسوعة العتبات المقدسه » ج8ص9 به بعد . (7) همان ص10 . (8) تراث کربلا ص19 . (9) ر.ک: « تراث کربلا » سلمان هادی الطعمه . (10) لغت نامه دهخدا . (11) انصارالحسین ص92 . (12) لغت نامه دهخدا . (13) تاریخ تکایا و عزاداری در قم ص189 . (14) بحارالانوار ج45ص15 .

التماس دعا

دسته ها :
يکشنبه هفتم 11 1386
X