معرفی وبلاگ
دسته
لینکدونی
آرشیو
آمار وبلاگ
تعداد بازدید : 2172931
تعداد نوشته ها : 11235
تعداد نظرات : 345
Rss
طراح قالب
مهدي يوسفي

نخستین کتابخانه دیجیتال بزرگ اتحادیه اروپا موسوم به اروپیانا یک ماه پس از اینکه به‌دلیل شمار بالای بازدیدکنندگان از کار افتاد، دوباره فعالیتش را شروع کرد.

سخنگوی کمیسیون اروپا در این زمینه اظهار داشت: اروپیانا پس از 4 برابر شدن ظرفیت سرور، مجددا فعالیت خود را آغاز کرد.

مجموعه آنلاین میراث فرهنگی اروپا در 21 ماه نوامبر 2008 با تبلیغات بسیار راه‌اندازی شد اما به‌طور غیرمنتظره با 10 میلیون بازدیدکننده در ساعت مواجه شد که در نتیجه ناتوانی در پاسخگویی، از کار افتاد.

در آن زمان در این سایت اعلام شد اروپیانا تا نیمه ماه دسامبر مجددا به فعالیت بازمی‌گردد. این پروژه از جدیدترین فناوری‌ها بهره‌گرفته تا دسترسی به فیلم، نقاشی، عکس، صداهای ضبط شده، نقشه، دستنوشته، روزنامه و اسناد و همچنین کتاب‌های نگهداری شده در کتابخانه‌های اروپا برای کاربران در هر جا را امکان‌پذیر کند.

نسخه آزمایشی این کتابخانه که ماه گذشته به‌مدت کوتاهی راه‌اندازی شد حاوی 2 میلیون اثر دیجیتال بود؛ کتابخانه‌ اروپیانا که به نشانی www.europeana.eu قابل دسترس است، ‌14 کارمند و هزینه‌ سالانه‌ای در حدود ‌5/2 میلیون یورو دارد و تا سال ‌2010 که تاریخ کاربردی شدن کامل Europeana است، 6‌میلیون اثر در آن موجود خواهد بود.

این کتابخانه دیجیتال که آشکارا در رقابت با پروژه مشابه آمریکایی آن یعنی گوگل بوکس تاسیس شده است، قصد دارد تا به روند فعالیت‌های علمی و فرهنگی اروپا شتاب بخشد. کمیسیون اروپایی در تاریخ 28 آوریل 2005 طی مصوبه‌ای، تاسیس چنین کتابخانه‌ای را به تصویب رساند.

پشتیبانان اصلی این کتابخانه دیجیتال Rijksmuseum در آمستردام هلند، کتابخانه ملی بریتانیا در لندن و موزه لوور پاریس هستند و علاوه بر اینها کتابخانه‌های مهم کشورهای اروپایی مانند آلمان، پرتغال، اسپانیا، بلژیک، فنلاند، مجارستان، سوئد، ایتالیا، چک و اتریش در این پروژه مشارکت دارند.

هدف اصلی این پروژه، دستیابی شهروندان اروپایی از هر نقطه جهان به منابع و اسناد علمی و فرهنگی برای تحقق جامعه اطلاعاتی بیان شده است.

ویوین ردینگ، کمیسر اتحادیه اروپا در امور اطلاعاتی می‌گوید: اروپیانا برای مثال به یک دانشجوی چک این امکان را می‌دهد که محتویات کتابخانه بریتانیا را بدون آنکه به شهر لندن سفر کند، ببیند و یک دوستدار هنر در ایرلند نیز بتواند در خانه‌‌اش تابلوی مونالیزا در لوور پاریس را تماشا کند.

گزارشگران، این طرح را بلندپروازانه اما دشوار توصیف کرده‌اند. اونا لونگسکو، گزارشگر امور اروپایی در بی‌بی‌سی، می‌گوید: فرانسه نخستین کشور عضو اتحادیه اروپا بود که از اجرای چنین طرحی استقبال کرد چون مانند برخی کشورهای دیگر اروپایی نگران است تلاش شرکت آمریکایی گوگل برای آنلاین کردن میلیون‌ها کتاب باعث شود آمریکا سلطه بر فرهنگ جهان را از آن خود کند.

حدود نیمی از محتویات اروپیانا از مؤسسات فرهنگی فرانسه تامین شده است، اما امید می‌رود که با حمایت مالی و فرهنگی سایر کشورهای اروپایی مانند آلمان و لهستان، گنجینه‌های فرهنگی بیشتری از سراسر اروپا در دسترس کاربران اینترنت قرار بگیرد.

کتابخانه بریتانیا در لندن ازجمله صدها سازمان فرهنگی است که در تامین ذخیره اطلاعاتی این کتابخانه دیجیتال سهیم بوده است. کتابخانه بریتانیا اطلاعات صوتی، تصویری و متن در اختیار اروپیانا قرار داده است.

استیون بوری، رئیس مجموعه اروپا و آمریکای کتابخانه بریتانیا می‌گوید: کاربران اینترنت با مراجعه به سایت اروپیانا می‌توانند به نسخه دیجیتال تاریخ اروپا که در کتابخانه‌ها، آرشیوها و موزه‌های اروپا نگهداری می‌شود، دسترسی پیدا کنند. این مطالب می‌تواند به شکل متن، عکس، صوت یا فیلم باشد.

کمیسیون اروپا و موزه لوور فرانسه نیز در طرح چند رسانه‌ای اروپیانا مشارکت دارند. محتویات گسترده کتابخانه اینترنتی اتحادیه اروپا از مؤسسات فرهنگی تمام کشورهای عضو اتحادیه اروپا تامین شده است.

کتابخانه‌های ملی اتحادیه اروپا نسخه‌های چاپی و دیجیتال کتاب‌های کمیاب و ارزشمند خود را در اختیار گردانندگان این کتابخانه گذاشته‌اند.

البته به گفته گزارشگر بی‌بی‌سی، در حال حاضر فقط یک درصد از کتاب‌های این کتابخانه دیجیتال شده که مسئله حقوقی یکی از دلایل آن است. آرشیوهای دولتی در اتحادیه اروپا نیز مدارک مهم ملی خود را در اختیار کمیسیون اروپا گذاشته‌اند تا به ذخیره اطلاعاتی کتابخانه اروپیانا اضافه شود. کمیسیون اروپا خالق این طرح و بنیاد کتابخانه دیجیتال اروپا مجری آن بوده است.

این گزارش حاکی است که  طبق آمارها تنها در سال 2001 بیش از 336 هزار نفر در کتابخانه‌ها و آرشیو‌های کشورهای اروپایی مشغول کار بوده اند، آنها در طول این سال به 139 میلیون نفر سرویس داده‌اند.

این نشان می‌دهد که حجم اعظم گردش مالی و اقتصادی در این بخش وجود داشته است و همین نکته می‌تواند اجرای طرح بزرگ کتابخانه دیجیتال اروپا را توجیه‌پذیر سازد. همچنین به اشتراک‌گذاری منابع کتابخانه‌های کشورهای اروپایی می‌تواند ترافیک کلی این کتابخانه‌ها را به‌شدت افزایش دهد.

همچنین انتشار اطلاعات آرشیوهای ملی و موزه‌ها می‌تواند از طریق رونق بخشیدن به توریسم و آموزش دانشگاهی و جذب نخبگان، سرمایه‌گذاری در این پروژه را سودآور سازد.

تعداد کتاب‌ها و اسناد و نشریات دوره‌ای نگهداری شده در کل کتابخانه‌های اروپا بیش از
5/2 میلیارد جلد تخمین زده شده است،سایر فرمت‌های اطلاعاتی موجود شامل یک میلیون ساعت فیلم، 6/1 میلیون ساعت نوارهای ویدئویی و 2 میلیون ساعت برنامه صوتی است.

طبق این گزارش، آرشیو‌های اروپایی سالانه 10 هزار ساعت از برنامه‌های صوتی قدیمی خود را از دست می‌دهند و برنامه کتابخانه دیجیتال اروپا می‌تواند به حفظ این اطلاعات کمک کند.

یکی از چالش‌های دیجیتال کردن کتاب‌ها، مشکلات فنی مربوط به نرم افزار اسکن‌کننده کتاب موسوم به OCR (optical character recognition) است.

این نرم افزار قادر به تشخیص فونت‌های 10 تا 15 سال اخیر کتاب‌های چاپی است و درباره کتاب‌های قدیمی‌تر به مشکل برخورد می‌کند، همچنین این پروژه باید مشکلات کپی رایت کتاب‌ها را حل کند تا بتواند به هدف خود مبنی بر انتشار 6 میلیون جلد کتاب دیجیتال دست یابد.

نکته جالب توجه اینکه با جست‌وجوی کلمه ایران در کتابخانه دیجیتال مذکور می‌توان به بیش از 9400 سند و کتاب و فیلم در باره ایران دسترسی پیدا کرد. اطلاعات یافت شده بر مبنای زبان، کشور، فرمت، تاریخ و محل نگهداری سند قابل تفکیک و طبقه بندی است.

کتابخانه مذکور با استفاده از فناوری وب2 یا وب معنایی قادر به جست‌وجوی هوشمند اطلاعات است.



دسته ها : کتابداری
يکشنبه 1387/10/15 17:52
X