زمینه های قیام سیدالشهداء(علیه السلام) - 2
توسط : mmmmmmmm
 

بسم الله الرحمن الرحیم

زمینه های قیام سیدالشهداء(علیه السلام) - 2

تبلور انحرافات در سقیفه

خواندن اوراق تاریخ و بررسی آنچه بین حاضران در سقیفه گذشته به خوبی بر این مطلب گواه است كه مسلمانان آن برهه براموری غیر از شایستگی و لیاقت تكیه داشته اند. نكاتی پیرامون سقیفه هست كه بر فهم این مطلب كمك می كند:

الف - انصار بعد از رحلت رسول خدا(ص) بی درنگ به سقیفه بنی ساعده رفته ومساله رهبری و خلافت را به شور گذاشتند. این اقدام چه توجیهی می تواند داشته باشد؟ از این حركت دو نكته را می توان برداشت نمود:

1 - نگرانی انصار از حاكمیت قریش و انتقام كشته های بدر. چنانكه حباب بن منذر گفت: ما ترس از آن داریم كه كسانی از شما بر سر كا ر آیند كه ما پدران و برادران آنها را در جنگ كشته ایم، ترس از آنكه اینان از ما انتقام بكیرند.(3)

2 - ترس هر یك از اوس و خزرج از حاكمیت یكدیگرو بازگشت كینه های گذشته. چنانكه ابوبكردر سقیفه به آنها گفت: اگر از میان شما انصار هریك از اوس و خزرج خلافت را بگیرند به خاطر مسائل  جاهلیت با هم جنگ خواهید كرد.(4)

ب - انصار در سقیفه می گفتند: منا الامیر و منكم امیر( یك امیر از ما و یك امیر از شما) و ابوبكر در پاسخ گفت: منا الامراء و انتم الوزراء(امیر از ما باشد و وزیر از شما).

آیا این ایده و طرز فكر با روحیه اسلام سازگاری دارد؟ مگر در سقیفه تقسیم ارث می كردند كه اینچنین به چانه زنی پرداخته بودند؟ آیا پیامبر اكرم(ص) نفرموده بودند هیچ كس بر دیگری برتری ندارد مگر به تقوا و عمل صالح؟ و آیا اساسا زحمت انتخاب وصی بر عهده ملت است؟ آیا یوشع بن نون و شمعون الصفا و آصف بن برخیا را مردم برای وصایت برگزیدند؟

به نظر میرسد آنچه در سقیفه بنی ساعده مورد توجه مهاجرین و انصار بود پیشی گرفتن از قبایل دیگر و رقابت قومی و قبیله ای به سبك جاهلی بوده است و در حالی كه غالب آنها - اگر نگوییم همه آنها - به حقانیت علی(ع) و اولویت او اعتقاد داشتند ولی برای اینكه از قبیله رغیب عقب نمانند به چانه زنی بر سر خلافت می پرداختند.

----------------------------------

3 - انساب الاشراف(بلاذری) :580/1 .

4 - البیان و التبیین(جاحظ) :298/3.

بازگشت جاهلیت، زمینه ساز قیام حسینی

وقتی مفسر و مدافع قران كریم علی بن ابی طالب(ع) از حق خود یعنی حكومت محروم شد و اهل بیت  پیامبر(ص) مهجورشدند، جریان رجعت و بازگشت به عادات جاهلی سرعت یافت و در طول 25 سال خلافت خلفای ثلاث انحرافات و بدعت های زیادی پدید آمد. لذا هنگامی كه علی(ع) زعامت جامعه را پذیرفت ، اصلاحات داخلی را بر هر امر دیگری ترجیح داد. لكن جبهه نفاق در عصر خلفا، مخصوصا زمان عثمان در پرتو قدرت سیاسی توانسته بود قدرت اقتصادی و نظامی قابل توجهی بدست آورد. به همین جهت با ایجاد جنگهای داخلی و مشكلات دیگر مانع اصلاحات علی(ع) گردید و با شهادت مظلومانه آن رادمرد الهی، برنامه های اصلاحی او ناتمام ماند و با استیلای  بنی امیه بر جهان اسلام ، جبهه نفاق با قدرت بیشتری جامعه را به سوی انحطاط و تباهی سوق داد و در اواخر حكومت معاویه فساد و تباهی به اوج خود رسید و بسیاری از عقاید و خلق و خوی جاهلی كه پیامبر اكرم(ص) برای اضمحلال آنها تلاشهای بسیاری نموده بود احیا گردید و سنت پیامبر(ص) و قرآن كریم رو به زوال نهاد.

پس از این انهدام عظیم فرهنگی، از حسین بن علی(ع) چیزی جز این انتظار نمی رفت كه برای احیاء دین اسلام و سنن بر باد رفته آن قیام نماید. چنان كه خود ایشان فرمود:

" من شما را به كتاب خدا و سنت پیامبرش فرا می خوانم، زیرا سنت پیامبر(ص) از بین رفته و بدعت زنده كردیده است"(1)

و نیز فرمود:

" و علی الاسلام السلام اذ قد بلیت الامه براع مثل یزید"(2)

وقتی امت اسلام گرفتار حاكمی چون یزید باشد فاتحه اسلام را باید خواند.

نتیجه سخن اینكه اسلام برای براندازی باورهای پوچ جاهلی آمده بود و مجاهدت های بسیاری  نیز در این راستا از سوی پیامبر(ص) و مسلمانان  صورت گرفته بود اما پس از گذشت مدتی نه چندان مدید آنچه در جامعه حاكم شده بود چیزی جز اسلام و آنچه بدان عمل می شد چیزی جز دستورات قرآن بود و همان باورهای غلط و سنن جاهلی دوباره به بار نشسته بود. قیام الهی سیدالشهداء(ع) نیز جز برای آگاهی دادن مسلمانان از وضعیت موجود و بیان غربت اسلام نبود.

1 – بحارالانوار :44/340، تاریخ طبری:3/305، الكامل فی التاریخ:552/3 ، اعیان الشیعه:59/10 2 - بحار:326/44 .

3 – مغازی واقدی :3/1120 .

4 – تاریخ طبری : 4/304 ؛ الکامل(ابن اثیر):3/553 .

 

برگرفته از سایت استاد حسین انصاریان (بخش مقالات استاد) به نشانی Erfan.ir

يکشنبه 23/10/1386 - 19:19
پسندیدم 0
UserName