ضامن را بکشید ضامن را می‌کشید!
توسط : m_hadi47


مهارت‌های زندگی > فوت و فن - مهدی صالح پور :
حجم معوقات بانکی کشور سر به فلک کشیده و بدهکاران بزرگ بانکی، هزاران میلیارد تومان وامی را که با خوشحالی گرفته‌اند پس نداده‌اند.

خیلی‌ها شاید بپرسند قسط‌های چندده میلیونی این وام‌ها، از حقوق چه كسانی كسر می‌شود و اصلا مگر ضامن‌های این وام‌های كلان، چقدر حقوق می‌گیرند كه بخواهند درصورت عدم‌پرداخت، قسط‌های معوقه را پرداخت كنند؟ در حال حاضر 2نوع وثیقه برای ضمانت وام‌های بانكی وجود دارد؛ طبق قوانین اغلب بانك‌های كشور، ضمانت بانكی برای وام‌های كمتر از 10میلیون تومان یا همان وام‌های خرد، یك ضامن معتبر با گواهی كسر از حقوق و برای وام‌های بیشتر از 10میلیون تومان یا همان وام‌های كلان، یك وثیقه ملكی كه در رهن بانك قرار بگیرد، لازم و كافی است. البته در كنار اینها، بسته به تشخیص مسئول تسهیلات بانك و رئیس شعبه، دریافت چك و سفته به اندازه رقم تسهیلات، امری رایج است. در مورد وام‌های كلان، به‌علت اینكه هیچ گواهی كسر از حقوقی جوابگوی اقساط میلیونی نیست، بانك‌ها، خیلی دنبال ضامن معتبر و رسمی و دولتی نیستند.

بالای 10میلیون

وام‌های بیشتر از 10میلیون تومان در رده وام‌های كلان قرار می‌گیرند. مهم نیست 20میلیون وام مسكن بگیرید یا 1میلیارد وام ساخت كارخانه؛ با توجه به مبلغ وام، یك وثیقه ملكی باید در رهن بانك قرار‌بگیرد تا اگر روزی روزگاری اقساط عموما سنگین عقب افتاد، بانك بتواند به حقش برسد. برای تسهیلاتی كه سند ملكی به‌عنوان ضامن در رهن بانك قرار می‌گیرد، قدم‌های اول بانك برای وصول مطالبات، مشترك است؛ یعنی چند ماه پیامك و تلفن و نامه را امتحان می‌كنند. اگر این روش‌ها جواب نداد، كار به اجرائیات می‌كشد. هر بانك، یك بخشی با عنوان اجرائیات دارد كه مسئول وصول مطالبات تسهیلات آن شعبه است.

چه موقعی كار به اجرائیات می‌كشد؟
وقتی رقم بدهی خیلی زیادتر از حد معمول بشود و مثلا نیمی از مبلغ وام را پرداخت نكنید، كار به اجرائیات می‌كشد. چون پروسه وصول مطالبات از طریق سیستم اجرائیات بسیار زمان‌بر و پرهزینه و پردردسر است، تا رقم بدهی به رقم قابل توجهی نرسد، بانك تلاش می‌كند با همان روش‌های دیپلماتیك پیگیر مطالباتش باشد.

چه محدودیت‌هایی برای سندهای در رهن بانك ایجاد می‌شود؟
سندی كه در رهن بانك قرار می‌گیرد، به‌صورت بالقوه متعلق به بانك است و همانطور كه از نامش پیداست، كسی اجازه خرید و فروش‌اش را ندارد، مگر اینكه با توافق خریدار و فروشنده، آن ملك معامله شده و به فروش برود كه البته به‌طور معمول، كسی این شرط را قبول نمی‌كند. به فرض محال اگر هم كسی چنین شرطی را قبول بكند، هنگام تغییر نام و ثبت سند، بانك وارد عمل شده و اجازه نقل و انتقال ملك را می‌گیرد.

چه زمانی سند از رهن بانك خارج می‌شود؟
بانك‌ها می‌توانند این امكان را به‌وجود بیاورند كه اگر مبلغ بدهی خرد شده و زیر 10میلیون تومان باشد، با دریافت یك چك یا با قبولِ یك ضامن، سند را از رهن خارج كنند. در این صورت، قالب تسهیلات عوض شده و قوانین ضمانت وام‌های خرد برای تسهیلات مذكور اعمال و امكان خروج سند از رهن بانك فراهم می‌شود.

چه طور اجرائیات سند را تبدیل به پول می‌كند؟
بعد از چند‌ماه كه بانك مطمئن شد شما اهلِ بازپرداخت وام نیستید، به بخش اجرائیات اعلام می‌كند كه رقم بدهی تسهیلات از حد گذشته و باید از این طریق مطالبات وصول بشود. به این ترتیب، اجرائیات به قوه قضاییه نامه می‌زند و اعلام می‌كند كه صاحب وام، اقساطش را پرداخت نكرده و بدهی‌اش به بانك زیادشده. در این صورت، وقتی قوه‌قضاییه بانك را در استفاده از این روش محق دانست، با صدور حكم قضایی، به بانك اجازه فروش ملكی كه سندش در رهن بانك بوده را می‌دهد. در نهایت اگر همه این اتفاقات بیفتد و شما همچنان به‌فكر پرداخت اقساط نباشید، ملك در رهن به فروش رفته و بانك مبلغ بدهی خود را برداشته و بقیه پول را به‌حساب صاحب سند واریز می‌كند.

زیر10 میلیون

بانك‌ها برای اینكه به دردسر نیفتند و هر روز در گیرودار مجادلات حقوقی با ادارات برای كسراز حقوق نباشند، روش‌های پوششی را برای ضمانت بازپرداخت تسهیلات به‌وجود آورده‌اند:

2 تا ضامن معتبر
محض احتیاط: مسئول تسهیلات شعبه و همچنین رئیس شعبه، این حق را دارند كه بنا به تشخیص خود، علاوه بر یك ضامن معتبر با گواهی كسر از حقوق، برای وام‌های كمتر از 10میلیون تومان، یك یا 2ضامن دیگر به علاوه چك و سفته هم درخواست كنند. این ضامن‌ها می‌توانند به اندازه كل مبلغ وام یا هر كدام درصدی از مبلغ وام را ضمانت كنند.

جواز كسب
نماد اطمینان: جواز كسب، مستقلا امكان ضمانت بانكی شدن را ندارد. «پروانه كسب» همیشه در كنار یك چك معتبر است كه می‌تواند ضمانت پرداخت اقساط وام را برعهده بگیرد و از نظر بانك، این پروانه صرفا ضامن وصول چك است، نه بازپرداخت تسهیلات!

هشدار1
لیست سیاه بانك در دستان شما!

بانك مركزی در حال راه‌اندازی سیستم جامعی است كه توسط آن، همه مردم بتوانند از لیست سیاه بانك مركزی مطلع شوند. به این شكل كه اگر شما به‌عنوان یك مغازه‌دار، چكی از یك فرد برای ضمانت خرید اقساطی یك جنس دریافت می‌كنید، از سامانه جامع بانك مركزی متوجه بشوید كه صاحب چك در لیست سیاه و بد‌حساب‌های بانك مركزی هست یا نه؟ البته كه جزئیات بدهی افراد هیچ‌وقت عمومی نخواهد شد اما شما با چند كلیك ساده، از حضور افراد در لیست سیاه بانك مركزی مطلع می‌شوید.

هشدار 2
قطره قطره جمع گردد ...

اگر 6‌ماه قسط‌ها پرداخت نشود، 6درصد به سود تسهیلات اضافه می‌شود و اگر 12‌ماه پرداخت نشود، 8درصد به سود تسهیلات اضافه می‌شود. با توجه به اینكه نرخ سود تسهیلات در اغلب بانك‌ها 28درصد است، بعد از یك‌سال كه اقساط را پرداخت نكنید، این سود به 36درصد می‌رسد و این رقم، به‌صورت پلكانی به ازای هر 6ماه، چند درصد اضافه می‌شود و به این ترتیب، تبعات عدم‌پرداخت اقساط، بیشتر و بیشتر می‌شود.

كسر حقوق
نحوه كسر حقوق و بازپرداخت تسهیلات، تاحد زیادی به آستانه تحملِ مسئول ارائه تسهیلات بانك و همچنین صبوری مدیر شعبه بستگی دارد اما در شرایط معمول این اتفاق‌ها مرحله به مرحله برای شما رقم می‌خورد:
اول: قبل از سررسید هر قسط، بانك یك پیامك یادآور به شما ارسال می‌كند تا اقساط تسهیلات را به‌حساب بانك واریز كنید. برای تسهیل این امر هم راه‌های كاربردی مختلفی از تلفنبانك گرفته تا امكان پرداخت از طریق تلفن همراه را پیشِ روی شما می‌گذارد تا بهانه‌ای برای پرداخت نكردن نداشته باشید. این نخستین تلاش بانك برای وصول مطالباتش است.
دوم: مسئول تسهیلات وقتی 2یا 3قسط متوالی را پرداخت نكنید، به قضیه مشكوك می‌شود كه حتما مشكلی پیش آمده. به همین دلیل از بانك با شما تماس می‌گیرند و می‌خواهند كه اگر مشكلی وجود دارد، به بانك اطلاع بدهید و البته كه در اسرع وقت اقساط معوقه را بازپرداخت كنید.
سوم: این اتفاق چندین بار تكرار می‌شود تا شما، با زبان خوش، بدهی بانك را پرداخت كنید. معمولا بانك‌ها تا 3‌ماه دیگر (بعد از آن 2و 3‌ماه اول) از تذكر استفاده می‌كنند و اولویت‌شان، توافق دوستانه با شماست اما درصورت عدم‌همكاری، روش‌های دیگری را امتحان می‌كنند.
چهارم: در این مرحله، به‌صورت كتبی، نامه‌ای با سربرگ بانك برای شما كه صاحب وام هستید ارسال می‌شود. به شما كتبا اعلام می‌كنند كه هر چه سریع‌تر نسبت به پرداخت اقساط معوقه اقدام كنید.
پنجم: در این مرحله، بانك از ضامنی كه ضمانت پرداخت اقساط شما را برعهده گرفته، درخواست می‌كند تا شما را متقاعد به پرداخت اقساط كند.
ششم: درخواست كتبی از ضامن برای پرداخت بدهی‌ها یك قدم قبل از اقدام به كسر از حقوق است. در این مرحله كه حدود 3تا 4‌ماه طول می‌كشد، بانك همچنان تلاش می‌كند با روش‌های دیپلماتیك و بدون دردسر و هزینه‌های زیاد، سرمایه‌اش برگردد.
هفتم: وصول مطالبات بانكی از طریق كسر حقوق از ضامن، برای بانك پرهزینه و پردردسر است. عموما بانك‌ها ترجیح می‌دهند شما حتی با تأخیر، با پرداخت جریمه، بدهی‌تان را تسویه كنید.
هشتم: وقتی تشویق و تهدید و نامه و تماس راهگشا نباشد، كسر حقوق از ضامن كلید می‌خورد. مسئول تسهیلات بانك، بعد از 7تا 9ماه، وقتی مطمئن شد كه خیال پرداخت اقساط را ندارید، با تنظیم نامه‌ای به محل كارِ ضامن، به معاونت مالی محل كارِ وی اطلاع می‌دهد كه باید مبلغ اقساط وام از حقوق كارمندِ شما كسر بشود.
نهم:در این مرحله، عطفِ به گواهی كسرِ حقوقِ صادر شده توسط محلِ كارِ ضامن، بانك تصمیم‌گیری می‌كند كه چه مقدار و در چه بازه زمانی از حقوق ضامن كسر شود؛ به‌عنوان مثال اگر بدهی شما به بانك 2میلیون تومان بشود، در 10‌ماه متوالی، ماهانه 200هزار تومان از حقوق ضامن كسر می‌شود. این رقم شامل مبلغ اقساط، سودِ بدهی و همچنین جریمه دیركرد خواهد بود.
دهم: در بازه زمانی موردتوافق بانك و ضامن، محلِ كارِ ضامن، ماهانه مبلغ مشخصی را به‌حساب بانك پرداخت‌كننده تسهیلات واریز می‌كند تا بدهی شما به بانك تسویه شود. و به این صورت، فردِ ضامن از ضمانتِ شما به‌شدت پشیمان می‌شود!

اگر ضامن هم اقساط را ندهد

اگر در فاصله چند ماهه بین پرداخت تسهیلات تا تجمیع بدهی، ضامن از محل كارش خارج شود، از آنجا كه محلِ كارِ ضامن، وظیفه‌ای ندارد كه این موارد را به بانك اعلام كند و از آنجا كه بانك هم ارتباط خاصی با اداره‌ای كه گواهی كسر ازحقوق صادر كرده ندارد، عملا بانك متوجه خروج ضامن از محل كارش نمی‌شود. در این صورت، گواهی كسر از حقوق باطل شده و بانك سراغ چك و سفته‌هایی كه در كنار گواهی كسر از حقوق دریافت كرده می‌رود.

بدهی مانده وام چه تبعاتی دارد؟

ضامنی كه گواهی كسر از حقوق می‌آورد، مسئول پرداخت اقساط است. تا وقتی كه فرد در آن اداره مشغول به‌كار باشد و مادامی كه اقساط پرداخت نشود، قانونا ضامن مسئول بازپرداخت تسهیلات خواهد بود و به هیچ وجه نمی‌تواند از این مسئولیت شانه خالی كند اما اگر به هر شكلی، هم شما اقساط را پرداخت نكنید و هم ضامن به هر دلیلی این كار را انجام ندهد، نام هر دو به لیست سیاه بانك مركزی وارد شده و طبق بخشنامه بانك مركزی، دیگر امكان دریافت دسته‌چك و هیچ‌گونه تسهیلات جدید را نخواهید داشت.


شنبه 27/10/1393 - 22:13
پسندیدم 0
UserName